ఉద్ధవగీతా - ద్వితీయోఽధ్యాయః

యయా విచిత్రవ్యసనాత్ భవద్భిః విశ్వతః భయాత్ । ముచ్యేమ హి అంజసా ఏవ అద్ధా తథా నః శాధి సువ్రత ॥ 9॥

శ్రీశుకః ఉవాచ

రాజన్ ఏవం కృతప్రశ్నః వసుదేవేన ధీమతా । ప్రీతః తం ఆహ దేవర్షిః హరేః సంస్మారితః గుణైః ॥ 10

నారదః ఉవాచ

సమ్యక్ ఏతత్ వ్యవసితం భవతా సాత్వతర్షభ । యత్ పృచ్ఛసే భాగవతాన్ ధర్మాన్ త్వం విశ్వభావనాన్

11॥

శ్రుతః అనుపఠితః ధ్యాతః ఆదృతః వా అనుమోదితః । సద్యః పునాతి సద్ధర్మః దేవవిశ్వద్రుహః అపి ॥ 12॥

త్వయా పరమకల్యాణః పుణ్యశ్రవణకీర్తనః । స్మారితః భగవాన్ అద్య దేవః నారాయణః మమ ॥ 13॥

అత్ర అపి ఉదాహరంతి ఇమం ఇతిహాసం పురాతనమ్ । ఆర్షభాణాం చ సంవాదం విదేహస్య మహాత్మనః ॥ 14॥

ప్రియవ్రతః నామ సుతః మనోః స్వాయంభువస్య యః । తస్య అగ్నీధ్రః తతః నాభిః ఋషభః తత్ సుతః స్మృతః ॥ 15॥

తం ఆహుః వాసుదేవాంశం మోక్షధర్మవివక్షయా । అవతీర్ణం సుతశతం తస్య ఆసీత్ వేదపారగమ్ ॥ 16॥

తేషాం వై భరతః జ్యేష్ఠః నారాయణపరాయణః । విఖ్యాతం వర్షం ఏతత్ యత్ నామ్నా భారతం అద్భుతమ్ ॥ 17॥

సః భుక్తభోగాం త్యక్త్వా ఇమాం నిర్గతః తపసా హరిమ్ । ఉపాసీనః తత్ పదవీం లేభే వై జన్మభిః త్రిభిః ॥ 18॥

తేషాం నవ నవద్వీపపతయః అస్య సమంతతః । కర్మతంత్రప్రణేతారః ఏకాశీతిః ద్విజాతయః ॥ 19॥

నవ అభవన్ మహాభాగాః మునయః హి అర్థశంసినః । శ్రమణాః వాతః అశనాః ఆత్మవిద్యావిశారదాః ॥ 20॥

కవిః హరిః అంతరిక్షః ప్రబుద్ధః పిప్పలాయనః । ఆవిర్హోత్రః అథ ద్రుమిలః చమసః కరభాజనః ॥ 21॥

ఏతే వై భగవద్రూపం విశ్వం సదసద్ ఆత్మకమ్ । ఆత్మనః అవ్యతిరేకేణ పశ్యంతః వ్యచరత్ మహీమ్ ॥ 22॥

అవ్యాహత ఇష్టగతయాః సురసిద్ధసిద్ధసాధ్య గంధర్వయక్షనరకిన్నరనాగలోకాన్ । ముక్తాః చరంతి మునిచారణభూతనాథ విద్యాధరద్విజగవాం భువనాని కామమ్ ॥ 23॥

తః ఏకదా నిమేః సత్రం ఉపజగ్ముః యత్ ఋచ్ఛయా । వితాయమానం ఋషిభిః అజనాభే మహాత్మనః ॥ 24॥

తాన్ దృష్ట్వా సూర్యసంకాశాన్ మహాభగవతాన్ నృపః । యజమానః అగ్నయః విప్రాః సర్వః ఏవ ఉపతస్థిరే ॥ 25॥

