প্রশ্নোপনিষদ্ - দ্বিতীয়ঃ প্রশ্নঃ

ദ്വിതീയഃ പ്രശ്നഃ

അഥ ഹൈനം ഭാര്ഗവോ വൈദര്ഭിഃ പപ്രച്ഛ। ഭഗവന് കത്യേവ ദേവാഃ പ്രജാം-വിഁധാരയംതേ കതര ഏതത്പ്രകാശയംതേ കഃ പുനരേഷാം-വഁരിഷ്ഠഃ ഇതി ॥1॥

തസ്മൈ സ ഹോവാചാകാശോ ഹ വാ ഏഷ ദേവോ വായുരഗ്നിരാപഃ പൃഥിവീ വാങ്മനശ്ചക്ഷുഃ ശ്രോത്രം ച। തേ പ്രകാശ്യാഭിവദംതി വയമേതദ്ബാണമവഷ്ടഭ്യ വിധാരയാമഃ ॥2॥

താന് വരിഷ്ഠഃ പ്രാണ ഉവാച।

മാ മോഹമാപദ്യഥ അഹമേവൈതത്പംചധാത്മാനം പ്രവിഭജ്യൈതദ്ബാണമവഷ്ടഭ്യ വിധാരയാമീതി തേഽശ്രദ്ദധാനാ ബഭൂവുഃ ॥3

സോഽഭിമാനാദൂര്ധ്വമുത്ക്രാമത ഇവ തസ്മിന്നുത്ക്രാമത്യഥേതരേ സർവ ഏവോത്ക്രാമംതേ തസ്മിംശ്ച പ്രതിഷ്ഠമാനേ സർവ ഏവ പ്രതിഷ്ഠംതേ। തദ്യഥാ മക്ഷികാ മധുകരരാജാനമുത്ക്രാമംതം സർവ ഏവോത്ക്രാമംതേ തസ്മിംശ്ച പ്രതിഷ്ഠമാനേ സർവ ഏവ പ്രതിഷ്ടംത ഏവം-വാഁങ്മനഷ്ചക്ഷുഃ ശ്രോത്രം ച തേ പ്രീതാഃ പ്രാണം സ്തുന്വംതി ॥4॥

ഏഷോഽഗ്നിസ്തപത്യേഷ സൂര്യ ഏഷ പര്ജന്യോ മഘവാനേഷ വായുഃ। ഏഷ പൃഥിവീ രയിര്ദേവഃ സദസച്ചാമൃതം ച യത് ॥5॥

അരാ ഇവ രഥനാഭൌ പ്രാണേ സർവം പ്രതിഷ്ഠിതമ്। ഋചോ യജൂഷി സാമാനി യജ്ഞഃ ക്ഷത്രം ബ്രഹ്മ ച ॥6॥

പ്രജാപതിശ്ചരസി ഗര്ഭേ ത്വമേവ പ്രതിജായസേ। തുഭ്യം പ്രാണ പ്രജാസ്ത്വിമാ ബലിം ഹരംതി യഃ പ്രാണൈഃ പ്രതിതിഷ്ഠസി ॥7॥