విదేహః తాన్ అభిప్రేత్య నారాయణపరాయణాన్ । ప్రీతః సంపూజయాన్ చక్రే ఆసనస్థాన్ యథా అర్హతః ॥ 26॥

తాన్ రోచమానాన్ స్వరుచా బ్రహ్మపుత్రౌపమాన్ నవ । పప్రచ్ఛ పరమప్రీతః ప్రశ్రయ అవనతః నృపః ॥ 27॥

విదేహః ఉవాచ

మన్యే భగవతః సాక్షాత్ పార్షదాన్ వః మధుద్విషః । విష్ణోః భూతాని లోకానాం పావనాయ చరంతి హి ॥ 28

దుర్లభః మానుషః దేహః దేహినాం క్షణభంగురః । తత్ర అపి దుర్లభం మన్యే వైకుంఠప్రియదర్శనమ్ ॥ 29॥

అతః ఆత్యంతికం కహేమం పృచ్ఛామః భవతః అనఘాః । సంసారే అస్మిన్ క్షణార్ధః అపి సత్సంగః శేవధిః నృణామ్ ॥

30॥

ధర్మాన్ భాగవతాన్ బ్రూత యది నః శ్రుతయే క్షమమ్ । యైః ప్రసన్నః ప్రపన్నాయ దాస్యతి ఆత్మానం అపి అజః ॥ 31॥

శ్రీనారదః ఉవాచ

ఏవం తే నిమినా పృష్టా వసుదేవ మహత్తమాః । ప్రతిపూజ్య అబ్రువన్ ప్రీత్యా ససదసి ఋత్విజం నృపమ్ ॥ 32

కవిః ఉవాచ

మన్యే అకుతశ్చిత్ భయం అచ్యుతస్య పాదాంబుజౌపాసనం అత్ర నిత్యమ్ । ఉద్విగ్నబుద్ధేః అసత్ ఆత్మభావాత్ విశ్వాత్మనా యత్ర నివర్తతే భీః ॥ 33

యే వై భగవతా ప్రోక్తాః ఉపాయాః హి ఆత్మలబ్ధయే । అంజః పుంసాం అవిదుషాం విద్ధి భాగవతాన్ హి తాన్ ॥ 34॥

యాన్ ఆస్థాయ నరః రాజన్ న ప్రమాద్యేత కర్హిచిత్ । ధావన్ నిమీల్య వా నేత్రే న స్ఖలేన పతేత్ ఇహ ॥ 35॥

కాయేన వాచా మనసా ఇంద్రియైః వా బుద్ధ్యా ఆత్మనా వా అనుసృతస్వభావాత్ । కరోతి యత్ యత్ సకలం పరస్మై నారాయణాయ ఇతి సమర్పయేత్ తత్ ॥ 36॥

భయం ద్వితీయాభినివేశతః స్యాత్ ఈశాత్ అపేతస్య విపర్యయః అస్మృతిః । తత్ మాయయా అతః బుధః ఆభజేత్ తం భక్త్యా ఏక ఈశం గురుదేవతాత్మా ॥ 37। అవిద్యమానః అపి అవభాతి హి ద్వయోః ధ్యాతుః ధియా స్వప్నమనోరథౌ యథా । తత్ కర్మసంకల్పవికల్పకం మనః బుధః నిరుంధ్యాత్ అభయం తతః స్యాత్ ॥ 38॥

శ్రుణ్వన్ సుభద్రాణి రథాంగపాణేః జన్మాని కర్మాణి చ యాని లోకే । గీతాని నామాని తత్ అర్థకాని గాయన్ విలజ్జః విచరేత్ అసంగః ॥ 39॥

ఏవం వ్రతః స్వప్రియనామకీర్త్యా జాతానురాగః ద్రుతచిత్తః ఉచ్చైః । హసతి అథః రోదితి రౌతి గాయతి ఉన్మాదవత్ నృత్యతి లోకబాహ్యః ॥ 40॥

ఖం వాయుం అగ్నిం సలిలం మహీం చ జ్యోతీంషి సత్త్వాని దిశః ద్రుమాదీన్ । సరిత్ సముద్రాన్ చ హరేః శరీరం యత్కించ భూతం ప్రణమేత్ అనన్యః ॥ 41॥

భక్తిః పరేశ అనుభవః విరక్తిః అన్యత్ర ఏష త్రికః ఏకకాలః । ప్రపద్యమానస్య యథా అశ్నతః స్యుః తుష్టిః పుష్టిః క్షుత్ అపాయః అనుఘాసమ్ ॥ 42॥

ఇతి అచ్యుత అంఘ్రిం భజతః అనువృత్త్యా భక్తిః విరక్తిః భగవత్ ప్రబోధః । భవంతి వై భాగవతస్య రాజన్ తతః పరాం శాంతిం ఉపైతి సాక్షాత్ ॥ 43॥

రాజా ఉవాచ

అథ భాగవతం బ్రూత యత్ ధర్మః యాదృశః నృణామ్ । యథా చరతి యత్ బ్రూతే యైః లింగైః భగవత్ ప్రియః ॥ 44

హరిః ఉవాచ

సర్వభూతేషు యః పశ్యేత్ భగవత్ భావ ఆత్మనః । భూతాని భాగవతి ఆత్మని ఏష భాగవతౌత్తమః ॥ 45

ఈశ్వరే తత్ అధీనేషు బాలిశేషు ద్విషత్సు చ । ప్రేమమైత్రీకృపాఉపేక్షా యః కరోతి స మధ్యమః ॥ 46॥

అర్చాయాం ఏవ హరయే పూజాం యః శ్రద్ధయా ఈహతే । న తత్ భక్తేషు చ అన్యేషు సః భక్తః ప్రాకృతః స్మృతః ॥

47॥

గృహీత్వా అపి ఇంద్రియైః అర్థాన్యః న ద్వేష్టి న హృష్యతి । విష్ణోః మాయాం ఇదం పశ్యన్ సః వై భాగవత ఉత్తమః ॥ 48॥

దేహైంద్రియప్రాణమనఃధియాం యః జన్మాపిఅయక్షుత్ భయతర్షకృచ్ఛ్రైః । సంసారధర్మైః అవిముహ్యమానః స్మృత్యా హరేః భాగవతప్రధానః ॥ 49॥

న కామకర్మబీజానాం యస్య చేతసి సంభవః । వాసుదేవేకనిలయః సః వై భాగవత ఉత్తమః ॥ 50॥

న యస్య జన్మకర్మభ్యాం న వర్ణాశ్రమజాతిభిః । సజ్జతే అస్మిన్ అహంభావః దేహే వై సః హరేః ప్రియః ॥ 51॥

న యస్య స్వః పరః ఇతి విత్తేషు ఆత్మని వా భిదా । సర్వభూతసమః శాంతః సః వౌ భాగవత ఉత్తమః ॥ 52॥

త్రిభువనవిభవహేతవే అపి అకుంఠస్మృతిః అజితాత్మసురాదిభిః విమృగ్యాత్ । న చలతి భగవత్ పద అరవిందాత్ లవనిమిష అర్ధం అపి యః సః వైష్ణవ అగ్ర్యః ॥ 53॥

భగవతః ఉరువిక్రమ అంఘ్రిశాఖా నఖమణిచంద్రికయా నిరస్తతాపే । హృది కథం ఉపసీదతాం పునః సః ప్రభవతి చంద్రః ఇవ ఉదితే అర్కతాపః ॥ 54॥

విసృజతి హృదయం న యస్య సాక్షాత్ హరిః అవశ అభిహితః అపి అఘౌఘనాశః । ప్రణయః అశనయా ధృత అంఘ్రిపద్మః సః భవతి భాగవతప్రధానః ఉక్తః ॥ 55॥

ఇతి శ్రీమత్ భాగవతే మహాపురాణే పారమహంస్యాం సంహితాయాం ఏకాదశస్కంధే నిమిజాయంతసంవాదే ద్వితీయః అధ్యాయః ॥

Browse Related Categories: