விவேக சூடா³மணி

உத்³த⁴ரேதா³த்மனாத்மானம் மக்³னம் ஸம்ஸாரவாரிதௌ⁴ । யோகா³ரூட⁴த்வமாஸாத்³ய ஸம்யக்³த³ர்ஶனனிஷ்ட²யா ॥ 9॥

ஸன்ன்யஸ்ய ஸர்வகர்மாணி ப⁴வப³ந்த⁴விமுக்தயே । யத்யதாம் பண்டி³தைர்தீ⁴ரைராத்மாப்⁴யாஸ உபஸ்தி²தை: ॥ 1௦॥

சித்தஸ்ய ஶுத்³த⁴யே கர்ம ந து வஸ்தூபலப்³த⁴யே । வஸ்துஸித்³தி⁴ர்விசாரேண ந கிஞ்சித்கர்மகோடிபி⁴: ॥ 11॥

ஸம்யக்³விசாரத: ஸித்³தா⁴ ரஜ்ஜுதத்த்வாவதா⁴ரணா । ப்⁴ராந்தோதி³தமஹாஸர்பப⁴யது³:க²வினாஶினீ ॥ 12॥ (பாட²பே⁴த:³ - ப்⁴ராந்த்யோ) அர்த²ஸ்ய நிஶ்சயோ த்³ருஷ்டோ விசாரேண ஹிதோக்தித: । ந ஸ்னானேன ந தா³னேன ப்ராணாயாமஶதேன வா ॥ 13॥

அதி⁴காரிணமாஶாஸ்தே ப²லஸித்³தி⁴ர்விஶேஷத: । உபாயா தே³ஶகாலாத்³யா: ஸந்த்யஸ்மின்ஸஹகாரிண: ॥ 14॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸந்த்யஸ்யாம்) அதோ விசார: கர்தவ்யோ ஜிஜ்ஞாஸோராத்மவஸ்துன: ॥

ஸமாஸாத்³ய த³யாஸிந்து⁴ம் கு³ரும் ப்³ரஹ்மவிது³த்தமம் ॥ 15॥

மேதா⁴வீ புருஷோ வித்³வானூஹாபோஹவிசக்ஷண: । அதி⁴கார்யாத்மவித்³யாயாமுக்தலக்ஷணலக்ஷித: ॥ 16॥

விவேகினோ விரக்தஸ்ய ஶமாதி³கு³ணஶாலின: । முமுக்ஷோரேவ ஹி ப்³ரஹ்மஜிஜ்ஞாஸாயோக்³யதா மதா ॥ 17॥

ஸாத⁴னான்யத்ர சத்வாரி கதி²தானி மனீஷிபி⁴: । யேஷு ஸத்ஸ்வேவ ஸன்னிஷ்டா² யத³பா⁴வே ந ஸித்⁴யதி ॥ 18॥

ஆதௌ³ நித்யானித்யவஸ்துவிவேக: பரிக³ண்யதே । இஹாமுத்ரப²லபோ⁴க³விராக³ஸ்தத³னந்தரம் । ஶமாதி³ஷட்கஸம்பத்திர்முமுக்ஷுத்வமிதி ஸ்பு²டம் ॥ 19॥

ப்³ரஹ்ம ஸத்யம் ஜக³ன்மித்²யேத்யேவம்ரூபோ வினிஶ்சய: । ஸோயம் நித்யானித்யவஸ்துவிவேக: ஸமுதா³ஹ்ருத: ॥ 2௦॥

தத்³வைராக்³யம் ஜிஹாஸா யா த³ர்ஶனஶ்ரவணாதி³பி⁴: । (பாட²பே⁴த:³ - ஜுகு³ப்ஸா யா) தே³ஹாதி³ப்³ரஹ்மபர்யந்தே ஹ்யனித்யே போ⁴க³வஸ்துனி ॥ 21॥ (பாட²பே⁴த:³ - போ⁴க்³யவஸ்துனி) விரஜ்ய விஷயவ்ராதாத்³தோ³ஷத்³ருஷ்ட்யா முஹுர்முஹு: । ஸ்வலக்ஷ்யே நியதாவஸ்தா² மனஸ: ஶம உச்யதே ॥ 22॥

விஷயேப்⁴ய: பராவர்த்ய ஸ்தா²பனம் ஸ்வஸ்வகோ³லகே । உப⁴யேஷாமிந்த்³ரியாணாம் ஸ த³ம: பரிகீர்தித: । பா³ஹ்யானாலம்ப³னம் வ்ருத்தேரேஷோபரதிருத்தமா ॥ 23॥

ஸஹனம் ஸர்வது³:கா²னாமப்ரதீகாரபூர்வகம் । சிந்தாவிலாபரஹிதம் ஸா திதிக்ஷா நிக³த்³யதே ॥ 24॥

ஶாஸ்த்ரஸ்ய கு³ருவாக்யஸ்ய ஸத்யபு³த்³த்⁴யவதா⁴ரணம் । (பாட²பே⁴த:³ - ஸத்யபு³த்³த்⁴யாவதா⁴ரணா) ஸா ஶ்ரத்³தா⁴ கதி²தா ஸத்³பி⁴ர்யயா வஸ்தூபலப்⁴யதே ॥ 25॥

ஸர்வதா³ ஸ்தா²பனம் பு³த்³தே⁴: ஶுத்³தே⁴ ப்³ரஹ்மணி ஸர்வதா³ । (பாட²பே⁴த:³ - ஸம்யகா³ஸ்தா²பனம்) தத்ஸமாதா⁴னமித்யுக்தம் ந து சித்தஸ்ய லாலனம் ॥ 26॥

அஹங்காராதி³தே³ஹாந்தான் ப³ந்தா⁴னஜ்ஞானகல்பிதான் । ஸ்வஸ்வரூபாவபோ³தே⁴ன மோக்துமிச்சா² முமுக்ஷுதா ॥ 27॥

மந்த³மத்⁴யமரூபாபி வைராக்³யேண ஶமாதி³னா । ப்ரஸாதே³ன கு³ரோ: ஸேயம் ப்ரவ்ருத்³தா⁴ ஸூயதே ப²லம் ॥ 28॥

வைராக்³யம் ச முமுக்ஷுத்வம் தீவ்ரம் யஸ்ய து வித்³யதே । தஸ்மின்னேவார்த²வந்த: ஸ்யு: ப²லவந்த: ஶமாத³ய: ॥ 29॥

ஏதயோர்மந்த³தா யத்ர விரக்தத்வமுமுக்ஷயோ: । மரௌ ஸலிலவத்தத்ர ஶமாதே³ர்பா⁴னமாத்ரதா ॥ 3௦॥

மோக்ஷகாரணஸாமக்³ர்யாம் ப⁴க்திரேவ க³ரீயஸீ । ஸ்வஸ்வரூபானுஸந்தா⁴னம் ப⁴க்திரித்யபி⁴தீ⁴யதே ॥ 31॥

ஸ்வாத்மதத்த்வானுஸந்தா⁴னம் ப⁴க்திரித்யபரே ஜகு³: । உக்தஸாத⁴னஸம்பன்னஸ்தத்த்வஜிஜ்ஞாஸுராத்மன: । உபஸீதே³த்³கு³ரும் ப்ராஜ்ஞம் யஸ்மாத்³ப³ந்த⁴விமோக்ஷணம் ॥ 32॥

ஶ்ரோத்ரியோவ்ருஜினோகாமஹதோ யோ ப்³ரஹ்மவித்தம: । ப்³ரஹ்மண்யுபரத: ஶாந்தோ நிரிந்த⁴ன இவானல: । அஹேதுகத³யாஸிந்து⁴ர்ப³ந்து⁴ரானமதாம் ஸதாம் ॥ 33॥

தமாராத்⁴ய கு³ரும் ப⁴க்த்யா ப்ரஹ்வப்ரஶ்ரயஸேவனை: । (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரஹ்வ:) ப்ரஸன்னம் தமனுப்ராப்ய ப்ருச்சே²ஜ்ஜ்ஞாதவ்யமாத்மன: ॥ 34॥

ஸ்வாமின்னமஸ்தே நதலோகப³ந்தோ⁴ காருண்யஸிந்தோ⁴ பதிதம் ப⁴வாப்³தௌ⁴ । மாமுத்³த⁴ராத்மீயகடாக்ஷத்³ருஷ்ட்யா ருஜ்வ்யாதிகாருண்யஸுதா⁴பி⁴வ்ருஷ்ட்யா ॥ 35॥

து³ர்வாரஸம்ஸாரத³வாக்³னிதப்தம் தோ³தூ⁴யமானம் து³ரத்³ருஷ்டவாதை: । பீ⁴தம் ப்ரபன்னம் பரிபாஹி ம்ருத்யோ: ஶரண்யமன்யத்³யத³ஹம் ந ஜானே ॥ 36॥ (பாட²பே⁴த:³ - அன்யம்)

ஶாந்தா மஹாந்தோ நிவஸந்தி ஸந்தோ வஸந்தவல்லோகஹிதம் சரந்த: । தீர்ணா: ஸ்வயம் பீ⁴மப⁴வார்ணவம் ஜனா- நஹேதுனான்யானபி தாரயந்த: ॥ 37॥

அயம் ஸ்வபா⁴வ: ஸ்வத ஏவ யத்பர- ஶ்ரமாபனோத³ப்ரவணம் மஹாத்மனாம் । ஸுதா⁴ம்ஶுரேஷ ஸ்வயமர்ககர்கஶ- ப்ரபா⁴பி⁴தப்தாமவதி க்ஷிதிம் கில ॥ 38॥

ப்³ரஹ்மானந்த³ரஸானுபூ⁴திகலிதை: பூதை: ஸுஶீதைர்யுதை- (பாட²பே⁴த:³ - ஸுஶீதை: ஸிதை:) ர்யுஷ்மத்³வாக்கலஶோஜ்ஜி²தை: ஶ்ருதிஸுகை²ர்வாக்யாம்ருதை: ஸேசய । ஸந்தப்தம் ப⁴வதாபதா³வத³ஹனஜ்வாலாபி⁴ரேனம் ப்ரபோ⁴ த⁴ன்யாஸ்தே ப⁴வதீ³க்ஷணக்ஷணக³தே: பாத்ரீக்ருதா: ஸ்வீக்ருதா: ॥ 39॥

கத²ம் தரேயம் ப⁴வஸிந்து⁴மேதம் கா வா க³திர்மே கதமோஸ்த்யுபாய: । ஜானே ந கிஞ்சித்க்ருபயாவ மாம் ப்ரபோ⁴ ஸம்ஸாரது³:க²க்ஷதிமாதனுஷ்வ ॥ 4௦॥

ததா² வத³ந்தம் ஶரணாக³தம் ஸ்வம் ஸம்ஸாரதா³வானலதாபதப்தம் । நிரீக்ஷ்ய காருண்யரஸார்த்³ரத்³ருஷ்ட்யா த³த்³யாத³பீ⁴திம் ஸஹஸா மஹாத்மா ॥ 41॥

வித்³வான் ஸ தஸ்மா உபஸத்திமீயுஷே முமுக்ஷவே ஸாது⁴ யதோ²க்தகாரிணே । ப்ரஶாந்தசித்தாய ஶமான்விதாய தத்த்வோபதே³ஶம் க்ருபயைவ குர்யாத் ॥ 42॥

மா பை⁴ஷ்ட வித்³வம்ஸ்தவ நாஸ்த்யபாய: ஸம்ஸாரஸிந்தோ⁴ஸ்தரணேஸ்த்யுபாய: । யேனைவ யாதா யதயோஸ்ய பாரம் தமேவ மார்க³ம் தவ நிர்தி³ஶாமி ॥ 43॥

அஸ்த்யுபாயோ மஹான்கஶ்சித்ஸம்ஸாரப⁴யனாஶன: । தேன தீர்த்வா ப⁴வாம்போ⁴தி⁴ம் பரமானந்த³மாப்ஸ்யஸி ॥ 44॥

வேதா³ந்தார்த²விசாரேண ஜாயதே ஜ்ஞானமுத்தமம் । தேனாத்யந்திகஸம்ஸாரது³:க²னாஶோ ப⁴வத்யனு ॥ 45॥

ஶ்ரத்³தா⁴ப⁴க்தித்⁴யானயோகா³ன்முமுக்ஷோ: முக்தேர்ஹேதூன்வக்தி ஸாக்ஷாச்ச்²ருதேர்கீ³: । யோ வா ஏதேஷ்வேவ திஷ்ட²த்யமுஷ்ய மோக்ஷோவித்³யாகல்பிதாத்³தே³ஹப³ந்தா⁴த் ॥ 46॥

அஜ்ஞானயோகா³த்பரமாத்மனஸ்தவ ஹ்யனாத்மப³ந்த⁴ஸ்தத ஏவ ஸம்ஸ்ருதி: । தயோர்விவேகோதி³தபோ³த⁴வஹ்னி: அஜ்ஞானகார்யம் ப்ரத³ஹேத்ஸமூலம் ॥ 47॥

ஶிஷ்ய உவாச

க்ருபயா ஶ்ரூயதாம் ஸ்வாமின்ப்ரஶ்னோயம் க்ரியதே மயா । யது³த்தரமஹம் ஶ்ருத்வா க்ருதார்த:² ஸ்யாம் ப⁴வன்முகா²த் ॥ 48

கோ நாம ப³ந்த:⁴ கத²மேஷ ஆக³த: கத²ம் ப்ரதிஷ்டா²ஸ்ய கத²ம் விமோக்ஷ: । கோஸாவனாத்மா பரம: க ஆத்மா தயோர்விவேக: கத²மேதது³ச்யதாம் ॥ 49॥

ஶ்ரீகு³ருவாச

த⁴ன்யோஸி க்ருதக்ருத்யோஸி பாவிதம் தே குலம் த்வயா । (பாட²பே⁴த:³ - பாவிதம்) யத³வித்³யாப³ந்த⁴முக்த்யா ப்³ரஹ்மீப⁴விதுமிச்ச²ஸி ॥ 5௦

ருணமோசனகர்தார: பிது: ஸந்தி ஸுதாத³ய: । ப³ந்த⁴மோசனகர்தா து ஸ்வஸ்மாத³ன்யோ ந கஶ்சன ॥ 51॥

மஸ்தகன்யஸ்தபா⁴ராதே³ர்து³:க²மன்யைர்னிவார்யதே । க்ஷுதா⁴தி³க்ருதது³:க²ம் து வினா ஸ்வேன ந கேனசித் ॥ 52॥

பத்²யமௌஷத⁴ஸேவா ச க்ரியதே யேன ரோகி³ணா । ஆரோக்³யஸித்³தி⁴ர்த்³ருஷ்டாஸ்ய நான்யானுஷ்டி²தகர்மணா ॥ 53॥

வஸ்துஸ்வரூபம் ஸ்பு²டபோ³த⁴சக்ஷுஷா ஸ்வேனைவ வேத்³யம் ந து பண்டி³தேன । சந்த்³ரஸ்வரூபம் நிஜசக்ஷுஷைவ ஜ்ஞாதவ்யமன்யைரவக³ம்யதே கிம் ॥ 54॥

அவித்³யாகாமகர்மாதி³பாஶப³ந்த⁴ம் விமோசிதும் । க: ஶக்னுயாத்³வினாத்மானம் கல்பகோடிஶதைரபி ॥ 55॥

ந யோகே³ன ந ஸாங்க்²யேன கர்மணா நோ ந வித்³யயா । ப்³ரஹ்மாத்மைகத்வபோ³தே⁴ன மோக்ஷ: ஸித்⁴யதி நான்யதா² ॥ 56॥

வீணாயா ரூபஸௌந்த³ர்யம் தந்த்ரீவாத³னஸௌஷ்ட²வம் । ப்ரஜாரஞ்ஜனமாத்ரம் தன்ன ஸாம்ராஜ்யாய கல்பதே ॥ 57॥

வாக்³வைக²ரீ ஶப்³த³ஜ²ரீ ஶாஸ்த்ரவ்யாக்²யானகௌஶலம் । வைது³ஷ்யம் விது³ஷாம் தத்³வத்³பு⁴க்தயே ந து முக்தயே ॥ 58॥

அவிஜ்ஞாதே பரே தத்த்வே ஶாஸ்த்ராதீ⁴திஸ்து நிஷ்ப²லா । விஜ்ஞாதேபி பரே தத்த்வே ஶாஸ்த்ராதீ⁴திஸ்து நிஷ்ப²லா ॥ 59॥

ஶப்³தஜ³ாலம் மஹாரண்யம் சித்தப்⁴ரமணகாரணம் । அத: ப்ரயத்னாஜ்ஜ்ஞாதவ்யம் தத்த்வஜ்ஞைஸ்தத்த்வமாத்மன: ॥ 6௦॥ தத்த்வஜ்ஞாத்தத்த்வ அஜ்ஞானஸர்பத³ஷ்டஸ்ய ப்³ரஹ்மஜ்ஞானௌஷத⁴ம் வினா । கிமு வேதை³ஶ்ச ஶாஸ்த்ரைஶ்ச கிமு மந்த்ரை: கிமௌஷதை⁴: ॥ 61॥

ந க³ச்ச²தி வினா பானம் வ்யாதி⁴ரௌஷத⁴ஶப்³த³த: । வினாபரோக்ஷானுப⁴வம் ப்³ரஹ்மஶப்³தை³ர்ன முச்யதே ॥ 62॥

அக்ருத்வா த்³ருஶ்யவிலயமஜ்ஞாத்வா தத்த்வமாத்மன: । ப்³ரஹ்மஶப்³தை³: குதோ முக்திருக்திமாத்ரப²லைர்ன்ருணாம் ॥ 63॥ (பாட²பே⁴த:³ - பா³ஹ்யஶப்³தை³:)

அக்ருத்வா ஶத்ருஸம்ஹாரமக³த்வாகி²லபூ⁴ஶ்ரியம் । ராஜாஹமிதி ஶப்³தா³ன்னோ ராஜா ப⁴விதுமர்ஹதி ॥ 64॥

ஆப்தோக்திம் க²னனம் ததோ²பரிஶிலாத்³யுத்கர்ஷணம் ஸ்வீக்ருதிம் (பாட²பே⁴த:³ - பரிஶிலாபாகர்ஷணம்) நிக்ஷேப: ஸமபேக்ஷதே ந ஹி ப³ஹி:ஶப்³தை³ஸ்து நிர்க³ச்ச²தி । தத்³வத்³ப்³ரஹ்மவிதோ³பதே³ஶமனனத்⁴யானாதி³பி⁴ர்லப்⁴யதே மாயாகார்யதிரோஹிதம் ஸ்வமமலம் தத்த்வம் ந து³ர்யுக்திபி⁴: ॥ 65॥

தஸ்மாத்ஸர்வப்ரயத்னேன ப⁴வப³ந்த⁴விமுக்தயே । ஸ்வைரேவ யத்ன: கர்தவ்யோ ரோகா³தா³விவ பண்டி³தை: ॥ 66॥ (பாட²பே⁴த:³ - ரோகா³தே³ரிவ)

யஸ்த்வயாத்³ய க்ருத: ப்ரஶ்னோ வரீயாஞ்சா²ஸ்த்ரவின்மத: । (பாட²பே⁴த:³ - ஸம்மத:) ஸூத்ரப்ராயோ நிகூ³டா⁴ர்தோ² ஜ்ஞாதவ்யஶ்ச முமுக்ஷுபி⁴: ॥ 67॥

ஶருணுஷ்வாவஹிதோ வித்³வன்யன்மயா ஸமுதீ³ர்யதே । ததே³தச்ச்²ரவணாத்ஸத்³யோ ப⁴வப³ந்தா⁴த்³விமோக்ஷ்யஸே ॥ 68॥

மோக்ஷஸ்ய ஹேது: ப்ரத²மோ நிக³த்³யதே வைராக்³யமத்யந்தமனித்யவஸ்துஷு । தத: ஶமஶ்சாபி த³மஸ்திதிக்ஷா ந்யாஸ: ப்ரஸக்தாகி²லகர்மணாம் ப்⁴ருஶம் ॥ 69॥

தத: ஶ்ருதிஸ்தன்மனனம் ஸதத்த்வ- த்⁴யானம் சிரம் நித்யனிரந்தரம் முனே: । ததோவிகல்பம் பரமேத்ய வித்³வான் இஹைவ நிர்வாணஸுக²ம் ஸம்ருச்ச²தி ॥ 7௦॥

யத்³போ³த்³த⁴வ்யம் தவேதா³னீமாத்மானாத்மவிவேசனம் । தது³ச்யதே மயா ஸம்யக் ஶ்ருத்வாத்மன்யவதா⁴ரய ॥ 71॥

மஜ்ஜாஸ்தி²மேத:³பலரக்தசர்ம- த்வகா³ஹ்வயைர்தா⁴துபி⁴ரேபி⁴ரன்விதம் । பாதோ³ருவக்ஷோபு⁴ஜப்ருஷ்ட²மஸ்தகை: அங்கை³ருபாங்கை³ருபயுக்தமேதத் ॥ 72॥

அஹம்மமேதி ப்ரதி²தம் ஶரீரம் மோஹாஸ்பத³ம் ஸ்தூ²லமிதீர்யதே பு³தை⁴: । நபோ⁴னப⁴ஸ்வத்³த³ஹனாம்பு³பூ⁴மய: ஸூக்ஷ்மாணி பூ⁴தானி ப⁴வந்தி தானி ॥ 73॥

பரஸ்பராம்ஶைர்மிலிதானி பூ⁴த்வா ஸ்தூ²லானி ச ஸ்தூ²லஶரீரஹேதவ: । மாத்ராஸ்ததீ³யா விஷயா ப⁴வந்தி ஶப்³தா³த³ய: பஞ்ச ஸுகா²ய போ⁴க்து: ॥ 74॥

ய ஏஷு மூடா⁴ விஷயேஷு ப³த்³தா⁴ ராகோ³ருபாஶேன ஸுது³ர்த³மேன । ஆயாந்தி நிர்யாந்த்யத⁴ ஊர்த்⁴வமுச்சை: ஸ்வகர்மதூ³தேன ஜவேன நீதா: ॥ 75॥

ஶப்³தா³தி³பி⁴: பஞ்சபி⁴ரேவ பஞ்ச பஞ்சத்வமாபு: ஸ்வகு³ணேன ப³த்³தா⁴: । குரங்க³மாதங்க³பதங்க³மீன- ப்⁴ருங்கா³ நர: பஞ்சபி⁴ரஞ்சித: கிம் ॥ 76॥

தோ³ஷேண தீவ்ரோ விஷய: க்ருஷ்ணஸர்பவிஷாத³பி । விஷம் நிஹந்தி போ⁴க்தாரம் த்³ரஷ்டாரம் சக்ஷுஷாப்யயம் ॥ 77॥

விஷயாஶாமஹாபாஶாத்³யோ விமுக்த: ஸுது³ஸ்த்யஜாத் । ஸ ஏவ கல்பதே முக்த்யை நான்ய: ஷட்ஶாஸ்த்ரவேத்³யபி ॥ 78॥

ஆபாதவைராக்³யவதோ முமுக்ஷூன் ப⁴வாப்³தி⁴பாரம் ப்ரதியாதுமுத்³யதான் । ஆஶாக்³ரஹோ மஜ்ஜயதேந்தராலே நிக்³ருஹ்ய கண்டே² வினிவர்த்ய வேகா³த் ॥ 79॥

விஷயாக்²யக்³ரஹோ யேன ஸுவிரக்த்யஸினா ஹத: । ஸ க³ச்ச²தி ப⁴வாம்போ⁴தே⁴: பாரம் ப்ரத்யூஹவர்ஜித: ॥ 8௦॥

விஷமவிஷயமார்கை³ர்க³ச்ச²தோனச்ச²பு³த்³தே⁴: (பாட²பே⁴த:³ - விஷயமார்கே³ க³ச்ச²தோ) ப்ரதிபத³மபி⁴யாதோ ம்ருத்யுரப்யேஷ வித்³தி⁴ । (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரதிபத³மபி⁴கா⁴தோ ம்ருத்யுரப்யேஷ ஸித்³த:⁴) ஹிதஸுஜனகு³ரூக்த்யா க³ச்ச²த: ஸ்வஸ்ய யுக்த்யா ப்ரப⁴வதி ப²லஸித்³தி⁴: ஸத்யமித்யேவ வித்³தி⁴ ॥ 81॥

மோக்ஷஸ்ய காங்க்ஷா யதி³ வை தவாஸ்தி த்யஜாதிதூ³ராத்³விஷயான்விஷம் யதா² । பீயூஷவத்தோஷத³யாக்ஷமார்ஜவ- ப்ரஶாந்திதா³ந்தீர்பஜ⁴ நித்யமாத³ராத் ॥ 82॥

அனுக்ஷணம் யத்பரிஹ்ருத்ய க்ருத்யம் அனாத்³யவித்³யாக்ருதப³ந்த⁴மோக்ஷணம் । தே³ஹ: பரார்தோ²யமமுஷ்ய போஷணே ய: ஸஜ்ஜதே ஸ ஸ்வமனேன ஹந்தி ॥ 83॥

ஶரீரபோஷணார்தீ² ஸன் ய ஆத்மானம் தி³த்³ருக்ஷதி । (பாட²பே⁴த:³ - தி³த்³ருக்ஷதே) க்³ராஹம் தா³ருதி⁴யா த்⁴ருத்வா நதீ³ம் தர்தும் ஸ க³ச்ச²தி ॥ 84॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸ இச்ச²தி)

மோஹ ஏவ மஹாம்ருத்யுர்முமுக்ஷோர்வபுராதி³ஷு । மோஹோ வினிர்ஜிதோ யேன ஸ முக்திபத³மர்ஹதி ॥ 85॥

மோஹம் ஜஹி மஹாம்ருத்யும் தே³ஹதா³ரஸுதாதி³ஷு । யம் ஜித்வா முனயோ யாந்தி தத்³விஷ்ணோ: பரமம் பத³ம் ॥ 86॥

த்வங்மாம்ஸருதி⁴ரஸ்னாயுமேதோ³மஜ்ஜாஸ்தி²ஸங்குலம் । பூர்ணம் மூத்ரபுரீஷாப்⁴யாம் ஸ்தூ²லம் நிந்த்³யமித³ம் வபு: ॥ 87॥

பஞ்சீக்ருதேப்⁴யோ பூ⁴தேப்⁴ய: ஸ்தூ²லேப்⁴ய: பூர்வகர்மணா । ஸமுத்பன்னமித³ம் ஸ்தூ²லம் போ⁴கா³யதனமாத்மன: । அவஸ்தா² ஜாக³ரஸ்தஸ்ய ஸ்தூ²லார்தா²னுப⁴வோ யத: ॥ 88॥

பா³ஹ்யேந்த்³ரியை: ஸ்தூ²லபதா³ர்த²ஸேவாம் ஸ்ரக்சந்த³னஸ்த்ர்யாதி³விசித்ரரூபாம் । கரோதி ஜீவ: ஸ்வயமேததா³த்மனா தஸ்மாத்ப்ரஶஸ்திர்வபுஷோஸ்ய ஜாக³ரே ॥ 89॥

ஸர்வோபி பா³ஹ்யஸம்ஸார: புருஷஸ்ய யதா³ஶ்ரய: । வித்³தி⁴ தே³ஹமித³ம் ஸ்தூ²லம் க்³ருஹவத்³க்³ருஹமேதி⁴ன: ॥ 9௦॥

ஸ்தூ²லஸ்ய ஸம்ப⁴வஜராமரணானி த⁴ர்மா: ஸ்தௌ²ல்யாத³யோ ப³ஹுவிதா⁴: ஶிஶுதாத்³யவஸ்தா²: । வர்ணாஶ்ரமாதி³னியமா ப³ஹுதா⁴மயா: ஸ்யு: பூஜாவமானப³ஹுமானமுகா² விஶேஷா: ॥ 91॥

பு³த்³தீ⁴ந்த்³ரியாணி ஶ்ரவணம் த்வக³க்ஷி க்⁴ராணம் ச ஜிஹ்வா விஷயாவபோ³த⁴னாத் । வாக்பாணிபாதா³ கு³த³மப்யுபஸ்த:² (பாட²பே⁴த:³ - உபஸ்த²ம்) கர்மேந்த்³ரியாணி ப்ரவணேன கர்மஸு ॥ 92॥ (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரவணானி) நிக³த்³யதேந்த:கரணம் மனோதீ⁴: அஹங்க்ருதிஶ்சித்தமிதி ஸ்வவ்ருத்திபி⁴: । மனஸ்து ஸங்கல்பவிகல்பனாதி³பி⁴: பு³த்³தி⁴: பதா³ர்தா²த்⁴யவஸாயத⁴ர்மத: ॥ 93॥

அத்ராபி⁴மானாத³ஹமித்யஹங்க்ருதி: । ஸ்வார்தா²னுஸந்தா⁴னகு³ணேன சித்தம் ॥ 94॥

ப்ராணாபானவ்யானோதா³னஸமானா ப⁴வத்யஸௌ ப்ராண: । ஸ்வயமேவ வ்ருத்திபே⁴தா³த்³விக்ருதிபே⁴தா³த்ஸுவர்ணஸலிலாதி³வத் ॥ 95॥ (பாட²பே⁴த:³ - விக்ருதேர்பே⁴தா³த்ஸுவர்ணஸலிலமிவ)

வாகா³தி³ பஞ்ச ஶ்ரவணாதி³ பஞ்ச ப்ராணாதி³ பஞ்சாப்⁴ரமுகா²னி பஞ்ச । பு³த்³த்⁴யாத்³யவித்³யாபி ச காமகர்மணீ புர்யஷ்டகம் ஸூக்ஷ்மஶரீரமாஹு: ॥ 96॥

இத³ம் ஶரீரம் ஶ‍ருணு ஸூக்ஷ்மஸஞ்ஜ்ஞிதம் லிங்க³ம் த்வபஞ்சீக்ருதபூ⁴தஸம்ப⁴வம் । ஸவாஸனம் கர்மப²லானுபா⁴வகம் ஸ்வாஜ்ஞானதோனாதி³ருபாதி⁴ராத்மன: ॥ 97॥

ஸ்வப்னோ ப⁴வத்யஸ்ய விப⁴க்த்யவஸ்தா² ஸ்வமாத்ரஶேஷேண விபா⁴தி யத்ர । ஸ்வப்னே து பு³த்³தி⁴: ஸ்வயமேவ ஜாக்³ரத் காலீனனானாவித⁴வாஸனாபி⁴: ॥ 98॥

கர்த்ராதி³பா⁴வம் ப்ரதிபத்³ய ராஜதே யத்ர ஸ்வயம் பா⁴தி ஹ்யயம் பராத்மா । (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்வயஞ்ஜ்யோதிரயம்) தீ⁴மாத்ரகோபாதி⁴ரஶேஷஸாக்ஷீ ந லிப்யதே தத்க்ருதகர்மலேஶை: । கர்மலேபை: யஸ்மாத³ஸங்க³ஸ்தத ஏவ கர்மபி⁴: ந லிப்யதே கிஞ்சிது³பாதி⁴னா க்ருதை: ॥ 99॥

ஸர்வவ்யாப்ருதிகரணம் லிங்க³மித³ம் ஸ்யாச்சிதா³த்மன: பும்ஸ: । வாஸ்யாதி³கமிவ தக்ஷ்ணஸ்தேனைவாத்மா ப⁴வத்யஸங்கோ³யம் ॥ 1௦௦॥

அந்த⁴த்வமந்த³த்வபடுத்வத⁴ர்மா: ஸௌகு³ண்யவைகு³ண்யவஶாத்³தி⁴ சக்ஷுஷ: । பா³தி⁴ர்யமூகத்வமுகா²ஸ்ததை²வ ஶ்ரோத்ராதி³த⁴ர்மா ந து வேத்துராத்மன: ॥ 1௦1॥

உச்ச்²வாஸனி:ஶ்வாஸவிஜ்ரும்ப⁴ணக்ஷு- த்ப்ரஸ்யந்த³னாத்³யுத்க்ரமணாதி³கா: க்ரியா: । (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரஸ்பந்த³னாத்³ய்) ப்ராணாதி³கர்மாணி வத³ந்தி தஜ்ஞா: (பாட²பே⁴த:³ - தஜ்ஜ்ஞா:) ப்ராணஸ்ய த⁴ர்மாவஶனாபிபாஸே ॥ 1௦2॥

அந்த:கரணமேதேஷு சக்ஷுராதி³ஷு வர்ஷ்மணி । அஹமித்யபி⁴மானேன திஷ்ட²த்யாபா⁴ஸதேஜஸா ॥ 1௦3॥

அஹங்கார: ஸ விஜ்ஞேய: கர்தா போ⁴க்தாபி⁴மான்யயம் । ஸத்த்வாதி³கு³ணயோகே³ன சாவஸ்தா²த்ரயமஶ்னுதே ॥ 1௦4॥ (பாட²பே⁴த:³ - யோகே³னாவஸ்தா²த்ரிதயம்ஶ்னுதே)

விஷயாணாமானுகூல்யே ஸுகீ² து³:கீ² விபர்யயே । ஸுக²ம் து³:க²ம் ச தத்³த⁴ர்ம: ஸதா³னந்த³ஸ்ய நாத்மன: ॥ 1௦5॥

ஆத்மார்த²த்வேன ஹி ப்ரேயான்விஷயோ ந ஸ்வத: ப்ரிய: । ஸ்வத ஏவ ஹி ஸர்வேஷாமாத்மா ப்ரியதமோ யத: । தத ஆத்மா ஸதா³னந்தோ³ நாஸ்ய து³:க²ம் கதா³சன ॥ 1௦6॥

யத்ஸுஷுப்தௌ நிர்விஷய ஆத்மானந்தோ³னுபூ⁴யதே । ஶ்ருதி: ப்ரத்யக்ஷமைதிஹ்யமனுமானம் ச ஜாக்³ரதி ॥ 1௦7॥

அவ்யக்தனாம்னீ பரமேஶஶக்தி: அனாத்³யவித்³யா த்ரிகு³ணாத்மிகா பரா । கார்யானுமேயா ஸுதி⁴யைவ மாயா யயா ஜக³த்ஸர்வமித³ம் ப்ரஸூயதே ॥ 1௦8॥

ஸன்னாப்யஸன்னாப்யுப⁴யாத்மிகா நோ பி⁴ன்னாப்யபி⁴ன்னாப்யுப⁴யாத்மிகா நோ । ஸாங்கா³ப்யனங்கா³ ஹ்யுப⁴யாத்மிகா நோ (பாட²பே⁴த:³ - அனங்கா³ப்யுப⁴யாத்மிகா) மஹாத்³பு⁴தானிர்வசனீயரூபா ॥ 1௦9॥

ஶுத்³தா⁴த்³வயப்³ரஹ்மவிபோ³த⁴னாஶ்யா ஸர்பப்⁴ரமோ ரஜ்ஜுவிவேகதோ யதா² । ரஜஸ்தம:ஸத்த்வமிதி ப்ரஸித்³தா⁴ கு³ணாஸ்ததீ³யா: ப்ரதி²தை: ஸ்வகார்யை: ॥ 11௦॥

விக்ஷேபஶக்தீ ரஜஸ: க்ரியாத்மிகா யத: ப்ரவ்ருத்தி: ப்ரஸ்ருதா புராணீ । ராகா³த³யோஸ்யா: ப்ரப⁴வந்தி நித்யம் து³:கா²த³யோ யே மனஸோ விகாரா: ॥ 111॥

காம: க்ரோதோ⁴ லோப⁴த³ம்பா⁴த்³யஸூயா (பாட²பே⁴த:³ - லோப⁴த³ம்பா⁴ப்⁴யஸூயா) அஹங்காரேர்ஷ்யாமத்ஸராத்³யாஸ்து கோ⁴ரா: । த⁴ர்மா ஏதே ராஜஸா: பும்ப்ரவ்ருத்தி- ர்யஸ்மாதே³ஷா தத்³ரஜோ ப³ந்த⁴ஹேது: ॥ 112॥ (பாட²பே⁴த:³ - யஸ்மாதே³தத்தத்³ரஜோ)

ஏஷாவ்ருதிர்னாம தமோகு³ணஸ்ய ஶக்திர்மயா வஸ்த்வவபா⁴ஸதேன்யதா² । ஶக்திர்யயா ஸைஷா நிதா³னம் புருஷஸ்ய ஸம்ஸ்ருதே: விக்ஷேபஶக்தே: ப்ரவணஸ்ய ஹேது: ॥ 113॥ (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரஸரஸ்ய)

ப்ரஜ்ஞாவானபி பண்டி³தோபி சதுரோப்யத்யந்தஸூக்ஷ்மாத்மத்³ருக்³- (பாட²பே⁴த:³ - ஸூக்ஷ்மார்த²த்³ருக்³) வ்யாலீட⁴ஸ்தமஸா ந வேத்தி ப³ஹுதா⁴ ஸம்போ³தி⁴தோபி ஸ்பு²டம் । ப்⁴ராந்த்யாரோபிதமேவ ஸாது⁴ கலயத்யாலம்ப³தே தத்³கு³ணான் ஹந்தாஸௌ ப்ரப³லா து³ரந்ததமஸ: ஶக்திர்மஹத்யாவ்ருதி: ॥ 114॥

அபா⁴வனா வா விபரீதபா⁴வனா- (பாட²பே⁴த:³ - விபரீதபா⁴வனா) ஸம்பா⁴வனா விப்ரதிபத்திரஸ்யா: । ஸம்ஸர்க³யுக்தம் ந விமுஞ்சதி த்⁴ருவம் விக்ஷேபஶக்தி: க்ஷபயத்யஜஸ்ரம் ॥ 115॥

அஜ்ஞானமாலஸ்யஜட³த்வனித்³ரா- ப்ரமாத³மூட⁴த்வமுகா²ஸ்தமோகு³ணா: । ஏதை: ப்ரயுக்தோ ந ஹி வேத்தி கிஞ்சித் நித்³ராலுவத்ஸ்தம்ப⁴வதே³வ திஷ்ட²தி ॥ 116॥

ஸத்த்வம் விஶுத்³த⁴ம் ஜலவத்ததா²பி தாப்⁴யாம் மிலித்வா ஸரணாய கல்பதே । யத்ராத்மபி³ம்ப:³ ப்ரதிபி³ம்பி³த: ஸன் ப்ரகாஶயத்யர்க இவாகி²லம் ஜட³ம் ॥ 117॥

மிஶ்ரஸ்ய ஸத்த்வஸ்ய ப⁴வந்தி த⁴ர்மா: த்வமானிதாத்³யா நியமா யமாத்³யா: । ஶ்ரத்³தா⁴ ச ப⁴க்திஶ்ச முமுக்ஷுதா ச தை³வீ ச ஸம்பத்திரஸன்னிவ்ருத்தி: ॥ 118॥

விஶுத்³த⁴ஸத்த்வஸ்ய கு³ணா: ப்ரஸாத:³ ஸ்வாத்மானுபூ⁴தி: பரமா ப்ரஶாந்தி: । த்ருப்தி: ப்ரஹர்ஷ: பரமாத்மனிஷ்டா² யயா ஸதா³னந்த³ரஸம் ஸம்ருச்ச²தி ॥ 119॥

அவ்யக்தமேதத்த்ரிகு³ணைர்னிருக்தம் தத்காரணம் நாம ஶரீரமாத்மன: । ஸுஷுப்திரேதஸ்ய விப⁴க்த்யவஸ்தா² ப்ரலீனஸர்வேந்த்³ரியபு³த்³தி⁴வ்ருத்தி: ॥ 12௦॥

ஸர்வப்ரகாரப்ரமிதிப்ரஶாந்தி: பீ³ஜாத்மனாவஸ்தி²திரேவ பு³த்³தே⁴: । ஸுஷுப்திரேதஸ்ய கில ப்ரதீதி: (பாட²பே⁴த:³ - ஸுஷுப்திரத்ராஸ்ய) கிஞ்சின்ன வேத்³மீதி ஜக³த்ப்ரஸித்³தே⁴: ॥ 121॥

தே³ஹேந்த்³ரியப்ராணமனோஹமாத³ய: ஸர்வே விகாரா விஷயா: ஸுகா²த³ய: । வ்யோமாதி³பூ⁴தான்யகி²லம் ச விஶ்வம் அவ்யக்தபர்யந்தமித³ம் ஹ்யனாத்மா ॥ 122॥

மாயா மாயாகார்யம் ஸர்வம் மஹதா³தி³தே³ஹபர்யந்தம் । அஸதி³த³மனாத்மதத்த்வம் வித்³தி⁴ த்வம் மருமரீசிகாகல்பம் ॥ 123॥

அத² தே ஸம்ப்ரவக்ஷ்யாமி ஸ்வரூபம் பரமாத்மன: । யத்³விஜ்ஞாய நரோ ப³ந்தா⁴ன்முக்த: கைவல்யமஶ்னுதே ॥ 124॥

அஸ்தி கஶ்சித்ஸ்வயம் நித்யமஹம்ப்ரத்யயலம்ப³ன: । அவஸ்தா²த்ரயஸாக்ஷீ ஸன்பஞ்சகோஶவிலக்ஷண: ॥ 125॥

யோ விஜானாதி ஸகலம் ஜாக்³ரத்ஸ்வப்னஸுஷுப்திஷு । பு³த்³தி⁴தத்³வ்ருத்திஸத்³பா⁴வமபா⁴வமஹமித்யயம் ॥ 126॥

ய: பஶ்யதி ஸ்வயம் ஸர்வம் யம் ந பஶ்யதி கஶ்சன । (பாட²பே⁴த:³ - கிஞ்சன) யஶ்சேதயதி பு³த்³த்⁴யாதி³ ந தத்³யம் சேதயத்யயம் ॥ 127॥

யேன விஶ்வமித³ம் வ்யாப்தம் யம் ந வ்யாப்னோதி கிஞ்சன । ஆபா⁴ரூபமித³ம் ஸர்வம் யம் பா⁴ந்தமனுபா⁴த்யயம் ॥ 128॥

யஸ்ய ஸன்னிதி⁴மாத்ரேண தே³ஹேந்த்³ரியமனோதி⁴ய: । விஷயேஷு ஸ்வகீயேஷு வர்தந்தே ப்ரேரிதா இவ ॥ 129॥

அஹங்காராதி³தே³ஹாந்தா விஷயாஶ்ச ஸுகா²த³ய: । வேத்³யந்தே க⁴டவத்³யேன நித்யபோ³த⁴ஸ்வரூபிணா ॥ 13௦॥

ஏஷோந்தராத்மா புருஷ: புராணோ நிரந்தராக²ண்ட³ஸுகா²னுபூ⁴தி: । ஸதை³கரூப: ப்ரதிபோ³த⁴மாத்ரோ யேனேஷிதா வாக³ஸவஶ்சரந்தி ॥ 131॥

அத்ரைவ ஸத்த்வாத்மனி தீ⁴கு³ஹாயாம் அவ்யாக்ருதாகாஶ உஶத்ப்ரகாஶ: । (பாட²பே⁴த:³ - உருப்ரகாஶ:) ஆகாஶ உச்சை ரவிவத்ப்ரகாஶதே ஸ்வதேஜஸா விஶ்வமித³ம் ப்ரகாஶயன் ॥ 132॥

ஜ்ஞாதா மனோஹங்க்ருதிவிக்ரியாணாம் தே³ஹேந்த்³ரியப்ராணக்ருதக்ரியாணாம் । அயோக்³னிவத்தானனுவர்தமானோ ந சேஷ்டதே நோ விகரோதி கிஞ்சன ॥ 133॥

ந ஜாயதே நோ ம்ரியதே ந வர்த⁴தே ந க்ஷீயதே நோ விகரோதி நித்ய: । விலீயமானேபி வபுஷ்யமுஷ்மி- ந்ன லீயதே கும்ப⁴ இவாம்ப³ரம் ஸ்வயம் ॥ 134॥

ப்ரக்ருதிவிக்ருதிபி⁴ன்ன: ஶுத்³த⁴போ³த⁴ஸ்வபா⁴வ: ஸத³ஸதி³த³மஶேஷம் பா⁴ஸயன்னிர்விஶேஷ: । விலஸதி பரமாத்மா ஜாக்³ரதா³தி³ஷ்வவஸ்தா²- ஸ்வஹமஹமிதி ஸாக்ஷாத்ஸாக்ஷிரூபேண பு³த்³தே⁴: ॥ 135॥

நியமிதமனஸாமும் த்வம் ஸ்வமாத்மானமாத்ம- ந்யயமஹமிதி ஸாக்ஷாத்³வித்³தி⁴ பு³த்³தி⁴ப்ரஸாதா³த் । ஜனிமரணதரங்கா³பாரஸம்ஸாரஸிந்து⁴ம் ப்ரதர ப⁴வ க்ருதார்தோ² ப்³ரஹ்மரூபேண ஸம்ஸ்த:² ॥ 136॥

அத்ரானாத்மன்யஹமிதி மதிர்ப³ந்த⁴ ஏஷோஸ்ய பும்ஸ: ப்ராப்தோஜ்ஞானாஜ்ஜனனமரணக்லேஶஸம்பாதஹேது: । யேனைவாயம் வபுரித³மஸத்ஸத்யமித்யாத்மபு³த்³த்⁴யா புஷ்யத்யுக்ஷத்யவதி விஷயைஸ்தந்துபி⁴: கோஶக்ருத்³வத் ॥ 137॥

அதஸ்மிம்ஸ்தத்³பு³த்³தி⁴: ப்ரப⁴வதி விமூட⁴ஸ்ய தமஸா விவேகாபா⁴வாத்³வை ஸ்பு²ரதி பு⁴ஜகே³ ரஜ்ஜுதி⁴ஷணா । ததோனர்த²வ்ராதோ நிபததி ஸமாதா³துரதி⁴க: ததோ யோஸத்³க்³ராஹ: ஸ ஹி ப⁴வதி ப³ந்த:⁴ ஶருணு ஸகே² ॥ 138॥

அக²ண்ட³னித்யாத்³வயபோ³த⁴ஶக்த்யா ஸ்பு²ரந்தமாத்மானமனந்தவைப⁴வம் । ஸமாவ்ருணோத்யாவ்ருதிஶக்திரேஷா தமோமயீ ராஹுரிவார்கபி³ம்ப³ம் ॥ 139॥

திரோபூ⁴தே ஸ்வாத்மன்யமலதரதேஜோவதி புமான் அனாத்மானம் மோஹாத³ஹமிதி ஶரீரம் கலயதி । தத: காமக்ரோத⁴ப்ரப்⁴ருதிபி⁴ரமும் ப³ந்த⁴னகு³ணை: (பாட²பே⁴த:³ - ப³ந்த⁴ககு³ணை:) பரம் விக்ஷேபாக்²யா ரஜஸ உருஶக்திர்வ்யத²யதி ॥ 14௦॥

மஹாமோஹக்³ராஹக்³ரஸனக³லிதாத்மாவக³மனோ தி⁴யோ நானாவஸ்தா²ம் ஸ்வயமபி⁴னயம்ஸ்தத்³கு³ணதயா । (பாட²பே⁴த:³ - நானாவஸ்தா²:) அபாரே ஸம்ஸாரே விஷயவிஷபூரே ஜலனிதௌ⁴ நிமஜ்யோன்மஜ்யாயம் ப்⁴ரமதி குமதி: குத்ஸிதக³தி: ॥ 141॥

பா⁴னுப்ரபா⁴ஸஞ்ஜனிதாப்⁴ரபங்க்தி: பா⁴னும் திரோதா⁴ய விஜ்ரும்ப⁴தே யதா² । ஆத்மோதி³தாஹங்க்ருதிராத்மதத்த்வம் ததா² திரோதா⁴ய விஜ்ரும்ப⁴தே ஸ்வயம் ॥ 142॥

கவலிததி³னனாதே² து³ர்தி³னே ஸாந்த்³ரமேகை⁴: வ்யத²யதி ஹிமஜ²ஞ்ஜா²வாயுருக்³ரோ யதை²தான் । அவிரததமஸாத்மன்யாவ்ருதே மூட⁴பு³த்³தி⁴ம் க்ஷபயதி ப³ஹுது³:கை²ஸ்தீவ்ரவிக்ஷேபஶக்தி: ॥ 143॥

ஏதாப்⁴யாமேவ ஶக்திப்⁴யாம் ப³ந்த:⁴ பும்ஸ: ஸமாக³த: । யாப்⁴யாம் விமோஹிதோ தே³ஹம் மத்வாத்மானம் ப்⁴ரமத்யயம் ॥ 144॥

பீ³ஜம் ஸம்ஸ்ருதிபூ⁴மிஜஸ்ய து தமோ தே³ஹாத்மதீ⁴ரங்குரோ ராக:³ பல்லவமம்பு³ கர்ம து வபு: ஸ்கந்தோ⁴ஸவ: ஶாகி²கா: । அக்³ராணீந்த்³ரியஸம்ஹதிஶ்ச விஷயா: புஷ்பாணி து³:க²ம் ப²லம் நானாகர்மஸமுத்³ப⁴வம் ப³ஹுவித⁴ம் போ⁴க்தாத்ர ஜீவ: க²க:³ ॥ 145॥

அஜ்ஞானமூலோயமனாத்மப³ந்தோ⁴ நைஸர்கி³கோனாதி³ரனந்த ஈரித: । ஜன்மாப்யயவ்யாதி⁴ஜராதி³து³:க-² ப்ரவாஹபாதம் ஜனயத்யமுஷ்ய ॥ 146॥

நாஸ்த்ரைர்ன ஶஸ்த்ரைரனிலேன வஹ்னினா சே²த்தும் ந ஶக்யோ ந ச கர்மகோடிபி⁴: । விவேகவிஜ்ஞானமஹாஸினா வினா தா⁴து: ப்ரஸாதே³ன ஶிதேன மஞ்ஜுனா ॥ 147॥

ஶ்ருதிப்ரமாணைகமதே: ஸ்வத⁴ர்ம நிஷ்டா² தயைவாத்மவிஶுத்³தி⁴ரஸ்ய । விஶுத்³த⁴பு³த்³தே⁴: பரமாத்மவேத³னம் தேனைவ ஸம்ஸாரஸமூலனாஶ: ॥ 148॥

கோஶைரன்னமயாத்³யை: பஞ்சபி⁴ராத்மா ந ஸம்வ்ருதோ பா⁴தி । நிஜஶக்திஸமுத்பன்னை: ஶைவாலபடலைரிவாம்பு³ வாபீஸ்த²ம் ॥ 149॥

தச்சை²வாலாபனயே ஸம்யக் ஸலிலம் ப்ரதீயதே ஶுத்³த⁴ம் । த்ருஷ்ணாஸந்தாபஹரம் ஸத்³ய: ஸௌக்²யப்ரத³ம் பரம் பும்ஸ: ॥ 15௦॥

பஞ்சானாமபி கோஶானாமபவாதே³ விபா⁴த்யயம் ஶுத்³த:⁴ । நித்யானந்தை³கரஸ: ப்ரத்யக்³ரூப: பர: ஸ்வயஞ்ஜ்யோதி: ॥ 151॥

ஆத்மானாத்மவிவேக: கர்தவ்யோ ப³ந்த⁴முக்தயே விது³ஷா । தேனைவானந்தீ³ ப⁴வதி ஸ்வம் விஜ்ஞாய ஸச்சிதா³னந்த³ம் ॥ 152॥

முஞ்ஜாதி³ஷீகாமிவ த்³ருஶ்யவர்கா³த் ப்ரத்யஞ்சமாத்மானமஸங்க³மக்ரியம் । விவிச்ய தத்ர ப்ரவிலாப்ய ஸர்வம் ததா³த்மனா திஷ்ட²தி ய: ஸ முக்த: ॥ 153॥

தே³ஹோயமன்னப⁴வனோன்னமயஸ்து கோஶ- (பாட²பே⁴த:³ - கோஶோ) ஶ்சான்னேன ஜீவதி வினஶ்யதி தத்³விஹீன: । (பாட²பே⁴த:³ - ஹ்யன்னேன) த்வக்சர்மமாம்ஸருதி⁴ராஸ்தி²புரீஷராஶி- ர்னாயம் ஸ்வயம் ப⁴விதுமர்ஹதி நித்யஶுத்³த:⁴ ॥ 154॥

பூர்வம் ஜனேரதி⁴ம்ருதேரபி நாயமஸ்தி (பாட²பே⁴த:³ - ஜனேரபிம்ருதேரத)² ஜாதக்ஷண: க்ஷணகு³ணோனியதஸ்வபா⁴வ: । நைகோ ஜட³ஶ்ச க⁴டவத்பரித்³ருஶ்யமான: ஸ்வாத்மா கத²ம் ப⁴வதி பா⁴வவிகாரவேத்தா ॥ 155॥

பாணிபாதா³தி³மாந்தே³ஹோ நாத்மா வ்யங்கே³பி ஜீவனாத் । தத்தச்ச²க்தேரனாஶாச்ச ந நியம்யோ நியாமக: ॥ 156॥

தே³ஹதத்³த⁴ர்மதத்கர்மதத³வஸ்தா²தி³ஸாக்ஷிண: । ஸத ஏவ ஸ்வத:ஸித்³த⁴ம் தத்³வைலக்ஷண்யமாத்மன: ॥ 157॥

ஶல்யராஶிர்மாம்ஸலிப்தோ மலபூர்ணோதிகஶ்மல: । கத²ம் ப⁴வேத³யம் வேத்தா ஸ்வயமேதத்³விலக்ஷண: ॥ 158॥

த்வங்மாம்ஸமேதோ³ஸ்தி²புரீஷராஶா- வஹம்மதிம் மூடஜ⁴ன: கரோதி । விலக்ஷணம் வேத்தி விசாரஶீலோ நிஜஸ்வரூபம் பரமார்த²பூ⁴தம் ॥ 159॥

தே³ஹோஹமித்யேவ ஜட³ஸ்ய பு³த்³தி⁴: தே³ஹே ச ஜீவே விது³ஷஸ்த்வஹந்தீ⁴: । விவேகவிஜ்ஞானவதோ மஹாத்மனோ ப்³ரஹ்மாஹமித்யேவ மதி: ஸதா³த்மனி ॥ 16௦॥

அத்ராத்மபு³த்³தி⁴ம் த்யஜ மூட⁴பு³த்³தே⁴ த்வங்மாம்ஸமேதோ³ஸ்தி²புரீஷராஶௌ । ஸர்வாத்மனி ப்³ரஹ்மணி நிர்விகல்பே குருஷ்வ ஶாந்திம் பரமாம் பஜ⁴ஸ்வ ॥ 161॥

தே³ஹேந்த்³ரியாதா³வஸதி ப்⁴ரமோதி³தாம் வித்³வானஹந்தாம் ந ஜஹாதி யாவத் । தாவன்ன தஸ்யாஸ்தி விமுக்திவார்தா- ப்யஸ்த்வேஷ வேதா³ந்தனயாந்தத³ர்ஶீ ॥ 162॥

சா²யாஶரீரே ப்ரதிபி³ம்ப³கா³த்ரே யத்ஸ்வப்னதே³ஹே ஹ்ருதி³ கல்பிதாங்கே³ । யதா²த்மபு³த்³தி⁴ஸ்தவ நாஸ்தி காசி- ஜ்ஜீவச்ச²ரீரே ச ததை²வ மாஸ்து ॥ 163॥

தே³ஹாத்மதீ⁴ரேவ ந்ருணாமஸத்³தி⁴யாம் ஜன்மாதி³து³:க²ப்ரப⁴வஸ்ய பீ³ஜம் । யதஸ்ததஸ்த்வம் ஜஹி தாம் ப்ரயத்னாத் த்யக்தே து சித்தே ந புனர்ப⁴வாஶா ॥ 164॥

கர்மேந்த்³ரியை: பஞ்சபி⁴ரஞ்சிதோயம் ப்ராணோ ப⁴வேத்ப்ராணமயஸ்து கோஶ: ॥

யேனாத்மவானன்னமயோனுபூர்ண: ப்ரவர்ததேஸௌ ஸகலக்ரியாஸு ॥ 165॥

நைவாத்மாபி ப்ராணமயோ வாயுவிகாரோ (பாட²பே⁴த:³ - நைவாத்மாயம்) க³ந்தாக³ந்தா வாயுவத³ந்தர்ப³ஹிரேஷ: । யஸ்மாத்கிஞ்சித்க்வாபி ந வேத்தீஷ்டமனிஷ்டம் ஸ்வம் வான்யம் வா கிஞ்சன நித்யம் பரதந்த்ர: ॥ 166॥

ஜ்ஞானேந்த்³ரியாணி ச மனஶ்ச மனோமய: ஸ்யாத் கோஶோ மமாஹமிதி வஸ்துவிகல்பஹேது: । ஸஞ்ஜ்ஞாதி³பே⁴த³கலனாகலிதோ ப³லீயாம்- ஸ்தத்பூர்வகோஶமபி⁴பூர்ய விஜ்ரும்ப⁴தே ய: ॥ 167॥ (பாட²பே⁴த:³ - அனுபூர்ய) பஞ்சேந்த்³ரியை: பஞ்சபி⁴ரேவ ஹோத்ருபி⁴: ப்ரசீயமானோ விஷயாஜ்யதா⁴ரயா । ஜாஜ்வல்யமானோ ப³ஹுவாஸனேந்த⁴னை: மனோமயாக்³னிர்த³ஹதி ப்ரபஞ்சம் ॥ 168॥ (பாட²பே⁴த:³ - மனோமயோக்³னிர்த³ஹதி)

ந ஹ்யஸ்த்யவித்³யா மனஸோதிரிக்தா மனோ ஹ்யவித்³யா ப⁴வப³ந்த⁴ஹேது: । தஸ்மின்வினஷ்டே ஸகலம் வினஷ்டம் விஜ்ரும்பி⁴தேஸ்மின்ஸகலம் விஜ்ரும்ப⁴தே ॥ 169॥

ஸ்வப்னேர்த²ஶூன்யே ஸ்ருஜதி ஸ்வஶக்த்யா போ⁴க்த்ராதி³விஶ்வம் மன ஏவ ஸர்வம் । ததை²வ ஜாக்³ரத்யபி நோ விஶேஷ: தத்ஸர்வமேதன்மனஸோ விஜ்ரும்ப⁴ணம் ॥ 17௦॥

ஸுஷுப்திகாலே மனஸி ப்ரலீனே நைவாஸ்தி கிஞ்சித்ஸகலப்ரஸித்³தே⁴: । அதோ மன:கல்பித ஏவ பும்ஸ: ஸம்ஸார ஏதஸ்ய ந வஸ்துதோஸ்தி ॥ 171॥

வாயுனானீயதே மேக:⁴ புனஸ்தேனைவ நீயதே । (பாட²பே⁴த:³ - வாயுனா நீயதே மேக:⁴ புனஸ்தேனைவ லீயதே) மனஸா கல்ப்யதே ப³ந்தோ⁴ மோக்ஷஸ்தேனைவ கல்ப்யதே ॥ 172॥

தே³ஹாதி³ஸர்வவிஷயே பரிகல்ப்ய ராக³ம் ப³த்⁴னாதி தேன புருஷம் பஶுவத்³கு³ணேன । வைரஸ்யமத்ர விஷவத் ஸுவிதா⁴ய பஶ்சாத்³ ஏனம் விமோசயதி தன்மன ஏவ ப³ந்தா⁴த் ॥ 173॥

தஸ்மான்மன: காரணமஸ்ய ஜந்தோ: ப³ந்த⁴ஸ்ய மோக்ஷஸ்ய ச வா விதா⁴னே । ப³ந்த⁴ஸ்ய ஹேதுர்மலினம் ரஜோகு³ணை: மோக்ஷஸ்ய ஶுத்³த⁴ம் விரஜஸ்தமஸ்கம் ॥ 174॥

விவேகவைராக்³யகு³ணாதிரேகா- ச்சு²த்³த⁴த்வமாஸாத்³ய மனோ விமுக்த்யை । ப⁴வத்யதோ பு³த்³தி⁴மதோ முமுக்ஷோ- ஸ்தாப்⁴யாம் த்³ருடா⁴ப்⁴யாம் ப⁴விதவ்யமக்³ரே ॥ 175॥

மனோ நாம மஹாவ்யாக்⁴ரோ விஷயாரண்யபூ⁴மிஷு । சரத்யத்ர ந க³ச்ச²ந்து ஸாத⁴வோ யே முமுக்ஷவ: ॥ 176॥

மன: ப்ரஸூதே விஷயானஶேஷான் ஸ்தூ²லாத்மனா ஸூக்ஷ்மதயா ச போ⁴க்து: । ஶரீரவர்ணாஶ்ரமஜாதிபே⁴தா³ன் கு³ணக்ரியாஹேதுப²லானி நித்யம் ॥ 177॥

அஸங்க³சித்³ரூபமமும் விமோஹ்ய தே³ஹேந்த்³ரியப்ராணகு³ணைர்னிப³த்³த்⁴ய । அஹம்மமேதி ப்⁴ரமயத்யஜஸ்ரம் மன: ஸ்வக்ருத்யேஷு ப²லோபபு⁴க்திஷு ॥ 178॥

அத்⁴யாஸதோ³ஷாத்புருஷஸ்ய ஸம்ஸ்ருதி: (பாட²பே⁴த:³ - அத்⁴யாஸயோகா³த்) அத்⁴யாஸப³ந்த⁴ஸ்த்வமுனைவ கல்பித: । ரஜஸ்தமோதோ³ஷவதோவிவேகினோ ஜன்மாதி³து³:க²ஸ்ய நிதா³னமேதத் ॥ 179॥

அத: ப்ராஹுர்மனோவித்³யாம் பண்டி³தாஸ்தத்த்வத³ர்ஶின: । யேனைவ ப்⁴ராம்யதே விஶ்வம் வாயுனேவாப்⁴ரமண்ட³லம் ॥ 18௦॥

தன்மன:ஶோத⁴னம் கார்யம் ப்ரயத்னேன முமுக்ஷுணா । விஶுத்³தே⁴ ஸதி சைதஸ்மின்முக்தி: கரப²லாயதே ॥ 181॥

மோக்ஷைகஸக்த்யா விஷயேஷு ராக³ம் நிர்மூல்ய ஸன்ன்யஸ்ய ச ஸர்வகர்ம । ஸச்ச்²ரத்³த⁴யா ய: ஶ்ரவணாதி³னிஷ்டோ² ரஜ:ஸ்வபா⁴வம் ஸ து⁴னோதி பு³த்³தே⁴: ॥ 182॥

மனோமயோ நாபி ப⁴வேத்பராத்மா ஹ்யாத்³யந்தவத்த்வாத்பரிணாமிபா⁴வாத் । து³:கா²த்மகத்வாத்³விஷயத்வஹேதோ: த்³ரஷ்டா ஹி த்³ருஶ்யாத்மதயா ந த்³ருஷ்ட: ॥ 183॥

பு³த்³தி⁴ர்பு³த்³தீ⁴ந்த்³ரியை: ஸார்த⁴ம் ஸவ்ருத்தி: கர்த்ருலக்ஷண: । விஜ்ஞானமயகோஶ: ஸ்யாத்பும்ஸ: ஸம்ஸாரகாரணம் ॥ 184॥

அனுவ்ரஜச்சித்ப்ரதிபி³ம்ப³ஶக்தி: விஜ்ஞானஸஞ்ஜ்ஞ: ப்ரக்ருதேர்விகார: । ஜ்ஞானக்ரியாவானஹமித்யஜஸ்ரம் தே³ஹேந்த்³ரியாதி³ஷ்வபி⁴மன்யதே ப்⁴ருஶம் ॥ 185॥

அனாதி³காலோயமஹம்ஸ்வபா⁴வோ ஜீவ: ஸமஸ்தவ்யவஹாரவோடா⁴ । கரோதி கர்மாண்யபி பூர்வவாஸன: (பாட²பே⁴த:³ - கர்மாண்யனு) புண்யான்யபுண்யானி ச தத்ப²லானி ॥ 186॥

பு⁴ங்க்தே விசித்ராஸ்வபி யோனிஷு வ்ரஜ- ந்னாயாதி நிர்யாத்யத⁴ ஊர்த்⁴வமேஷ: । அஸ்யைவ விஜ்ஞானமயஸ்ய ஜாக்³ரத்- ஸ்வப்னாத்³யவஸ்தா²: ஸுக²து³:க²போ⁴க:³ ॥ 187॥

தே³ஹாதி³னிஷ்டா²ஶ்ரமத⁴ர்மகர்ம- கு³ணாபி⁴மான: ஸததம் மமேதி । விஜ்ஞானகோஶோயமதிப்ரகாஶ: ப்ரக்ருஷ்டஸான்னித்⁴யவஶாத்பராத்மன: । அதோ ப⁴வத்யேஷ உபாதி⁴ரஸ்ய யதா³த்மதீ⁴: ஸம்ஸரதி ப்⁴ரமேண ॥ 188॥

யோயம் விஜ்ஞானமய: ப்ராணேஷு ஹ்ருதி³ ஸ்பு²ரத்யயம் ஜ்யோதி: । (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்பு²ரத்ஸ்வயஞ்ஜ்யோதி:) கூடஸ்த:² ஸன்னாத்மா கர்தா போ⁴க்தா ப⁴வத்யுபாதி⁴ஸ்த:² ॥ 189॥

ஸ்வயம் பரிச்சே²த³முபேத்ய பு³த்³தே⁴: தாதா³த்ம்யதோ³ஷேண பரம் ம்ருஷாத்மன: । ஸர்வாத்மக: ஸன்னபி வீக்ஷதே ஸ்வயம் ஸ்வத: ப்ருத²க்த்வேன ம்ருதோ³ க⁴டானிவ ॥ 19௦॥

உபாதி⁴ஸம்ப³ந்த⁴வஶாத்பராத்மா ஹ்யுபாதி⁴த⁴ர்மானனுபா⁴தி தத்³கு³ண: । (பாட²பே⁴த:³ - ப்யுபாதி⁴) அயோவிகாரானவிகாரிவஹ்னிவத் ஸதை³கரூபோபி பர: ஸ்வபா⁴வாத் ॥ 191॥

ஶிஷ்ய உவாச

ப்⁴ரமேணாப்யன்யதா² வாஸ்து ஜீவபா⁴வ: பராத்மன: । தது³பாதே⁴ரனாதி³த்வான்னானாதே³ர்னாஶ இஷ்யதே ॥ 192

அதோஸ்ய ஜீவபா⁴வோபி நித்யா ப⁴வதி ஸம்ஸ்ருதி: । ந நிவர்தேத தன்மோக்ஷ: கத²ம் மே ஶ்ரீகு³ரோ வத³ ॥ 193॥

ஶ்ரீகு³ருருவாச

ஸம்யக்ப்ருஷ்டம் த்வயா வித்³வன்ஸாவதா⁴னேன தச்ச்²ருணு । ப்ராமாணிகீ ந ப⁴வதி ப்⁴ராந்த்யா மோஹிதகல்பனா ॥ 194

ப்⁴ராந்திம் வினா த்வஸங்க³ஸ்ய நிஷ்க்ரியஸ்ய நிராக்ருதே: । ந க⁴டேதார்த²ஸம்ப³ந்தோ⁴ நப⁴ஸோ நீலதாதி³வத் ॥ 195॥

ஸ்வஸ்ய த்³ரஷ்டுர்னிர்கு³ணஸ்யாக்ரியஸ்ய ப்ரத்யக்³போ³தா⁴னந்த³ரூபஸ்ய பு³த்³தே⁴: । ப்⁴ராந்த்யா ப்ராப்தோ ஜீவபா⁴வோ ந ஸத்யோ மோஹாபாயே நாஸ்த்யவஸ்துஸ்வபா⁴வாத் ॥ 196॥

யாவத்³ப்⁴ராந்திஸ்தாவதே³வாஸ்ய ஸத்தா மித்²யாஜ்ஞானோஜ்ஜ்ரும்பி⁴தஸ்ய ப்ரமாதா³த் । ரஜ்ஜ்வாம் ஸர்போ ப்⁴ராந்திகாலீன ஏவ ப்⁴ராந்தேர்னாஶே நைவ ஸர்போபி தத்³வத் ॥ 197॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸர்போஸ்தி)

அனாதி³த்வமவித்³யாயா: கார்யஸ்யாபி ததே²ஷ்யதே । உத்பன்னாயாம் து வித்³யாயாமாவித்³யகமனாத்³யபி ॥ 198॥

ப்ரபோ³தே⁴ ஸ்வப்னவத்ஸர்வம் ஸஹமூலம் வினஶ்யதி । அனாத்³யபீத³ம் நோ நித்யம் ப்ராக³பா⁴வ இவ ஸ்பு²டம் ॥ 199॥

அனாதே³ரபி வித்⁴வம்ஸ: ப்ராக³பா⁴வஸ்ய வீக்ஷித: । யத்³பு³த்³த்⁴யுபாதி⁴ஸம்ப³ந்தா⁴த்பரிகல்பிதமாத்மனி ॥ 2௦௦॥

ஜீவத்வம் ந ததோன்யஸ்து ஸ்வரூபேண விலக்ஷண: । (பாட²பே⁴த:³ - ததோன்யத்து) ஸம்ப³ந்த⁴ஸ்த்வாத்மனோ பு³த்³த்⁴யா மித்²யாஜ்ஞானபுர:ஸர: ॥ 2௦1॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸம்ப³ந்த:⁴ ஸ்வாத்மனோ)

வினிவ்ருத்திர்ப⁴வேத்தஸ்ய ஸம்யக்³ஜ்ஞானேன நான்யதா² । ப்³ரஹ்மாத்மைகத்வவிஜ்ஞானம் ஸம்யக்³ஜ்ஞானம் ஶ்ருதேர்மதம் ॥ 2௦2॥

ததா³த்மானாத்மனோ: ஸம்யக்³விவேகேனைவ ஸித்⁴யதி । ததோ விவேக: கர்தவ்ய: ப்ரத்யகா³த்மஸதா³த்மனோ: ॥ 2௦3॥ (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரத்யகா³த்மாஸதா³த்மனோ:)

ஜலம் பங்கவத³த்யந்தம் பங்காபாயே ஜலம் ஸ்பு²டம் । (பாட²பே⁴த:³ - பங்கவத³ஸ்பஷ்டம்) யதா² பா⁴தி ததா²த்மாபி தோ³ஷாபா⁴வே ஸ்பு²டப்ரப:⁴ ॥ 2௦4॥

அஸன்னிவ்ருத்தௌ து ஸதா³த்மனா ஸ்பு²டம் ப்ரதீதிரேதஸ்ய ப⁴வேத்ப்ரதீச: । ததோ நிராஸ: கரணீய ஏவ ஸதா³த்மன: ஸாத்⁴வஹமாதி³வஸ்துன: ॥ 2௦5॥ (பாட²பே⁴த:³ - அஸதா³த்மன:)

அதோ நாயம் பராத்மா ஸ்யாத்³விஜ்ஞானமயஶப்³த³பா⁴க் । விகாரித்வாஜ்ஜட³த்வாச்ச பரிச்சி²ன்னத்வஹேதுத: । த்³ருஶ்யத்வாத்³வ்யபி⁴சாரித்வான்னானித்யோ நித்ய இஷ்யதே ॥ 2௦6॥

ஆனந்த³ப்ரதிபி³ம்ப³சும்பி³ததனுர்வ்ருத்திஸ்தமோஜ்ரும்பி⁴தா ஸ்யாதா³னந்த³மய: ப்ரியாதி³கு³ணக: ஸ்வேஷ்டார்த²லாபோ⁴த³ய: । புண்யஸ்யானுப⁴வே விபா⁴தி க்ருதினாமானந்த³ரூப: ஸ்வயம் ஸர்வோ நந்த³தி யத்ர ஸாது⁴ தனுப்⁴ருன்மாத்ர: ப்ரயத்னம் வினா ॥ 2௦7॥ (பாட²பே⁴த:³ - பூ⁴த்வா நந்த³தி)

ஆனந்த³மயகோஶஸ்ய ஸுஷுப்தௌ ஸ்பூ²ர்திருத்கடா । ஸ்வப்னஜாக³ரயோரீஷதி³ஷ்டஸந்த³ர்ஶனாதி³னா ॥ 2௦8॥

நைவாயமானந்த³மய: பராத்மா ஸோபாதி⁴கத்வாத்ப்ரக்ருதேர்விகாராத் । கார்யத்வஹேதோ: ஸுக்ருதக்ரியாயா விகாரஸங்கா⁴தஸமாஹிதத்வாத் ॥ 2௦9॥

பஞ்சானாமபி கோஶானாம் நிஷேதே⁴ யுக்தித: ஶ்ருதே: । (பாட²பே⁴த:³ - யுக்தித: க்ருதே) தன்னிஷேதா⁴வதி⁴ ஸாக்ஷீ போ³த⁴ரூபோவஶிஷ்யதே ॥ 21௦॥ (பாட²பே⁴த:³ - தன்னிஷேதா⁴வதி⁴:)

யோயமாத்மா ஸ்வயஞ்ஜ்யோதி: பஞ்சகோஶவிலக்ஷண: । அவஸ்தா²த்ரயஸாக்ஷீ ஸன்னிர்விகாரோ நிரஞ்ஜன: । ஸதா³னந்த:³ ஸ விஜ்ஞேய: ஸ்வாத்மத்வேன விபஶ்சிதா ॥ 211॥

ஶிஷ்ய உவாச

மித்²யாத்வேன நிஷித்³தே⁴ஷு கோஶேஷ்வேதேஷு பஞ்சஸு । ஸர்வாபா⁴வம் வினா கிஞ்சின்ன பஶ்யாம்யத்ர ஹே கு³ரோ । விஜ்ஞேயம் கிமு வஸ்த்வஸ்தி ஸ்வாத்மனாத்மவிபஶ்சிதா ॥ 212॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்வாத்மனாத்ர விபஶ்சிதா)

ஶ்ரீகு³ருருவாச

ஸத்யமுக்தம் த்வயா வித்³வன்னிபுணோஸி விசாரணே । அஹமாதி³விகாராஸ்தே தத³பா⁴வோயமப்யனு ॥ 213॥ (பாட²பே⁴த:³ - யமப்யத)²

ஸர்வே யேனானுபூ⁴யந்தே ய: ஸ்வயம் நானுபூ⁴யதே । தமாத்மானம் வேதி³தாரம் வித்³தி⁴ பு³த்³த்⁴யா ஸுஸூக்ஷ்மயா ॥ 214॥

தத்ஸாக்ஷிகம் ப⁴வேத்தத்தத்³யத்³யத்³யேனானுபூ⁴யதே । கஸ்யாப்யனனுபூ⁴தார்தே² ஸாக்ஷித்வம் நோபயுஜ்யதே ॥ 215॥ (பாட²பே⁴த:³ - நோபபத்³யதே)

அஸௌ ஸ்வஸாக்ஷிகோ பா⁴வோ யத: ஸ்வேனானுபூ⁴யதே । அத: பரம் ஸ்வயம் ஸாக்ஷாத்ப்ரத்யகா³த்மா ந சேதர: ॥ 216॥

ஜாக்³ரத்ஸ்வப்னஸுஷுப்திஷு ஸ்பு²டதரம் யோஸௌ ஸமுஜ்ஜ்ரும்ப⁴தே ப்ரத்யக்³ரூபதயா ஸதா³ஹமஹமித்யந்த: ஸ்பு²ரன்னைகதா⁴ । (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்பு²ரன்னேகதா⁴) நானாகாரவிகாரபா⁴கி³ன இமான் பஶ்யன்னஹந்தீ⁴முகா²ன் (பாட²பே⁴த:³ - பா⁴ஜின) நித்யானந்த³சிதா³த்மனா ஸ்பு²ரதி தம் வித்³தி⁴ ஸ்வமேதம் ஹ்ருதி³ ॥ 217॥

க⁴டோத³கே பி³ம்பி³தமர்கபி³ம்ப-³ மாலோக்ய மூடோ⁴ ரவிமேவ மன்யதே । ததா² சிதா³பா⁴ஸமுபாதி⁴ஸம்ஸ்த²ம் ப்⁴ராந்த்யாஹமித்யேவ ஜடோ³பி⁴மன்யதே ॥ 218॥

க⁴டம் ஜலம் தத்³க³தமர்கபி³ம்ப³ம் விஹாய ஸர்வம் வினிரீக்ஷ்யதேர்க: । (பாட²பே⁴த:³ - தி³வி வீக்ஷ்யதேர்க:) தடஸ்த² ஏதத்த்ரிதயாவபா⁴ஸக: (பாட²பே⁴த:³ - தடஸ்தி²த: தத்த்ரி) ஸ்வயம்ப்ரகாஶோ விது³ஷா யதா² ததா² ॥ 219॥

தே³ஹம் தி⁴யம் சித்ப்ரதிபி³ம்ப³மேவம் (பாட²பே⁴த:³ - சித்ப்ரதிபி³ம்ப³மேதம்) விஸ்ருஜ்ய பு³த்³தௌ⁴ நிஹிதம் கு³ஹாயாம் । த்³ரஷ்டாரமாத்மானமக²ண்ட³போ³த⁴ம் ஸர்வப்ரகாஶம் ஸத³ஸத்³விலக்ஷணம் ॥ 22௦॥

நித்யம் விபு⁴ம் ஸர்வக³தம் ஸுஸூக்ஷ்மம் அந்தர்ப³ஹி:ஶூன்யமனன்யமாத்மன: । விஜ்ஞாய ஸம்யங்னிஜரூபமேதத் புமான் விபாப்மா விரஜோ விம்ருத்யு: ॥ 221॥

விஶோக ஆனந்த³க⁴னோ விபஶ்சித் ஸ்வயம் குதஶ்சின்ன பி³பே⁴தி கஶ்சித் । நான்யோஸ்தி பந்தா² ப⁴வப³ந்த⁴முக்தே: வினா ஸ்வதத்த்வாவக³மம் முமுக்ஷோ: ॥ 222॥

ப்³ரஹ்மாபி⁴ன்னத்வவிஜ்ஞானம் ப⁴வமோக்ஷஸ்ய காரணம் । யேனாத்³விதீயமானந்த³ம் ப்³ரஹ்ம ஸம்பத்³யதே பு³தை⁴: ॥ 223॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸம்பத்³யதே பு³த:⁴)

ப்³ரஹ்மபூ⁴தஸ்து ஸம்ஸ்ருத்யை வித்³வான்னாவர்ததே புன: । விஜ்ஞாதவ்யமத: ஸம்யக்³ப்³ரஹ்மாபி⁴ன்னத்வமாத்மன: ॥ 224॥

ஸத்யம் ஜ்ஞானமனந்தம் ப்³ரஹ்ம விஶுத்³த⁴ம் பரம் ஸ்வத:ஸித்³த⁴ம் । நித்யானந்தை³கரஸம் ப்ரத்யக³பி⁴ன்னம் நிரந்தரம் ஜயதி ॥ 225॥

ஸதி³த³ம் பரமாத்³வைதம் ஸ்வஸ்மாத³ன்யஸ்ய வஸ்துனோபா⁴வாத் । ந ஹ்யன்யத³ஸ்தி கிஞ்சித் ஸம்யக் பரமார்த²தத்த்வபோ³த⁴த³ஶாயாம் ॥ 226॥ (பாட²பே⁴த:³ - பரதத்த்வபோ³த⁴ஸுத³ஶாயாம்)

யதி³த³ம் ஸகலம் விஶ்வம் நானாரூபம் ப்ரதீதமஜ்ஞானாத் । தத்ஸர்வம் ப்³ரஹ்மைவ ப்ரத்யஸ்தாஶேஷபா⁴வனாதோ³ஷம் ॥ 227॥

ம்ருத்கார்யபூ⁴தோபி ம்ருதோ³ ந பி⁴ன்ன: கும்போ⁴ஸ்தி ஸர்வத்ர து ம்ருத்ஸ்வரூபாத் । ந கும்ப⁴ரூபம் ப்ருத²க³ஸ்தி கும்ப:⁴ குதோ ம்ருஷா கல்பிதனாமமாத்ர: ॥ 228॥

கேனாபி ம்ருத்³பி⁴ன்னதயா ஸ்வரூபம் க⁴டஸ்ய ஸந்த³ர்ஶயிதும் ந ஶக்யதே । அதோ க⁴ட: கல்பித ஏவ மோஹா- ந்ம்ருதே³வ ஸத்யம் பரமார்த²பூ⁴தம் ॥ 229॥

ஸத்³ப்³ரஹ்மகார்யம் ஸகலம் ஸதே³வம் (பாட²பே⁴த:³ - ஸதை³வ) தன்மாத்ரமேதன்ன ததோன்யத³ஸ்தி । (பாட²பே⁴த:³ - ஸன்மாத்ரமேதன்ன) அஸ்தீதி யோ வக்தி ந தஸ்ய மோஹோ வினிர்க³தோ நித்³ரிதவத்ப்ரஜல்ப: ॥ 23௦॥

ப்³ரஹ்மைவேத³ம் விஶ்வமித்யேவ வாணீ ஶ்ரௌதீ ப்³ரூதேத²ர்வனிஷ்டா² வரிஷ்டா² । தஸ்மாதே³தத்³ப்³ரஹ்மமாத்ரம் ஹி விஶ்வம் நாதி⁴ஷ்டா²னாத்³பி⁴ன்னதாரோபிதஸ்ய ॥ 231॥

ஸத்யம் யதி³ ஸ்யாஜ்ஜக³தே³ததா³த்மனோ நந்தத்த்வஹானிர்னிக³மாப்ரமாணதா । அஸத்யவாதி³த்வமபீஶிது: ஸ்யா- ந்னைதத்த்ரயம் ஸாது⁴ ஹிதம் மஹாத்மனாம் ॥ 232॥

ஈஶ்வரோ வஸ்துதத்த்வஜ்ஞோ ந சாஹம் தேஷ்வவஸ்தி²த: । ந ச மத்ஸ்தா²னி பூ⁴தானீத்யேவமேவ வ்யசீக்ல்ருபத் ॥ 233॥ (பாட²பே⁴த:³ - வ்யசீகத²த்)

யதி³ ஸத்யம் ப⁴வேத்³விஶ்வம் ஸுஷுப்தாவுபலப்⁴யதாம் । யன்னோபலப்⁴யதே கிஞ்சித³தோஸத்ஸ்வப்னவன்ம்ருஷா ॥ 234॥

அத: ப்ருத²ங்னாஸ்தி ஜக³த்பராத்மன: ப்ருத²க்ப்ரதீதிஸ்து ம்ருஷா கு³ணாதி³வத் । கு³ணாஹிவத் ஆரோபிதஸ்யாஸ்தி கிமர்த²வத்தா- தி⁴ஷ்டா²னமாபா⁴தி ததா² ப்⁴ரமேண ॥ 235॥

ப்⁴ராந்தஸ்ய யத்³யத்³ப்⁴ரமத: ப்ரதீதம் ப்³ரஹ்மைவ தத்தத்³ரஜதம் ஹி ஶுக்தி: । இத³ந்தயா ப்³ரஹ்ம ஸதை³வ ரூப்யதே (பாட²பே⁴த:³ - ஸதே³வ) த்வாரோபிதம் ப்³ரஹ்மணி நாமமாத்ரம் ॥ 236॥

அத: பரம் ப்³ரஹ்ம ஸத³த்³விதீயம் விஶுத்³த⁴விஜ்ஞானக⁴னம் நிரஞ்ஜனம் । ப்ரஶாந்தமாத்³யந்தவிஹீனமக்ரியம் நிரந்தரானந்த³ரஸஸ்வரூபம் ॥ 237॥

நிரஸ்தமாயாக்ருதஸர்வபே⁴த³ம் நித்யம் ஸுக²ம் நிஷ்கலமப்ரமேயம் । (பாட²பே⁴த:³ - நித்யம் த்⁴ருவம்) அரூபமவ்யக்தமனாக்²யமவ்யயம் ஜ்யோதி: ஸ்வயம் கிஞ்சிதி³த³ம் சகாஸ்தி ॥ 238॥

ஜ்ஞாத்ருஜ்ஞேயஜ்ஞானஶூன்யமனந்தம் நிர்விகல்பகம் । கேவலாக²ண்ட³சின்மாத்ரம் பரம் தத்த்வம் விது³ர்பு³தா⁴: ॥ 239॥

அஹேயமனுபாதே³யம் மனோவாசாமகோ³சரம் । அப்ரமேயமனாத்³யந்தம் ப்³ரஹ்ம பூர்ணமஹம் மஹ: ॥ 24௦॥ (பாட²பே⁴த:³ - பூர்ணம் மஹன்மஹ:)

தத்த்வம்பதா³ப்⁴யாமபி⁴தீ⁴யமானயோ: ப்³ரஹ்மாத்மனோ: ஶோதி⁴தயோர்யதீ³த்த²ம் । (பாட²பே⁴த:³ - ஶோதி⁴தயோர்யதி³த்த²ம்) ஶ்ருத்யா தயோஸ்தத்த்வமஸீதி ஸம்யக்³ ஏகத்வமேவ ப்ரதிபாத்³யதே முஹு: ॥ 241-

ஏக்யம் தயோர்லக்ஷிதயோர்ன வாச்யயோ: நிக³த்³யதேன்யோன்யவிருத்³த⁴த⁴ர்மிணோ: । க²த்³யோதபா⁴ன்வோரிவ ராஜப்⁴ருத்யயோ: கூபாம்பு³ராஶ்யோ: பரமாணுமேர்வோ: ॥ 242॥

தயோர்விரோதோ⁴யமுபாதி⁴கல்பிதோ ந வாஸ்தவ: கஶ்சிது³பாதி⁴ரேஷ: । ஈஶஸ்ய மாயா மஹதா³தி³காரணம் ஜீவஸ்ய கார்யம் ஶருணு பஞ்சகோஶம் ॥ 243॥ (பாட²பே⁴த:³ - பஞ்சகோஶா:)

ஏதாவுபாதீ⁴ பரஜீவயோஸ்தயோ: ஸம்யங்னிராஸே ந பரோ ந ஜீவ: । ராஜ்யம் நரேந்த்³ரஸ்ய ப⁴டஸ்ய கே²டக்- ஸ்தயோரபோஹே ந ப⁴டோ ந ராஜா ॥ 244॥

அதா²த ஆதே³ஶ இதி ஶ்ருதி: ஸ்வயம் நிஷேத⁴தி ப்³ரஹ்மணி கல்பிதம் த்³வயம் । ஶ்ருதிப்ரமாணானுக்³ருஹீதபோ³தா⁴- (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரமாணானுக்³ருஹீதயுக்த்யா) த்தயோர்னிராஸ: கரணீய ஏவ ॥ 245॥

நேத³ம் நேத³ம் கல்பிதத்வான்ன ஸத்யம் ரஜ்ஜுத்³ருஷ்டவ்யாலவத்ஸ்வப்னவச்ச । (பாட²பே⁴த:³ - ரஜ்ஜௌ) இத்த²ம் த்³ருஶ்யம் ஸாது⁴யுக்த்யா வ்யபோஹ்ய ஜ்ஞேய: பஶ்சாதே³கபா⁴வஸ்தயோர்ய: ॥ 246॥

ததஸ்து தௌ லக்ஷணயா ஸுலக்ஷ்யௌ தயோரக²ண்டை³கரஸத்வஸித்³த⁴யே । நாலம் ஜஹத்யா ந ததா²ஜஹத்யா கிந்தூப⁴யார்தா²த்மிகயைவ பா⁴வ்யம் ॥ 247॥ (பாட²பே⁴த:³ - ப⁴யார்தை²கதயைவ)

ஸ தே³வத³த்தோயமிதீஹ சைகதா விருத்³த⁴த⁴ர்மாம்ஶமபாஸ்ய கத்²யதே । யதா² ததா² தத்த்வமஸீதிவாக்யே விருத்³த⁴த⁴ர்மானுப⁴யத்ர ஹித்வா ॥ 248॥

ஸம்லக்ஷ்ய சின்மாத்ரதயா ஸதா³த்மனோ: அக²ண்ட³பா⁴வ: பரிசீயதே பு³தை⁴: । ஏவம் மஹாவாக்யஶதேன கத்²யதே ப்³ரஹ்மாத்மனோரைக்யமக²ண்ட³பா⁴வ: ॥ 249॥

அஸ்தூ²லமித்யேதத³ஸன்னிரஸ்ய ஸித்³த⁴ம் ஸ்வதோ வ்யோமவத³ப்ரதர்க்யம் । அதோ ம்ருஷாமாத்ரமித³ம் ப்ரதீதம் ஜஹீஹி யத்ஸ்வாத்மதயா க்³ருஹீதம் । ப்³ரஹ்மாஹமித்யேவ விஶுத்³த⁴பு³த்³த்⁴யா வித்³தி⁴ ஸ்வமாத்மானமக²ண்ட³போ³த⁴ம் ॥ 25௦॥

ம்ருத்கார்யம் ஸகலம் க⁴டாதி³ ஸததம் ம்ருன்மாத்ரமேவாஹிதம் (பாட²பே⁴த:³ - ம்ருன்மாத்ரமேவாபி⁴த:) தத்³வத்ஸஜ்ஜனிதம் ஸதா³த்மகமித³ம் ஸன்மாத்ரமேவாகி²லம் । யஸ்மான்னாஸ்தி ஸத: பரம் கிமபி தத்ஸத்யம் ஸ ஆத்மா ஸ்வயம் தஸ்மாத்தத்த்வமஸி ப்ரஶாந்தமமலம் ப்³ரஹ்மாத்³வயம் யத்பரம் ॥ 251॥

நித்³ராகல்பிததே³ஶகாலவிஷயஜ்ஞாத்ராதி³ ஸர்வம் யதா² மித்²யா தத்³வதி³ஹாபி ஜாக்³ரதி ஜக³த்ஸ்வாஜ்ஞானகார்யத்வத: । யஸ்மாதே³வமித³ம் ஶரீரகரணப்ராணாஹமாத்³யப்யஸத் தஸ்மாத்தத்த்வமஸி ப்ரஶாந்தமமலம் ப்³ரஹ்மாத்³வயம் யத்பரம் ॥ 252॥

யத்ர ப்⁴ராந்த்யா கல்பிதம் தத்³விவேகே (பாட²பே⁴த:³ - யத்³விவேகே) தத்தன்மாத்ரம் நைவ தஸ்மாத்³விபி⁴ன்னம் । ஸ்வப்னே நஷ்டம் ஸ்வப்னவிஶ்வம் விசித்ரம் ஸ்வஸ்மாத்³பி⁴ன்னம் கின்னு த்³ருஷ்டம் ப்ரபோ³தே⁴ ॥ 253॥

ஜாதினீதிகுலகோ³த்ரதூ³ரக³ம் நாமரூபகு³ணதோ³ஷவர்ஜிதம் । தே³ஶகாலவிஷயாதிவர்தி யத்³ ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 254॥

யத்பரம் ஸகலவாக³கோ³சரம் கோ³சரம் விமலபோ³த⁴சக்ஷுஷ: । ஶுத்³த⁴சித்³க⁴னமனாதி³ வஸ்து யத்³ ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 255॥

ஷட்³பி⁴ரூர்மிபி⁴ரயோகி³ யோகி³ஹ்ருத்³- பா⁴விதம் ந கரணைர்விபா⁴விதம் । பு³த்³த்⁴யவேத்³யமனவத்³யமஸ்தி யத்³ (பாட²பே⁴த:³ - பூ⁴தி யத்³) ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 256॥

ப்⁴ராந்திகல்பிதஜக³த்கலாஶ்ரயம் ஸ்வாஶ்ரயம் ச ஸத³ஸத்³விலக்ஷணம் । நிஷ்கலம் நிருபமானவத்³தி⁴ யத்³ (பாட²பே⁴த:³ - நிருபமானம்ருத்³தி⁴மத்) ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 257॥

ஜன்மவ்ருத்³தி⁴பரிணத்யபக்ஷய- வ்யாதி⁴னாஶனவிஹீனமவ்யயம் । விஶ்வஸ்ருஷ்ட்யவவிகா⁴தகாரணம் (பாட²பே⁴த:³ - வனகா⁴தகாரணம்) ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 258॥

அஸ்தபே⁴த³மனபாஸ்தலக்ஷணம் நிஸ்தரங்கஜ³லராஶினிஶ்சலம் । நித்யமுக்தமவிப⁴க்தமூர்தி யத்³ ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 259॥

ஏகமேவ ஸத³னேககாரணம் காரணாந்தரனிராஸ்யகாரணம் । (பாட²பே⁴த:³ - ஸகாரணம்) கார்யகாரணவிலக்ஷணம் ஸ்வயம் ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 26௦॥

நிர்விகல்பகமனல்பமக்ஷரம் யத்க்ஷராக்ஷரவிலக்ஷணம் பரம் । நித்யமவ்யயஸுக²ம் நிரஞ்ஜனம் ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 261॥

யத்³விபா⁴தி ஸத³னேகதா⁴ ப்⁴ரமா- ந்னாமரூபகு³ணவிக்ரியாத்மனா । ஹேமவத்ஸ்வயமவிக்ரியம் ஸதா³ ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 262॥

யச்சகாஸ்த்யனபரம் பராத்பரம் ப்ரத்யகே³கரஸமாத்மலக்ஷணம் । ஸத்யசித்ஸுக²மனந்தமவ்யயம் ப்³ரஹ்ம தத்த்வமஸி பா⁴வயாத்மனி ॥ 263॥

உக்தமர்த²மிமமாத்மனி ஸ்வயம் பா⁴வயேத்ப்ரதி²தயுக்திபி⁴ர்தி⁴யா । (பாட²பே⁴த:³ - பா⁴வய ப்ரதி²த) ஸம்ஶயாதி³ரஹிதம் கராம்பு³வத் தேன தத்த்வனிக³மோ ப⁴விஷ்யதி ॥ 264॥

ஸம்போ³த⁴மாத்ரம் பரிஶுத்³த⁴தத்த்வம் (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்வம் போ³த⁴மாத்ரம்) விஜ்ஞாய ஸங்கே⁴ ந்ருபவச்ச ஸைன்யே । ததா³ஶ்ரய: ஸ்வாத்மனி ஸர்வதா³ ஸ்தி²தோ (பாட²பே⁴த:³ - ததா³த்மனைவாத்மனி) விலாபய ப்³ரஹ்மணி விஶ்வஜாதம் ॥ 265॥ (பாட²பே⁴த:³ - த்³ருஶ்யஜாதம்)

பு³த்³தௌ⁴ கு³ஹாயாம் ஸத³ஸத்³விலக்ஷணம் ப்³ரஹ்மாஸ்தி ஸத்யம் பரமத்³விதீயம் । ததா³த்மனா யோத்ர வஸேத்³கு³ஹாயாம் புனர்ன தஸ்யாங்க³கு³ஹாப்ரவேஶ: ॥ 266॥

ஜ்ஞாதே வஸ்துன்யபி ப³லவதீ வாஸனானாதி³ரேஷா கர்தா போ⁴க்தாப்யஹமிதி த்³ருடா⁴ யாஸ்ய ஸம்ஸாரஹேது: । ப்ரத்யக்³த்³ருஷ்ட்யாத்மனி நிவஸதா ஸாபனேயா ப்ரயத்னா- ந்முக்திம் ப்ராஹுஸ்ததி³ஹ முனயோ வாஸனாதானவம் யத் ॥ 267॥

அஹம் மமேதி யோ பா⁴வோ தே³ஹாக்ஷாதா³வனாத்மனி । அத்⁴யாஸோயம் நிரஸ்தவ்யோ விது³ஷா ஸ்வாத்மனிஷ்ட²யா ॥ 268॥

ஜ்ஞாத்வா ஸ்வம் ப்ரத்யகா³த்மானம் பு³த்³தி⁴தத்³வ்ருத்திஸாக்ஷிணம் । ஸோஹமித்யேவ ஸத்³வ்ருத்த்யானாத்மன்யாத்மமதிம் ஜஹி ॥ 269॥

லோகானுவர்தனம் த்யக்த்வா த்யக்த்வா தே³ஹானுவர்தனம் । ஶாஸ்த்ரானுவர்தனம் த்யக்த்வா ஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 27௦॥

லோகவாஸனயா ஜந்தோ: ஶாஸ்த்ரவாஸனயாபி ச । தே³ஹவாஸனயா ஜ்ஞானம் யதா²வன்னைவ ஜாயதே ॥ 271

ஸம்ஸாரகாராக்³ருஹமோக்ஷமிச்சோ²- ரயோமயம் பாத³னிப³ந்த⁴ஶருங்க²லம் । (பாட²பே⁴த:³ - நிப³த்³த)⁴ வத³ந்தி தஜ்ஜ்ஞா: படு வாஸனாத்ரயம் யோஸ்மாத்³விமுக்த: ஸமுபைதி முக்திம் ॥ 272॥

ஜலாதி³ஸம்ஸர்க³வஶாத்ப்ரபூ⁴த- (பாட²பே⁴த:³ - ஜலாதி³ஸம்பர்கவஶாத்) து³ர்க³ந்த⁴தூ⁴தாக³ருதி³வ்யவாஸனா । ஸங்க⁴ர்ஷணேனைவ விபா⁴தி ஸம்ய- க்³விதூ⁴யமானே ஸதி பா³ஹ்யக³ந்தே⁴ ॥ 273॥

அந்த:ஶ்ரிதானந்தது³ரந்தவாஸனா- தூ⁴லீவிலிப்தா பரமாத்மவாஸனா । ப்ரஜ்ஞாதிஸங்க⁴ர்ஷணதோ விஶுத்³தா⁴ ப்ரதீயதே சந்த³னக³ந்த⁴வத் ஸ்பு²டம் ॥ 274॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்பு²டா)

அனாத்மவாஸனாஜாலைஸ்திரோபூ⁴தாத்மவாஸனா । நித்யாத்மனிஷ்ட²யா தேஷாம் நாஶே பா⁴தி ஸ்வயம் ஸ்பு²டம் ॥ 275॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்பு²டா)

யதா² யதா² ப்ரத்யக³வஸ்தி²தம் மன: ததா² ததா² முஞ்சதி பா³ஹ்யவாஸனாம் । (பாட²பே⁴த:³ - பா³ஹ்யவாஸனா:) நி:ஶேஷமோக்ஷே ஸதி வாஸனானாம் ஆத்மானுபூ⁴தி: ப்ரதிப³ந்த⁴ஶூன்யா ॥ 276॥

ஸ்வாத்மன்யேவ ஸதா³ ஸ்தி²த்வா மனோ நஶ்யதி யோகி³ன: । (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்தி²த்யா) வாஸனானாம் க்ஷயஶ்சாத: ஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 277॥

தமோ த்³வாப்⁴யாம் ரஜ: ஸத்த்வாத்ஸத்த்வம் ஶுத்³தே⁴ன நஶ்யதி । தஸ்மாத்ஸத்த்வமவஷ்டப்⁴ய ஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 278॥

ப்ராரப்³த⁴ம் புஷ்யதி வபுரிதி நிஶ்சித்ய நிஶ்சல: । தை⁴ர்யமாலம்ப்³ய யத்னேன ஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 279॥

நாஹம் ஜீவ: பரம் ப்³ரஹ்மேத்யதத்³வ்யாவ்ருத்திபூர்வகம் । வாஸனாவேக³த: ப்ராப்தஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 28௦॥

ஶ்ருத்யா யுக்த்யா ஸ்வானுபூ⁴த்யா ஜ்ஞாத்வா ஸார்வாத்ம்யமாத்மன: । க்வசிதா³பா⁴ஸத: ப்ராப்தஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 281॥

அனாதா³னவிஸர்கா³ப்⁴யாமீஷன்னாஸ்தி க்ரியா முனே: । (பாட²பே⁴த:³ - அன்னாதா³னவிஸர்கா³) ததே³கனிஷ்ட²யா நித்யம் ஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 282॥

தத்த்வமஸ்யாதி³வாக்யோத்த²ப்³ரஹ்மாத்மைகத்வபோ³த⁴த: । ப்³ரஹ்மண்யாத்மத்வதா³ர்ட்⁴யாய ஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 283॥

அஹம்பா⁴வஸ்ய தே³ஹேஸ்மின்னி:ஶேஷவிலயாவதி⁴ । ஸாவதா⁴னேன யுக்தாத்மா ஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 284॥

ப்ரதீதிர்ஜீவஜக³தோ: ஸ்வப்னவத்³பா⁴தி யாவதா । தாவன்னிரந்தரம் வித்³வன்ஸ்வாத்⁴யாஸாபனயம் குரு ॥ 285॥

நித்³ராயா லோகவார்தாயா: ஶப்³தா³தே³ரபி விஸ்ம்ருதே: । க்வசின்னாவஸரம் த³த்த்வா சிந்தயாத்மானமாத்மனி ॥ 286॥

மாதாபித்ரோர்மலோத்³பூ⁴தம் மலமாம்ஸமயம் வபு: । த்யக்த்வா சாண்டா³லவத்³தூ³ரம் ப்³ரஹ்மீபூ⁴ய க்ருதீ ப⁴வ ॥ 287॥

க⁴டாகாஶம் மஹாகாஶ இவாத்மானம் பராத்மனி । விலாப்யாக²ண்ட³பா⁴வேன தூஷ்ணீ ப⁴வ ஸதா³ முனே ॥ 288॥ (பாட²பே⁴த:³ - தூஷ்ணீம்)

ஸ்வப்ரகாஶமதி⁴ஷ்டா²னம் ஸ்வயம்பூ⁴ய ஸதா³த்மனா । ப்³ரஹ்மாண்ட³மபி பிண்டா³ண்ட³ம் த்யஜ்யதாம் மலபா⁴ண்ட³வத் ॥ 289॥

சிதா³த்மனி ஸதா³னந்தே³ தே³ஹாரூடா⁴மஹந்தி⁴யம் । நிவேஶ்ய லிங்க³முத்ஸ்ருஜ்ய கேவலோ ப⁴வ ஸர்வதா³ ॥ 29௦॥

யத்ரைஷ ஜக³தா³பா⁴ஸோ த³ர்பணாந்த: புரம் யதா² । தத்³ப்³ரஹ்மாஹமிதி ஜ்ஞாத்வா க்ருதக்ருத்யோ ப⁴விஷ்யஸி ॥ 291॥

யத்ஸத்யபூ⁴தம் நிஜரூபமாத்³யம் சித³த்³வயானந்த³மரூபமக்ரியம் । ததே³த்ய மித்²யாவபுருத்ஸ்ருஜேத (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்ருஜைத) ஶைலூஷவத்³வேஷமுபாத்தமாத்மன: ॥ 292॥

ஸர்வாத்மனா த்³ருஶ்யமித³ம் ம்ருஷைவ நைவாஹமர்த:² க்ஷணிகத்வத³ர்ஶனாத் । ஜானாம்யஹம் ஸர்வமிதி ப்ரதீதி: குதோஹமாதே³: க்ஷணிகஸ்ய ஸித்⁴யேத் ॥ 293॥

அஹம்பதா³ர்த²ஸ்த்வஹமாதி³ஸாக்ஷீ நித்யம் ஸுஷுப்தாவபி பா⁴வத³ர்ஶனாத் । ப்³ரூதே ஹ்யஜோ நித்ய இதி ஶ்ருதி: ஸ்வயம் தத்ப்ரத்யகா³த்மா ஸத³ஸத்³விலக்ஷண: ॥ 294॥

விகாரிணாம் ஸர்வவிகாரவேத்தா நித்யாவிகாரோ ப⁴விதும் ஸமர்ஹதி । (பாட²பே⁴த:³ - நித்யோவிகாரோ) மனோரத²ஸ்வப்னஸுஷுப்திஷு ஸ்பு²டம் புன: புனர்த்³ருஷ்டமஸத்த்வமேதயோ: ॥ 295॥

அதோபி⁴மானம் த்யஜ மாம்ஸபிண்டே³ பிண்டா³பி⁴மானின்யபி பு³த்³தி⁴கல்பிதே । காலத்ரயாபா³த்⁴யமக²ண்ட³போ³த⁴ம் ஜ்ஞாத்வா ஸ்வமாத்மானமுபைஹி ஶாந்திம் ॥ 296॥

த்யஜாபி⁴மானம் குலகோ³த்ரனாம- ரூபாஶ்ரமேஷ்வார்த்³ரஶவாஶ்ரிதேஷு । லிங்க³ஸ்ய த⁴ர்மானபி கர்த்ருதாதீ³ம்- ஸ்த்யக்த்வா ப⁴வாக²ண்ட³ஸுக²ஸ்வரூப: ॥ 297॥

ஸந்த்யன்யே ப்ரதிப³ந்தா⁴: பும்ஸ: ஸம்ஸாரஹேதவோ த்³ருஷ்டா: । தேஷாமேவம் மூலம் ப்ரத²மவிகாரோ ப⁴வத்யஹங்கார: ॥ 298॥ (பாட²பே⁴த:³ - தேஷாமேஷாம்)

யாவத்ஸ்யாத்ஸ்வஸ்ய ஸம்ப³ந்தோ⁴ஹங்காரேண து³ராத்மனா । தாவன்ன லேஶமாத்ராபி முக்திவார்தா விலக்ஷணா ॥ 299॥

அஹங்காரக்³ரஹான்முக்த: ஸ்வரூபமுபபத்³யதே । சந்த்³ரவத்³விமல: பூர்ண: ஸதா³னந்த:³ ஸ்வயம்ப்ரப:⁴ ॥ 3௦௦॥

யோ வா புரே ஸோஹமிதி ப்ரதீதோ (பாட²பே⁴த:³ - புரைஷோஹமிதி) பு³த்³த்⁴யா ப்ரக்ல்ருப்தஸ்தமஸாதிமூட⁴யா । (பாட²பே⁴த:³ - பு³த்³த்⁴யாவிவிக்தஸ்தமஸா) தஸ்யைவ நி:ஶேஷதயா வினாஶே ப்³ரஹ்மாத்மபா⁴வ: ப்ரதிப³ந்த⁴ஶூன்ய: ॥ 3௦1॥

ப்³ரஹ்மானந்த³னிதி⁴ர்மஹாப³லவதாஹங்காரகோ⁴ராஹினா ஸம்வேஷ்ட்யாத்மனி ரக்ஷ்யதே கு³ணமயைஶ்சண்டே³ஸ்த்ரிபி⁴ர்மஸ்தகை: (பாட²பே⁴த:³ - சண்டை³) விஜ்ஞானாக்²யமஹாஸினா ஶ்ருதிமதா விச்சி²த்³ய ஶீர்ஷத்ரயம் (பாட²பே⁴த:³ - த்³யுதிமதா) நிர்மூல்யாஹிமிமம் நிதி⁴ம் ஸுக²கரம் தீ⁴ரோனுபோ⁴க்துங்க்ஷம: ॥ 3௦2॥

யாவத்³வா யத்கிஞ்சித்³விஷதோ³ஷஸ்பூ²ர்திரஸ்தி சேத்³தே³ஹே । கத²மாரோக்³யாய ப⁴வேத்தத்³வத³ஹந்தாபி யோகி³னோ முக்த்யை ॥ 3௦3॥

அஹமோத்யந்தனிவ்ருத்த்யா தத்க்ருதனானாவிகல்பஸம்ஹ்ருத்யா । ப்ரத்யக்தத்த்வவிவேகாதி³த³மஹமஸ்மீதி விந்த³தே தத்த்வம் ॥ 3௦4॥ (பாட²பே⁴த:³ - விவேகாத³யம்)

அஹங்காரே கர்தர்யஹமிதி மதிம் முஞ்ச ஸஹஸா (பாட²பே⁴த:³ - அஹங்கர்தர்யஸ்மின்னஹமிதி) விகாராத்மன்யாத்மப்ரதிப²லஜுஷி ஸ்வஸ்தி²திமுஷி । யத³த்⁴யாஸாத்ப்ராப்தா ஜனிம்ருதிஜராது³:க²ப³ஹுலா ப்ரதீசஶ்சின்மூர்தேஸ்தவ ஸுக²தனோ: ஸம்ஸ்ருதிரியம் ॥ 3௦5॥

ஸதை³கரூபஸ்ய சிதா³த்மனோ விபோ⁴- ரானந்த³மூர்தேரனவத்³யகீர்தே: । நைவான்யதா² க்வாப்யவிகாரிணஸ்தே வினாஹமத்⁴யாஸமமுஷ்ய ஸம்ஸ்ருதி: ॥ 3௦6॥

தஸ்மாத³ஹங்காரமிமம் ஸ்வஶத்ரும் போ⁴க்துர்க³லே கண்டகவத்ப்ரதீதம் । விச்சி²த்³ய விஜ்ஞானமஹாஸினா ஸ்பு²டம் பு⁴ங்க்ஷ்வாத்மஸாம்ராஜ்யஸுக²ம் யதே²ஷ்டம் ॥ 3௦7॥

ததோஹமாதே³ர்வினிவர்த்ய வ்ருத்திம் ஸந்த்யக்தராக:³ பரமார்த²லாபா⁴த் । தூஷ்ணீம் ஸமாஸ்ஸ்வாத்மஸுகா²னுபூ⁴த்யா பூர்ணாத்மனா ப்³ரஹ்மணி நிர்விகல்ப: ॥ 3௦8॥

ஸமூலக்ருத்தோபி மஹானஹம் புன: வ்யுல்லேகி²த: ஸ்யாத்³யதி³ சேதஸா க்ஷணம் । ஸஞ்ஜீவ்ய விக்ஷேபஶதம் கரோதி நப⁴ஸ்வதா ப்ராவ்ருஷி வாரிதோ³ யதா² ॥ 3௦9॥

நிக்³ருஹ்ய ஶத்ரோரஹமோவகாஶ: க்வசின்ன தே³யோ விஷயானுசிந்தயா । ஸ ஏவ ஸஞ்ஜீவனஹேதுரஸ்ய ப்ரக்ஷீணஜம்பீ³ரதரோரிவாம்பு³ ॥ 31௦॥

தே³ஹாத்மனா ஸம்ஸ்தி²த ஏவ காமீ விலக்ஷண: காமயிதா கத²ம் ஸ்யாத் । அதோர்த²ஸந்தா⁴னபரத்வமேவ பே⁴த³ப்ரஸக்த்யா ப⁴வப³ந்த⁴ஹேது: ॥ 311॥

கார்யப்ரவர்த⁴னாத்³பீ³ஜப்ரவ்ருத்³தி⁴: பரித்³ருஶ்யதே । கார்யனாஶாத்³பீ³ஜனாஶஸ்தஸ்மாத்கார்யம் நிரோத⁴யேத் ॥ 312॥

வாஸனாவ்ருத்³தி⁴த: கார்யம் கார்யவ்ருத்³த்⁴யா ச வாஸனா । வர்த⁴தே ஸர்வதா² பும்ஸ: ஸம்ஸாரோ ந நிவர்ததே ॥ 313॥

ஸம்ஸாரப³ந்த⁴விச்சி²த்த்யை தத்³ த்³வயம் ப்ரத³ஹேத்³யதி: । வாஸனாவ்ருத்³தி⁴ரேதாப்⁴யாம் சிந்தயா க்ரியயா ப³ஹி: ॥ 314॥ (பாட²பே⁴த:³ - வாஸனா ப்ரேர்யதே ஹ்யந்த:)

தாப்⁴யாம் ப்ரவர்த⁴மானா ஸா ஸூதே ஸம்ஸ்ருதிமாத்மன: । த்ரயாணாம் ச க்ஷயோபாய: ஸர்வாவஸ்தா²ஸு ஸர்வதா³ ॥ 315॥

ஸர்வத்ர ஸர்வத: ஸர்வப்³ரஹ்மமாத்ராவலோகனை: । (பாட²பே⁴த:³ - மாத்ராவலோகனம்) ஸத்³பா⁴வவாஸனாதா³ர்ட்⁴யாத்தத்த்ரயம் லயமஶ்னுதே ॥ 316॥

க்ரியானாஶே ப⁴வேச்சிந்தானாஶோஸ்மாத்³வாஸனாக்ஷய: । வாஸனாப்ரக்ஷயோ மோக்ஷ: ஸா ஜீவன்முக்திரிஷ்யதே ॥ 317॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸ)

ஸத்³வாஸனாஸ்பூ²ர்திவிஜ்ரும்ப⁴ணே ஸதி ஹ்யஸௌ விலீனாப்யஹமாதி³வாஸனா । (பாட²பே⁴த:³ - விலீனா த்வஹமாதி³வாஸனா) அதிப்ரக்ருஷ்டாப்யருணப்ரபா⁴யாம் விலீயதே ஸாது⁴ யதா² தமிஸ்ரா ॥ 318॥

தமஸ்தம:கார்யமனர்தஜ²ாலம் ந த்³ருஶ்யதே ஸத்யுதி³தே தி³னேஶே । ததா²த்³வயானந்த³ரஸானுபூ⁴தௌ நைவாஸ்தி ப³ந்தோ⁴ ந ச து³:க²க³ந்த:⁴ ॥ 319॥

த்³ருஶ்யம் ப்ரதீதம் ப்ரவிலாபயன்ஸன் (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரவிலாபயன்ஸ்வயம்) ஸன்மாத்ரமானந்த³க⁴னம் விபா⁴வயன் । ஸமாஹித: ஸன்ப³ஹிரந்தரம் வா காலம் நயேதா²: ஸதி கர்மப³ந்தே⁴ ॥ 32௦॥

ப்ரமாதோ³ ப்³ரஹ்மனிஷ்டா²யாம் ந கர்தவ்ய: கதா³சன । ப்ரமாதோ³ ம்ருத்யுரித்யாஹ ப⁴க³வான்ப்³ரஹ்மண: ஸுத: ॥ 321॥

ந ப்ரமாதா³த³னர்தோ²ன்யோ ஜ்ஞானின: ஸ்வஸ்வரூபத: । ததோ மோஹஸ்ததோஹந்தீ⁴ஸ்ததோ ப³ந்த⁴ஸ்ததோ வ்யதா² ॥ 322॥

விஷயாபி⁴முக²ம் த்³ருஷ்ட்வா வித்³வாம்ஸமபி விஸ்ம்ருதி: । விக்ஷேபயதி தீ⁴தோ³ஷைர்யோஷா ஜாரமிவ ப்ரியம் ॥ 323॥

யதா²பக்ருஷ்டம் ஶைவாலம் க்ஷணமாத்ரம் ந திஷ்ட²தி । ஆவ்ருணோதி ததா² மாயா ப்ராஜ்ஞம் வாபி பராங்முக²ம் ॥ 324॥

லக்ஷ்யச்யுதம் சேத்³யதி³ சித்தமீஷத்³ ப³ஹிர்முக²ம் ஸன்னிபதேத்ததஸ்தத: । ப்ரமாத³த: ப்ரச்யுதகேலிகந்து³க: ஸோபானபங்க்தௌ பதிதோ யதா² ததா² ॥ 325॥

விஷயேஷ்வாவிஶச்சேத: ஸங்கல்பயதி தத்³கு³ணான் । ஸம்யக்ஸங்கல்பனாத்காம: காமாத்பும்ஸ: ப்ரவர்தனம் ॥ 326॥

அத: ப்ரமாதா³ன்ன பரோஸ்தி ம்ருத்யு: விவேகினோ ப்³ரஹ்மவித:³ ஸமாதௌ⁴ । ஸமாஹித: ஸித்³தி⁴முபைதி ஸம்யக் ஸமாஹிதாத்மா ப⁴வ ஸாவதா⁴ன: ॥ 327॥

தத: ஸ்வரூபவிப்⁴ரம்ஶோ விப்⁴ரஷ்டஸ்து பதத்யத:⁴ । பதிதஸ்ய வினா நாஶம் புனர்னாரோஹ ஈக்ஷ்யதே ॥ 328॥

ஸங்கல்பம் வர்ஜயேத்தஸ்மாத்ஸர்வானர்த²ஸ்ய காரணம் । அபத்²யானி ஹி வஸ்தூனி வ்யாதி⁴க்³ரஸ்தோ யதோ²த்ஸ்ருஜே । ஜீவதோ யஸ்ய கைவல்யம் விதே³ஹே ஸ ச கேவல: । யத்கிஞ்சித் பஶ்யதோ பே⁴த³ம் ப⁴யம் ப்³ரூதே யஜு:ஶ்ருதி: ॥ 329॥

யதா³ கதா³ வாபி விபஶ்சிதே³ஷ ப்³ரஹ்மண்யனந்தேப்யணுமாத்ரபே⁴த³ம் । பஶ்யத்யதா²முஷ்ய ப⁴யம் ததை³வ யத்³வீக்ஷிதம் பி⁴ன்னதயா ப்ரமாதா³த் ॥ 33௦॥ (பாட²பே⁴த:³ - யதீ³க்ஷிதம்)

ஶ்ருதிஸ்ம்ருதின்யாயஶதைர்னிஷித்³தே⁴ த்³ருஶ்யேத்ர ய: ஸ்வாத்மமதிம் கரோதி । உபைதி து³:கோ²பரி து³:கஜ²ாதம் நிஷித்³த⁴கர்தா ஸ மலிம்லுசோ யதா² ॥ 331॥

ஸத்யாபி⁴ஸந்தா⁴னரதோ விமுக்தோ மஹத்த்வமாத்மீயமுபைதி நித்யம் । மித்²யாபி⁴ஸந்தா⁴னரதஸ்து நஶ்யேத்³ த்³ருஷ்டம் ததே³தத்³யத³சௌரசௌரயோ: ॥ 332॥ (பாட²பே⁴த:³ - சோரசோரயோ:)

யதிரஸத³னுஸந்தி⁴ம் ப³ந்த⁴ஹேதும் விஹாய ஸ்வயமயமஹமஸ்மீத்யாத்மத்³ருஷ்ட்யைவ திஷ்டே²த் ஸுக²யதி நனு நிஷ்டா² ப்³ரஹ்மணி ஸ்வானுபூ⁴த்யா ஹரதி பரமவித்³யாகார்யது³:க²ம் ப்ரதீதம் ॥ 333॥

பா³ஹ்யானுஸந்தி⁴: பரிவர்த⁴யேத்ப²லம் (பாட²பே⁴த:³ - பா³ஹ்யாபி⁴ஸந்தி⁴:) து³ர்வாஸனாமேவ ததஸ்ததோதி⁴காம் । ஜ்ஞாத்வா விவேகை: பரிஹ்ருத்ய பா³ஹ்யம் ஸ்வாத்மானுஸந்தி⁴ம் வித³தீ⁴த நித்யம் ॥ 334॥

பா³ஹ்யே நிருத்³தே⁴ மனஸ: ப்ரஸன்னதா மன:ப்ரஸாதே³ பரமாத்மத³ர்ஶனம் । தஸ்மின்ஸுத்³ருஷ்டே ப⁴வப³ந்த⁴னாஶோ ப³ஹிர்னிரோத:⁴ பத³வீ விமுக்தே: ॥ 335॥

க: பண்டி³த: ஸன்ஸத³ஸத்³விவேகீ ஶ்ருதிப்ரமாண: பரமார்த²த³ர்ஶீ । ஜானன்ஹி குர்யாத³ஸதோவலம்ப³ம் ஸ்வபாதஹேதோ: ஶிஶுவன்முமுக்ஷு: ॥ 336॥

தே³ஹாதி³ஸம்ஸக்திமதோ ந முக்தி: முக்தஸ்ய தே³ஹாத்³யபி⁴மத்யபா⁴வ: । ஸுப்தஸ்ய நோ ஜாக³ரணம் ந ஜாக்³ரத: ஸ்வப்னஸ்தயோர்பி⁴ன்னகு³ணாஶ்ரயத்வாத் ॥ 337॥

அந்தர்ப³ஹி: ஸ்வம் ஸ்தி²ரஜங்க³மேஷு ஜ்ஞாத்வாத்மனாதா⁴ரதயா விலோக்ய । (பாட²பே⁴த:³ - ஜ்ஞானாத்மன்) த்யக்தாகி²லோபாதி⁴ரக²ண்ட³ரூப: பூர்ணாத்மனா ய: ஸ்தி²த ஏஷ முக்த: ॥ 338॥

ஸர்வாத்மனா ப³ந்த⁴விமுக்திஹேது: ஸர்வாத்மபா⁴வான்ன பரோஸ்தி கஶ்சித் । த்³ருஶ்யாக்³ரஹே ஸத்யுபபத்³யதேஸௌ ஸர்வாத்மபா⁴வோஸ்ய ஸதா³த்மனிஷ்ட²யா ॥ 339॥

த்³ருஶ்யஸ்யாக்³ரஹணம் கத²ம் நு க⁴டதே தே³ஹாத்மனா திஷ்ட²தோ பா³ஹ்யார்தா²னுப⁴வப்ரஸக்தமனஸஸ்தத்தத்க்ரியாம் குர்வத: । ஸன்ன்யஸ்தாகி²லத⁴ர்மகர்மவிஷயைர்னித்யாத்மனிஷ்டா²பரை: தத்த்வஜ்ஞை: கரணீயமாத்மனி ஸதா³னந்தே³ச்சு²பி⁴ர்யத்னத: ॥ 34௦॥

ஸர்வாத்மஸித்³த⁴யே பி⁴க்ஷோ: க்ருதஶ்ரவணகர்மண: । (பாட²பே⁴த:³ - ஸார்வாத்ம்ய) ஸமாதி⁴ம் வித³தா⁴த்யேஷா ஶாந்தோ தா³ந்த இதி ஶ்ருதி: ॥ 341॥

ஆரூட⁴ஶக்தேரஹமோ வினாஶ: கர்துன்ன ஶக்ய ஸஹஸாபி பண்டி³தை: । (பாட²பே⁴த:³ - கர்தும் ந) யே நிர்விகல்பாக்²யஸமாதி⁴னிஶ்சலா: தானந்தரானந்தப⁴வா ஹி வாஸனா: ॥ 342॥

அஹம்பு³த்³த்⁴யைவ மோஹின்யா யோஜயித்வாவ்ருதேர்ப³லாத் । விக்ஷேபஶக்தி: புருஷம் விக்ஷேபயதி தத்³கு³ணை: ॥ 343॥

விக்ஷேபஶக்திவிஜயோ விஷமோ விதா⁴தும் நி:ஶேஷமாவரணஶக்தினிவ்ருத்த்யபா⁴வே । த்³ருக்³த்³ருஶ்யயோ: ஸ்பு²டபயோஜலவத்³விபா⁴கே³ நஶ்யேத்ததா³வரணமாத்மனி ச ஸ்வபா⁴வாத் । நி:ஸம்ஶயேன ப⁴வதி ப்ரதிப³ந்த⁴ஶூன்யோ விக்ஷேபணம் ந ஹி ததா³ யதி³ சேன்ம்ருஷார்தே² ॥ 344॥ (பாட²பே⁴த:³ - நிக்ஷேபணம்)

ஸம்யக்³விவேக: ஸ்பு²டபோ³தஜ⁴ன்யோ விபஜ⁴்ய த்³ருக்³த்³ருஶ்யபதா³ர்த²தத்த்வம் । சி²னத்தி மாயாக்ருதமோஹப³ந்த⁴ம் யஸ்மாத்³விமுக்தஸ்து புனர்ன ஸம்ஸ்ருதி: ॥ 345॥ (பாட²பே⁴த:³ - விமுக்தஸ்ய)

பராவரைகத்வவிவேகவஹ்னி: த³ஹத்யவித்³யாக³ஹனம் ஹ்யஶேஷம் । கிம் ஸ்யாத்புன: ஸம்ஸரணஸ்ய பீ³ஜம் அத்³வைதபா⁴வம் ஸமுபேயுஷோஸ்ய ॥ 346॥

ஆவரணஸ்ய நிவ்ருத்திர்ப⁴வதி ஹி ஸம்யக்பதா³ர்த²த³ர்ஶனத: । மித்²யாஜ்ஞானவினாஶஸ்தத்³விக்ஷேபஜனிதது³:க²னிவ்ருத்தி: ॥ 347॥

ஏதத்த்ரிதயம் த்³ருஷ்டம் ஸம்யக்³ரஜ்ஜுஸ்வரூபவிஜ்ஞானாத் । தஸ்மாத்³வஸ்துஸதத்த்வம் ஜ்ஞாதவ்யம் ப³ந்த⁴முக்தயே விது³ஷா ॥ 348॥

அயோக்³னியோகா³தி³வ ஸத்ஸமன்வயான் மாத்ராதி³ரூபேண விஜ்ரும்ப⁴தே தீ⁴: । தத்கார்யமேதத்³த்³விதயம் யதோ ம்ருஷா (பாட²பே⁴த:³ - தத்கார்யமேவ த்ரிதயம்) த்³ருஷ்டம் ப்⁴ரமஸ்வப்னமனோரதே²ஷு ॥ 349॥

ததோ விகாரா: ப்ரக்ருதேரஹம்முகா² தே³ஹாவஸானா விஷயாஶ்ச ஸர்வே । க்ஷணேன்யதா²பா⁴விதயா ஹ்யமீஷா- (பாட²பே⁴த:³ - பா⁴வின ஏஷ ஆத்மா) மஸத்த்வமாத்மா து கதா³பி நான்யதா² ॥ 35௦॥ (பாட²பே⁴த:³ - மஸத்த்வமாத்மா து கதா³பி)

நித்யாத்³வயாக²ண்ட³சிதே³கரூபோ பு³த்³த்⁴யாதி³ஸாக்ஷீ ஸத³ஸத்³விலக்ஷண: । அஹம்பத³ப்ரத்யயலக்ஷிதார்த:² ப்ரத்யக் ஸதா³னந்த³க⁴ன: பராத்மா ॥ 351॥

இத்த²ம் விபஶ்சித்ஸத³ஸத்³விபஜ⁴்ய நிஶ்சித்ய தத்த்வம் நிஜபோ³த⁴த்³ருஷ்ட்யா । ஜ்ஞாத்வா ஸ்வமாத்மானமக²ண்ட³போ³த⁴ம் தேப்⁴யோ விமுக்த: ஸ்வயமேவ ஶாம்யதி ॥ 352॥

அஜ்ஞானஹ்ருத³யக்³ரந்தே²ர்னி:ஶேஷவிலயஸ்ததா³ । ஸமாதி⁴னாவிகல்பேன யதா³த்³வைதாத்மத³ர்ஶனம் ॥ 353॥

த்வமஹமித³மிதீயம் கல்பனா பு³த்³தி⁴தோ³ஷாத் ப்ரப⁴வதி பரமாத்மன்யத்³வயே நிர்விஶேஷே । ப்ரவிலஸதி ஸமாதா⁴வஸ்ய ஸர்வோ விகல்போ விலயனமுபக³ச்சே²த்³வஸ்துதத்த்வாவத்⁴ருத்யா ॥ 354॥

ஶாந்தோ தா³ந்த: பரமுபரத: க்ஷாந்தியுக்த: ஸமாதி⁴ம் குர்வன்னித்யம் கலயதி யதி: ஸ்வஸ்ய ஸர்வாத்மபா⁴வம் । தேனாவித்³யாதிமிரஜனிதான்ஸாது⁴ த³க்³த்⁴வா விகல்பான் ப்³ரஹ்மாக்ருத்யா நிவஸதி ஸுக²ம் நிஷ்க்ரியோ நிர்விகல்ப: ॥ 355॥

ஸமாஹிதா யே ப்ரவிலாப்ய பா³ஹ்யம் ஶ்ரோத்ராதி³ சேத: ஸ்வமஹம் சிதா³த்மனி । த ஏவ முக்தா ப⁴வபாஶப³ந்தை⁴: நான்யே து பாரோக்ஷ்யகதா²பி⁴தா⁴யின: ॥ 356॥

உபாதி⁴பே⁴தா³த்ஸ்வயமேவ பி⁴த்³யதே (பாட²பே⁴த:³ - யோகா³த்ஸ்வயமேவ) சோபாத்⁴யபோஹே ஸ்வயமேவ கேவல: । தஸ்மாது³பாதே⁴ர்விலயாய வித்³வான் வஸேத்ஸதா³கல்பஸமாதி⁴னிஷ்ட²யா ॥ 357॥

ஸதி ஸக்தோ நரோ யாதி ஸத்³பா⁴வம் ஹ்யேகனிஷ்ட²யா । கீடகோ ப்⁴ரமரம் த்⁴யாயன் ப்⁴ரமரத்வாய கல்பதே ॥ 358॥

க்ரியாந்தராஸக்திமபாஸ்ய கீடகோ த்⁴யாயன்னலித்வம் ஹ்யலிபா⁴வம்ருச்ச²தி । (பாட²பே⁴த:³ - த்⁴யாயன்யதா²லிம்) ததை²வ யோகீ³ பரமாத்மதத்த்வம் த்⁴யாத்வா ஸமாயாதி ததே³கனிஷ்ட²யா ॥ 359॥

அதீவ ஸூக்ஷ்மம் பரமாத்மதத்த்வம் ந ஸ்தூ²லத்³ருஷ்ட்யா ப்ரதிபத்துமர்ஹதி । ஸமாதி⁴னாத்யந்தஸுஸூக்ஷ்மவ்ருத்த்யா ஜ்ஞாதவ்யமார்யைரதிஶுத்³த⁴பு³த்³தி⁴பி⁴: ॥ 36௦॥

யதா² ஸுவர்ணம் புடபாகஶோதி⁴தம் த்யக்த்வா மலம் ஸ்வாத்மகு³ணம் ஸம்ருச்ச²தி । ததா² மன: ஸத்த்வரஜஸ்தமோமலம் த்⁴யானேன ஸந்த்யஜ்ய ஸமேதி தத்த்வம் ॥ 361॥

நிரந்தராப்⁴யாஸவஶாத்ததி³த்த²ம் பக்வம் மனோ ப்³ரஹ்மணி லீயதே யதா³ । ததா³ ஸமாதி⁴: ஸவிகல்பவர்ஜித: (பாட²பே⁴த:³ - ஸ விகல்பவர்ஜித:) ஸ்வதோத்³வயானந்த³ரஸானுபா⁴வக: ॥ 362॥

ஸமாதி⁴னானேன ஸமஸ்தவாஸனா- க்³ரந்தே²ர்வினாஶோகி²லகர்மனாஶ: । அந்தர்ப³ஹி: ஸர்வத ஏவ ஸர்வதா³ ஸ்வரூபவிஸ்பூ²ர்திரயத்னத: ஸ்யாத் ॥ 363॥

ஶ்ருதே: ஶதகு³ணம் வித்³யான்மனனம் மனனாத³பி । நிதி³த்⁴யாஸம் லக்ஷகு³ணமனந்தம் நிர்விகல்பகம் ॥ 364॥

நிர்விகல்பகஸமாதி⁴னா ஸ்பு²டம் ப்³ரஹ்மதத்த்வமவக³ம்யதே த்⁴ருவம் । நான்யதா² சலதயா மனோக³தே: ப்ரத்யயாந்தரவிமிஶ்ரிதம் ப⁴வேத் ॥ 365॥

அத: ஸமாத⁴த்ஸ்வ யதேந்த்³ரிய: ஸன் நிரந்தரம் ஶாந்தமனா: ப்ரதீசி । வித்⁴வம்ஸய த்⁴வாந்தமனாத்³யவித்³யயா க்ருதம் ஸதே³கத்வவிலோகனேன ॥ 366॥

யோக³ஸ்ய ப்ரத²மத்³வாரம் வாங்னிரோதோ⁴பரிக்³ரஹ: । (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரத²மம் த்³வாரம்) நிராஶா ச நிரீஹா ச நித்யமேகாந்தஶீலதா ॥ 367॥

ஏகாந்தஸ்தி²திரிந்த்³ரியோபரமணே ஹேதுர்த³மஶ்சேதஸ: ஸம்ரோதே⁴ கரணம் ஶமேன விலயம் யாயாத³ஹம்வாஸனா । தேனானந்த³ரஸானுபூ⁴திரசலா ப்³ராஹ்மீ ஸதா³ யோகி³ன: தஸ்மாச்சித்தனிரோத⁴ ஏவ ஸததம் கார்ய: ப்ரயத்னோ முனே: ॥ 368॥ ப்ரயத்னான்முனே: வாசம் நியச்சா²த்மனி தம் நியச்ச² பு³த்³தௌ⁴ தி⁴யம் யச்ச² ச பு³த்³தி⁴ஸாக்ஷிணி । தம் சாபி பூர்ணாத்மனி நிர்விகல்பே விலாப்ய ஶாந்திம் பரமாம் பஜ⁴ஸ்வ ॥ 369॥

தே³ஹப்ராணேந்த்³ரியமனோபு³த்³த்⁴யாதி³பி⁴ருபாதி⁴பி⁴: । யைர்யைர்வ்ருத்தே:ஸமாயோக³ஸ்தத்தத்³பா⁴வோஸ்ய யோகி³ன: ॥ 37௦॥

தன்னிவ்ருத்த்யா முனே: ஸம்யக் ஸர்வோபரமணம் ஸுக²ம் । ஸந்த்³ருஶ்யதே ஸதா³னந்த³ரஸானுப⁴வவிப்லவ: ॥ 371॥

அந்தஸ்த்யாகோ³ ப³ஹிஸ்த்யாகோ³ விரக்தஸ்யைவ யுஜ்யதே । த்யஜத்யந்தர்ப³ஹி:ஸங்க³ம் விரக்தஸ்து முமுக்ஷயா ॥ 372॥

ப³ஹிஸ்து விஷயை: ஸங்க³ம் ததா²ந்தரஹமாதி³பி⁴: । (பாட²பே⁴த:³ - ஸங்க:³) விரக்த ஏவ ஶக்னோதி த்யக்தும் ப்³ரஹ்மணி நிஷ்டி²த: ॥ 373॥

வைராக்³யபோ³தௌ⁴ புருஷஸ்ய பக்ஷிவத் பக்ஷௌ விஜானீஹி விசக்ஷண த்வம் । விமுக்திஸௌதா⁴க்³ரலதாதி⁴ரோஹணம் தாப்⁴யாம் வினா நான்யதரேண ஸித்⁴யதி ॥ 374॥

அத்யந்தவைராக்³யவத: ஸமாதி⁴: ஸமாஹிதஸ்யைவ த்³ருட⁴ப்ரபோ³த:⁴ । ப்ரபு³த்³த⁴தத்த்வஸ்ய ஹி ப³ந்த⁴முக்தி: முக்தாத்மனோ நித்யஸுகா²னுபூ⁴தி: ॥ 375॥

வைராக்³யான்ன பரம் ஸுக²ஸ்ய ஜனகம் பஶ்யாமி வஶ்யாத்மன: தச்சேச்சு²த்³த⁴தராத்மபோ³த⁴ஸஹிதம் ஸ்வாராஜ்யஸாம்ராஜ்யது⁴க் । ஏதத்³த்³வாரமஜஸ்ரமுக்தியுவதேர்யஸ்மாத்த்வமஸ்மாத்பரம் ஸர்வத்ராஸ்ப்ருஹயா ஸதா³த்மனி ஸதா³ ப்ரஜ்ஞாம் குரு ஶ்ரேயஸே ॥ 376॥

ஆஶாம் சி²ந்த்³தி⁴ விஷோபமேஷு விஷயேஷ்வேஷைவ ம்ருத்யோ: க்ருதி- (பாட²பே⁴த:³ - ம்ருத்யோ: ஸ்ருதி) ஸ்த்யக்த்வா ஜாதிகுலாஶ்ரமேஷ்வபி⁴மதிம் முஞ்சாதிதூ³ராத்க்ரியா: । தே³ஹாதா³வஸதி த்யஜாத்மதி⁴ஷணாம் ப்ரஜ்ஞாம் குருஷ்வாத்மனி த்வம் த்³ரஷ்டாஸ்யமனோஸி நிர்த்³வயபரம் ப்³ரஹ்மாஸி யத்³வஸ்துத: ॥ 377॥ (பாட²பே⁴த:³ - த்³ரஷ்டாஸ்யமலோ)

லக்ஷ்யே ப்³ரஹ்மணி மானஸம் த்³ருட⁴தரம் ஸம்ஸ்தா²ப்ய பா³ஹ்யேந்த்³ரியம் ஸ்வஸ்தா²னே வினிவேஶ்ய நிஶ்சலதனுஶ்சோபேக்ஷ்ய தே³ஹஸ்தி²திம் । ப்³ரஹ்மாத்மைக்யமுபேத்ய தன்மயதயா சாக²ண்ட³வ்ருத்த்யானிஶம் ப்³ரஹ்மானந்த³ரஸம் பிபா³த்மனி முதா³ ஶூன்யை: கிமன்யைர்ப்⁴ருஶம் ॥ 378॥ (பாட²பே⁴த:³ - கிமன்யைர்ப்⁴ரமை:)

அனாத்மசிந்தனம் த்யக்த்வா கஶ்மலம் து³:க²காரணம் । சிந்தயாத்மானமானந்த³ரூபம் யன்முக்திகாரணம் ॥ 379॥

ஏஷ ஸ்வயஞ்ஜ்யோதிரஶேஷஸாக்ஷீ விஜ்ஞானகோஶோ விலஸத்யஜஸ்ரம் । விஜ்ஞானகோஶே லக்ஷ்யம் விதா⁴யைனமஸத்³விலக்ஷண- மக²ண்ட³வ்ருத்த்யாத்மதயானுபா⁴வய ॥ 38௦॥

ஏதமச்சி²ன்னயா வ்ருத்த்யா ப்ரத்யயாந்தரஶூன்யயா । உல்லேக²யன்விஜானீயாத்ஸ்வஸ்வரூபதயா ஸ்பு²டம் ॥ 381॥

அத்ராத்மத்வம் த்³ருடீ⁴குர்வன்னஹமாதி³ஷு ஸந்த்யஜன் । உதா³ஸீனதயா தேஷு திஷ்டே²த்ஸ்பு²டக⁴டாதி³வத் ॥ 382॥ (பாட²பே⁴த:³ - திஷ்டே²த்³க⁴டபடாதி³வத்)

விஶுத்³த⁴மந்த:கரணம் ஸ்வரூபே நிவேஶ்ய ஸாக்ஷிண்யவபோ³த⁴மாத்ரே । ஶனை: ஶனைர்னிஶ்சலதாமுபானயன் பூர்ணம் ஸ்வமேவானுவிலோகயேத்தத: ॥ 383॥ (பாட²பே⁴த:³ - பூர்ணத்வமேவானு)

தே³ஹேந்த்³ரியப்ராணமனோஹமாதி³பி⁴: ஸ்வாஜ்ஞானக்ல்ருப்தைரகி²லைருபாதி⁴பி⁴: । விமுக்தமாத்மானமக²ண்ட³ரூபம் பூர்ணம் மஹாகாஶமிவாவலோகயேத் ॥ 384॥

க⁴டகலஶகுஸூலஸூசிமுக்²யை: க³க³னமுபாதி⁴ஶதைர்விமுக்தமேகம் । ப⁴வதி ந விவித⁴ம் ததை²வ ஶுத்³த⁴ம் பரமஹமாதி³விமுக்தமேகமேவ ॥ 385॥

ப்³ரஹ்மாதி³ஸ்தம்ப³பர்யந்தா ம்ருஷாமாத்ரா உபாத⁴ய: । (பாட²பே⁴த:³ - ப்³ரஹ்மாத்³யா: ஸ்தம்ப)³ தத: பூர்ணம் ஸ்வமாத்மானம் பஶ்யேதே³காத்மனா ஸ்தி²தம் ॥ 386॥

யத்ர ப்⁴ராந்த்யா கல்பிதம் தத்³விவேகே (பாட²பே⁴த:³ - யத்³விவேகே) தத்தன்மாத்ரம் நைவ தஸ்மாத்³விபி⁴ன்னம் । ப்⁴ராந்தேர்னாஶே பா⁴தி த்³ருஷ்டாஹிதத்த்வம் (பாட²பே⁴த:³ - ப்⁴ராந்தித்³ருஷ்டா) ரஜ்ஜுஸ்தத்³வத்³விஶ்வமாத்மஸ்வரூபம் ॥ 387॥

ஸ்வயம் ப்³ரஹ்மா ஸ்வயம் விஷ்ணு: ஸ்வயமிந்த்³ர: ஸ்வயம் ஶிவ: । ஸ்வயம் விஶ்வமித³ம் ஸர்வம் ஸ்வஸ்மாத³ன்யன்ன கிஞ்சன ॥ 388॥

அந்த: ஸ்வயம் சாபி ப³ஹி: ஸ்வயம் ச ஸ்வயம் புரஸ்தாத் ஸ்வயமேவ பஶ்சாத் । ஸ்வயம் ஹ்யாவாச்யாம் ஸ்வயமப்யுதீ³ச்யாம் (பாட²பே⁴த:³ - ஹ்யவாச்யாம்) ததோ²பரிஷ்டாத்ஸ்வயமப்யத⁴ஸ்தாத் ॥ 389॥

தரங்க³பே²னப்⁴ரமபு³த்³பு³தா³தி³ ஸர்வம் ஸ்வரூபேண ஜலம் யதா² ததா² । சிதே³வ தே³ஹாத்³யஹமந்தமேதத் ஸர்வம் சிதே³வைகரஸம் விஶுத்³த⁴ம் ॥ 39௦॥

ஸதே³வேத³ம் ஸர்வம் ஜக³த³வக³தம் வாங்மனஸயோ: ஸதோன்யன்னாஸ்த்யேவ ப்ரக்ருதிபரஸீம்னி ஸ்தி²தவத: । ப்ருத²க் கிம் ம்ருத்ஸ்னாயா: கலஶக⁴டகும்பா⁴த்³யவக³தம் வத³த்யேஷ ப்⁴ராந்தஸ்த்வமஹமிதி மாயாமதி³ரயா ॥ 391॥

க்ரியாஸமபி⁴ஹாரேண யத்ர நான்யதி³தி ஶ்ருதி: । ப்³ரவீதி த்³வைதராஹித்யம் மித்²யாத்⁴யாஸனிவ்ருத்தயே ॥ 392॥

ஆகாஶவன்னிர்மலனிர்விகல்பம் (பாட²பே⁴த:³ - நிர்விகல்ப) நி:ஸீமனி:ஸ்பந்த³னனிர்விகாரம் । அந்தர்ப³ஹி:ஶூன்யமனன்யமத்³வயம் ஸ்வயம் பரம் ப்³ரஹ்ம கிமஸ்தி போ³த்⁴யம் ॥ 393॥

வக்தவ்யம் கிமு வித்³யதேத்ர ப³ஹுதா⁴ ப்³ரஹ்மைவ ஜீவ: ஸ்வயம் ப்³ரஹ்மைதஜ்ஜக³தா³ததம் நு ஸகலம் ப்³ரஹ்மாத்³விதீயம் ஶ்ருதி: । (பாட²பே⁴த:³ - ஜக³தா³பராணு ஸகலம்) ப்³ரஹ்மைவாஹமிதி ப்ரபு³த்³த⁴மதய: ஸந்த்யக்தபா³ஹ்யா: ஸ்பு²டம் ப்³ரஹ்மீபூ⁴ய வஸந்தி ஸந்ததசிதா³னந்தா³த்மனைதத்³த்⁴ருவம் ॥ 394॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஆனந்தா³த்மனைவ த்⁴ருவம்)

ஜஹி மலமயகோஶேஹந்தி⁴யோத்தா²பிதாஶாம் ப்ரஸப⁴மனிலகல்பே லிங்க³தே³ஹேபி பஶ்சாத் । நிக³மக³தி³தகீர்திம் நித்யமானந்த³மூர்திம் ஸ்வயமிதி பரிசீய ப்³ரஹ்மரூபேண திஷ்ட² ॥ 395॥

ஶவாகாரம் யாவத்³பஜ⁴தி மனுஜஸ்தாவத³ஶுசி: பரேப்⁴ய: ஸ்யாத்க்லேஶோ ஜனனமரணவ்யாதி⁴னிலய: । (பாட²பே⁴த:³ - வ்யாதி⁴னிரயா:) யதா³த்மானம் ஶுத்³த⁴ம் கலயதி ஶிவாகாரமசலம் ததா³ தேப்⁴யோ முக்தோ ப⁴வதி ஹி ததா³ஹ ஶ்ருதிரபி ॥ 396॥

ஸ்வாத்மன்யாரோபிதாஶேஷாபா⁴ஸவஸ்துனிராஸத: । ஸ்வயமேவ பரம் ப்³ரஹ்ம பூர்ணமத்³வயமக்ரியம் ॥ 397॥

ஸமாஹிதாயாம் ஸதி சித்தவ்ருத்தௌ பராத்மனி ப்³ரஹ்மணி நிர்விகல்பே । ந த்³ருஶ்யதே கஶ்சித³யம் விகல்ப: ப்ரஜல்பமாத்ர: பரிஶிஷ்யதே யத: ॥ 398॥ (பாட²பே⁴த:³ - தத:)

அஸத்கல்போ விகல்போயம் விஶ்வமித்யேகவஸ்துனி । நிர்விகாரே நிராகாரே நிர்விஶேஷே பி⁴தா³ குத: ॥ 399॥

த்³ரஷ்டுத³ர்ஶனத்³ருஶ்யாதி³பா⁴வஶூன்யைகவஸ்துனி । (பாட²பே⁴த:³ - த்³ரஷ்ட்ருத³ர்ஶன) நிர்விகாரே நிராகாரே நிர்விஶேஷே பி⁴தா³ குத: ॥ 4௦௦॥

கல்பார்ணவ இவாத்யந்தபரிபூர்ணைகவஸ்துனி । நிர்விகாரே நிராகாரே நிர்விஶேஷே பி⁴தா³ குத: ॥ 4௦1॥

தேஜஸீவ தமோ யத்ர ப்ரலீனம் ப்⁴ராந்திகாரணம் । (பாட²பே⁴த:³ - யத்ர விலீனம்) அத்³விதீயே பரே தத்த்வே நிர்விஶேஷே பி⁴தா³ குத: ॥ 4௦2॥

ஏகாத்மகே பரே தத்த்வே பே⁴த³வார்தா கத²ம் வஸேத் । (பாட²பே⁴த:³ - கத²ம் ப⁴வேத்) ஸுஷுப்தௌ ஸுக²மாத்ராயாம் பே⁴த:³ கேனாவலோகித: ॥ 4௦3॥

ந ஹ்யஸ்தி விஶ்வம் பரதத்த்வபோ³தா⁴த் ஸதா³த்மனி ப்³ரஹ்மணி நிர்விகல்பே । காலத்ரயே நாப்யஹிரீக்ஷிதோ கு³ணே ந ஹ்யம்பு³பி³ந்து³ர்ம்ருக³த்ருஷ்ணிகாயாம் ॥ 4௦4॥

மாயாமாத்ரமித³ம் த்³வைதமத்³வைதம் பரமார்த²த: । இதி ப்³ரூதே ஶ்ருதி: ஸாக்ஷாத்ஸுஷுப்தாவனுபூ⁴யதே ॥ 4௦5॥

அனன்யத்வமதி⁴ஷ்டா²னாதா³ரோப்யஸ்ய நிரீக்ஷிதம் । பண்டி³தை ரஜ்ஜுஸர்பாதௌ³ விகல்போ ப்⁴ராந்திஜீவன: ॥ 4௦6॥

சித்தமூலோ விகல்போயம் சித்தாபா⁴வே ந கஶ்சன । அதஶ்சித்தம் ஸமாதே⁴ஹி ப்ரத்யக்³ரூபே பராத்மனி ॥ 4௦7॥

கிமபி ஸததபோ³த⁴ம் கேவலானந்த³ரூபம் நிருபமமதிவேலம் நித்யமுக்தம் நிரீஹம் । நிரவதி⁴க³க³னாப⁴ம் நிஷ்கலம் நிர்விகல்பம் ஹ்ருதி³ கலயதி வித்³வான் ப்³ரஹ்ம பூர்ணம் ஸமாதௌ⁴ ॥ 4௦8॥

ப்ரக்ருதிவிக்ருதிஶூன்யம் பா⁴வனாதீதபா⁴வம் ஸமரஸமஸமானம் மானஸம்ப³ந்த⁴தூ³ரம் । நிக³மவசனஸித்³த⁴ம் நித்யமஸ்மத்ப்ரஸித்³த⁴ம் ஹ்ருதி³ கலயதி வித்³வான் ப்³ரஹ்ம பூர்ணம் ஸமாதௌ⁴ ॥ 4௦9॥

அஜரமமரமஸ்தாபா⁴வவஸ்துஸ்வரூபம் (பாட²பே⁴த:³ - பா⁴ஸவஸ்து) ஸ்திமிதஸலிலராஶிப்ரக்²யமாக்²யாவிஹீனம் । ஶமிதகு³ணவிகாரம் ஶாஶ்வதம் ஶாந்தமேகம் ஹ்ருதி³ கலயதி வித்³வான் ப்³ரஹ்ம பூர்ணம் ஸமாதௌ⁴ ॥ 41௦॥

ஸமாஹிதாந்த:கரண: ஸ்வரூபே விலோகயாத்மானமக²ண்ட³வைப⁴வம் । விச்சி²ந்த்³தி⁴ ப³ந்த⁴ம் ப⁴வக³ந்த⁴க³ந்தி⁴தம் (பாட²பே⁴த:³ - க³ந்த⁴க³ந்தி⁴லம்) யத்னேன பும்ஸ்த்வம் ஸப²லீகுருஷ்வ ॥ 411-

ஸர்வோபாதி⁴வினிர்முக்தம் ஸச்சிதா³னந்த³மத்³வயம் । பா⁴வயாத்மானமாத்மஸ்த²ம் ந பூ⁴ய: கல்பஸேத்⁴வனே ॥ 412॥

சா²யேவ பும்ஸ: பரித்³ருஶ்யமான- மாபா⁴ஸரூபேண ப²லானுபூ⁴த்யா । ஶரீரமாராச்ச²வவன்னிரஸ்தம் புனர்ன ஸந்த⁴த்த இத³ம் மஹாத்மா ॥ 413॥

ஸததவிமலபோ³தா⁴னந்த³ரூபம் ஸமேத்ய (பாட²பே⁴த:³ - ஸ்வமேத்ய) த்யஜ ஜட³மலரூபோபாதி⁴மேதம் ஸுதூ³ரே । அத² புனரபி நைஷ ஸ்மர்யதாம் வாந்தவஸ்து (பாட²பே⁴த:³ - புனரபி நைவ) ஸ்மரணவிஷயபூ⁴தம் கல்பதே குத்ஸனாய ॥ 414॥

ஸமூலமேதத்பரிதா³ஹ்ய வஹ்னௌ (பாட²பே⁴த:³ - பரித³ஹ்ய) ஸதா³த்மனி ப்³ரஹ்மணி நிர்விகல்பே । தத: ஸ்வயம் நித்யவிஶுத்³த⁴போ³தா⁴- நந்தா³த்மனா திஷ்ட²தி வித்³வரிஷ்ட:² ॥ 415॥

ப்ராரப்³த⁴ஸூத்ரக்³ரதி²தம் ஶரீரம் ப்ரயாது வா திஷ்ட²து கோ³ரிவ ஸ்ரக் । ந தத்புன: பஶ்யதி தத்த்வவேத்தா- நந்தா³த்மனி ப்³ரஹ்மணி லீனவ்ருத்தி: ॥ 416॥

அக²ண்டா³னந்த³மாத்மானம் விஜ்ஞாய ஸ்வஸ்வரூபத: । கிமிச்ச²ன் கஸ்ய வா ஹேதோர்தே³ஹம் புஷ்ணாதி தத்த்வவித் ॥ 417॥

ஸம்ஸித்³த⁴ஸ்ய ப²லம் த்வேதஜ்ஜீவன்முக்தஸ்ய யோகி³ன: । ப³ஹிரந்த: ஸதா³னந்த³ரஸாஸ்வாத³னமாத்மனி ॥ 418॥

வைராக்³யஸ்ய ப²லம் போ³தோ⁴ போ³த⁴ஸ்யோபரதி: ப²லம் । ஸ்வானந்தா³னுப⁴வாச்சா²ந்திரேஷைவோபரதே: ப²லம் ॥ 419॥

யத்³யுத்தரோத்தராபா⁴வ: பூர்வபூர்வந்து நிஷ்ப²லம் । நிவ்ருத்தி: பரமா த்ருப்திரானந்தோ³னுபம: ஸ்வத: ॥ 42௦॥

த்³ருஷ்டது³:கே²ஷ்வனுத்³வேகோ³ வித்³யாயா: ப்ரஸ்துதம் ப²லம் । யத்க்ருதம் ப்⁴ராந்திவேலாயாம் நானா கர்ம ஜுகு³ப்ஸிதம் । பஶ்சான்னரோ விவேகேன தத்கத²ம் கர்துமர்ஹதி ॥ 421॥

வித்³யாப²லம் ஸ்யாத³ஸதோ நிவ்ருத்தி: ப்ரவ்ருத்திரஜ்ஞானப²லம் ததீ³க்ஷிதம் । தஜ்ஜ்ஞாஜ்ஞயோர்யன்ம்ருக³த்ருஷ்ணிகாதௌ³ நோசேத்³விதா³ம் த்³ருஷ்டப²லம் கிமஸ்மாத் ॥ 422॥ (பாட²பே⁴த:³ - நோசேத்³விதோ³)

அஜ்ஞானஹ்ருத³யக்³ரந்தே²ர்வினாஶோ யத்³யஶேஷத: । அனிச்சோ²ர்விஷய: கிம் நு ப்ரவ்ருத்தே: காரணம் ஸ்வத: ॥ 423॥ (பாட²பே⁴த:³ - விது³ஷ: கிம்)

வாஸனானுத³யோ போ⁴க்³யே வைராக்³யஸ்ய ததா³வதி⁴: । அஹம்பா⁴வோத³யாபா⁴வோ போ³த⁴ஸ்ய பரமாவதி⁴: । லீனவ்ருத்தைரனுத்பத்திர்மர்யாதோ³பரதேஸ்து ஸா ॥ 424॥ (பாட²பே⁴த:³ - வ்ருத்தேர)

ப்³ரஹ்மாகாரதயா ஸதா³ ஸ்தி²ததயா நிர்முக்தபா³ஹ்யார்த²தீ⁴- ரன்யாவேதி³தபோ⁴க்³யபோ⁴க³கலனோ நித்³ராலுவத்³பா³லவத் । ஸ்வப்னாலோகிதலோகவஜ்ஜக³தி³த³ம் பஶ்யன்க்வசில்லப்³த⁴தீ⁴- ராஸ்தே கஶ்சித³னந்தபுண்யப²லபு⁴க்³த⁴ன்ய: ஸ மான்யோ பு⁴வி ॥ 425॥

ஸ்தி²தப்ரஜ்ஞோ யதிரயம் ய: ஸதா³னந்த³மஶ்னுதே । ப்³ரஹ்மண்யேவ விலீனாத்மா நிர்விகாரோ வினிஷ்க்ரிய: ॥ 426॥

ப்³ரஹ்மாத்மனோ: ஶோதி⁴தயோரேகபா⁴வாவகா³ஹினீ । நிர்விகல்பா ச சின்மாத்ரா வ்ருத்தி: ப்ரஜ்ஞேதி கத்²யதே । ஸுஸ்தி²தாஸௌ ப⁴வேத்³யஸ்ய ஸ்தி²தப்ரஜ்ஞ: ஸ உச்யதே ॥ 427॥

யஸ்ய ஸ்தி²தா ப⁴வேத்ப்ரஜ்ஞா யஸ்யானந்தோ³ நிரந்தர: । ப்ரபஞ்சோ விஸ்ம்ருதப்ராய: ஸ ஜீவன்முக்த இஷ்யதே ॥ 428॥

லீனதீ⁴ரபி ஜாக³ர்தி ஜாக்³ரத்³த⁴ர்மவிவர்ஜித: । போ³தோ⁴ நிர்வாஸனோ யஸ்ய ஸ ஜீவன்முக்த இஷ்யதே ॥ 429॥

ஶாந்தஸம்ஸாரகலன: கலாவானபி நிஷ்கல: । யஸ்ய சித்தம் வினிஶ்சிந்தம் ஸ ஜீவன்முக்த இஷ்யதே ॥ 43௦॥ (பாட²பே⁴த:³ - ய: ஸசித்தோபி நிஶ்சித்த:)

வர்தமானேபி தே³ஹேஸ்மிஞ்சா²யாவத³னுவர்தினி । அஹந்தாமமதாபா⁴வோ ஜீவன்முக்தஸ்ய லக்ஷணம் ॥ 431॥

அதீதானனுஸந்தா⁴னம் ப⁴விஷ்யத³விசாரணம் । ஔதா³ஸீன்யமபி ப்ராப்தம் ஜீவன்முக்தஸ்ய லக்ஷணம் ॥ 432॥ (பாட²பே⁴த:³ - ப்ராப்தே)

கு³ணதோ³ஷவிஶிஷ்டேஸ்மின்ஸ்வபா⁴வேன விலக்ஷணே । ஸர்வத்ர ஸமத³ர்ஶித்வம் ஜீவன்முக்தஸ்ய லக்ஷணம் ॥ 433॥

இஷ்டானிஷ்டார்த²ஸம்ப்ராப்தௌ ஸமத³ர்ஶிதயாத்மனி । உப⁴யத்ராவிகாரித்வம் ஜீவன்முக்தஸ்ய லக்ஷணம் ॥ 434॥

ப்³ரஹ்மானந்த³ரஸாஸ்வாதா³ஸக்தசித்ததயா யதே: । அந்தர்ப³ஹிரவிஜ்ஞானம் ஜீவன்முக்தஸ்ய லக்ஷணம் ॥ 435॥

தே³ஹேந்த்³ரியாதௌ³ கர்தவ்யே மமாஹம்பா⁴வவர்ஜித: । ஔதா³ஸீன்யேன யஸ்திஷ்டே²த்ஸ ஜீவன்முக்தலக்ஷண: ॥ 436॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸ ஜீவன்முக்த இஷ்யதே)

விஜ்ஞாத ஆத்மனோ யஸ்ய ப்³ரஹ்மபா⁴வ: ஶ்ருதேர்ப³லாத் । ப⁴வப³ந்த⁴வினிர்முக்த: ஸ ஜீவன்முக்தலக்ஷண: ॥ 437॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸ ஜீவன்முக்த இஷ்யதே)

தே³ஹேந்த்³ரியேஷ்வஹம்பா⁴வ இத³ம்பா⁴வஸ்தத³ன்யகே । யஸ்ய நோ ப⁴வத: க்வாபி ஸ ஜீவன்முக்த இஷ்யதே ॥ 438॥

ஜீவேஶோப⁴யஸம்ஸாரரூபது³ர்வாஸனோஜ்ஜி²தா । ஸா ஸர்வதா³ ப⁴வேத்³யஸ்ய ஸ ஜீவன்முக்த இஷ்யதே ॥

ந ப்ரத்யக்³ப்³ரஹ்மணோர்பே⁴த³ம் கதா³பி ப்³ரஹ்மஸர்க³யோ: । ப்ரஜ்ஞயா யோ விஜானிதி ஸ ஜீவன்முக்தலக்ஷண: ॥ 439॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸ ஜீவன்முக்த இஷ்யதே) ஸாது⁴பி⁴: பூஜ்யமானேஸ்மின்பீட்³யமானேபி து³ர்ஜனை: । ஸமபா⁴வோ ப⁴வேத்³யஸ்ய ஸ ஜீவன்முக்தலக்ஷண: ॥ 44௦॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸ ஜீவன்முக்த இஷ்யதே)

யத்ர ப்ரவிஷ்டா விஷயா: பரேரிதா நதீ³ப்ரவாஹா இவ வாரிராஶௌ । லினந்தி ஸன்மாத்ரதயா ந விக்ரியாம் உத்பாத³யந்த்யேஷ யதிர்விமுக்த: ॥ 441॥

விஜ்ஞாதப்³ரஹ்மதத்த்வஸ்ய யதா²பூர்வம் ந ஸம்ஸ்ருதி: । அஸ்தி சேன்ன ஸ விஜ்ஞாதப்³ரஹ்மபா⁴வோ ப³ஹிர்முக:² ॥ 442॥

ப்ராசீனவாஸனாவேகா³த³ஸௌ ஸம்ஸரதீதி சேத் । ந ஸதே³கத்வவிஜ்ஞானான்மந்தீ³ ப⁴வதி வாஸனா ॥ 443॥

அத்யந்தகாமுகஸ்யாபி வ்ருத்தி: குண்ட²தி மாதரி । ததை²வ ப்³ரஹ்மணி ஜ்ஞாதே பூர்ணானந்தே³ மனீஷிண: ॥ 444॥

நிதி³த்⁴யாஸனஶீலஸ்ய பா³ஹ்யப்ரத்யய ஈக்ஷ்யதே । ப்³ரவீதி ஶ்ருதிரேதஸ்ய ப்ராரப்³த⁴ம் ப²லத³ர்ஶனாத் ॥ 445॥

ஸுகா²த்³யனுப⁴வோ யாவத்தாவத்ப்ராரப்³த⁴மிஷ்யதே । ப²லோத³ய: க்ரியாபூர்வோ நிஷ்க்ரியோ ந ஹி குத்ரசித் ॥ 446॥

அஹம் ப்³ரஹ்மேதி விஜ்ஞானாத்கல்பகோடிஶதார்ஜிதம் । ஸஞ்சிதம் விலயம் யாதி ப்ரபோ³தா⁴த்ஸ்வப்னகர்மவத் ॥ 447॥

யத்க்ருதம் ஸ்வப்னவேலாயாம் புண்யம் வா பாபமுல்ப³ணம் । ஸுப்தோத்தி²தஸ்ய கிந்தத்ஸ்யாத்ஸ்வர்கா³ய நரகாய வா ॥ 448॥

ஸ்வமஸங்க³முதா³ஸீனம் பரிஜ்ஞாய நபோ⁴ யதா² । ந ஶ்லிஷ்யதி ச யத்கிஞ்சித்கதா³சித்³பா⁴விகர்மபி⁴: ॥ 449॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஶ்லிஷ்யதே யதி: கிஞ்சித்)

ந நபோ⁴ க⁴டயோகே³ன ஸுராக³ந்தே⁴ன லிப்யதே । ததா²த்மோபாதி⁴யோகே³ன தத்³த⁴ர்மைர்னைவ லிப்யதே ॥ 45௦॥

ஜ்ஞானோத³யாத்புராரப்³த⁴ம் கர்மஜ்ஞானான்ன நஶ்யதி । அத³த்வா ஸ்வப²லம் லக்ஷ்யமுத்³தி³ஶ்யோத்ஸ்ருஷ்டபா³ணவத் ॥ 451॥

வ்யாக்⁴ரபு³த்³த்⁴யா வினிர்முக்தோ பா³ண: பஶ்சாத்து கோ³மதௌ । ந திஷ்ட²தி சி²னத்யேவ லக்ஷ்யம் வேகே³ன நிர்ப⁴ரம் ॥ 452॥

ப்ராரப்³த⁴ம் ப³லவத்தரம் க²லு விதா³ம் போ⁴கே³ன தஸ்ய க்ஷய: ஸம்யக்³ஜ்ஞானஹுதாஶனேன விலய: ப்ராக்ஸஞ்சிதாகா³மினாம் । ப்³ரஹ்மாத்மைக்யமவேக்ஷ்ய தன்மயதயா யே ஸர்வதா³ ஸம்ஸ்தி²தா: தேஷாம் தத்த்ரிதயம் நஹி க்வசித³பி ப்³ரஹ்மைவ தே நிர்கு³ணம் ॥ 453॥

உபாதி⁴தாதா³த்ம்யவிஹீனகேவல- ப்³ரஹ்மாத்மனைவாத்மனி திஷ்ட²தோ முனே: । ப்ராரப்³த⁴ஸத்³பா⁴வகதா² ந யுக்தா ஸ்வப்னார்த²ஸம்ப³ந்த⁴கதே²வ ஜாக்³ரத: ॥ 454॥

ந ஹி ப்ரபு³த்³த:⁴ ப்ரதிபா⁴ஸதே³ஹே தே³ஹோபயோகி³ன்யபி ச ப்ரபஞ்சே । கரோத்யஹந்தாம் மமதாமித³ந்தாம் கிந்து ஸ்வயம் திஷ்ட²தி ஜாக³ரேண ॥ 455॥

ந தஸ்ய மித்²யார்த²ஸமர்த²னேச்சா² ந ஸங்க்³ரஹஸ்தஜ்ஜக³தோபி த்³ருஷ்ட: । தத்ரானுவ்ருத்திர்யதி³ சேன்ம்ருஷார்தே² ந நித்³ரயா முக்த இதீஷ்யதே த்⁴ருவம் ॥ 456॥

தத்³வத்பரே ப்³ரஹ்மணி வர்தமான: ஸதா³த்மனா திஷ்ட²தி நான்யதீ³க்ஷதே । ஸ்ம்ருதிர்யதா² ஸ்வப்னவிலோகிதார்தே² ததா² வித:³ ப்ராஶனமோசனாதௌ³ ॥ 457॥

கர்மணா நிர்மிதோ தே³ஹ: ப்ராரப்³த⁴ம் தஸ்ய கல்ப்யதாம் । நானாதே³ராத்மனோ யுக்தம் நைவாத்மா கர்மனிர்மித: ॥ 458॥

அஜோ நித்ய: ஶாஶ்வத இதி ப்³ரூதே ஶ்ருதிரமோக⁴வாக் । (பாட²பே⁴த:³ - அஜோ நித்ய இதி ப்³ரூதே ஶ்ருதிரேஷா த்வமோக⁴வாக்) ததா³த்மனா திஷ்ட²தோஸ்ய குத: ப்ராரப்³த⁴கல்பனா ॥ 459॥

ப்ராரப்³த⁴ம் ஸித்⁴யதி ததா³ யதா³ தே³ஹாத்மனா ஸ்தி²தி: । தே³ஹாத்மபா⁴வோ நைவேஷ்ட: ப்ராரப்³த⁴ம் த்யஜ்யதாமத: ॥ 46௦॥

ஶரீரஸ்யாபி ப்ராரப்³த⁴கல்பனா ப்⁴ராந்திரேவ ஹி । அத்⁴யஸ்தஸ்ய குத: ஸத்த்வமஸத்யஸ்ய குதோ ஜனி: । (பாட²பே⁴த:³ - ஸத்த்வமஸத்த்வஸ்ய) அஜாதஸ்ய குதோ நாஶ: ப்ராரப்³த⁴மஸத: குத: ॥ 461॥

ஜ்ஞானேனாஜ்ஞானகார்யஸ்ய ஸமூலஸ்ய லயோ யதி³ । திஷ்ட²த்யயம் கத²ம் தே³ஹ இதி ஶங்காவதோ ஜடா³ன் ॥ 462॥

ஸமாதா⁴தும் பா³ஹ்யத்³ருஷ்ட்யா ப்ராரப்³த⁴ம் வத³தி ஶ்ருதி: । ந து தே³ஹாதி³ஸத்யத்வபோ³த⁴னாய விபஶ்சிதாம் । யத: ஶ்ருதேரபி⁴ப்ராய: பரமார்தை²ககோ³சர: ॥ 463॥

பரிபூர்ணமனாத்³யந்தமப்ரமேயமவிக்ரியம் । ஏகமேவாத்³வயம் ப்³ரஹ்ம நேஹ நானாஸ்தி கிஞ்சன ॥ 464॥

ஸத்³க⁴னம் சித்³க⁴னம் நித்யமானந்த³க⁴னமக்ரியம் । ஏகமேவாத்³வயம் ப்³ரஹ்ம நேஹ நானாஸ்தி கிஞ்சன ॥ 465॥

ப்ரத்யகே³கரஸம் பூர்ணமனந்தம் ஸர்வதோமுக²ம் । ஏகமேவாத்³வயம் ப்³ரஹ்ம நேஹ நானாஸ்தி கிஞ்சன ॥ 466॥

அஹேயமனுபாதே³யமனாதே³யமனாஶ்ரயம் । மனாதே⁴யமனா ஏகமேவாத்³வயம் ப்³ரஹ்ம நேஹ நானாஸ்தி கிஞ்சன ॥ 467॥

நிர்கு³ணம் நிஷ்கலம் ஸூக்ஷ்மம் நிர்விகல்பம் நிரஞ்ஜனம் । ஏகமேவாத்³வயம் ப்³ரஹ்ம நேஹ நானாஸ்தி கிஞ்சன ॥ 468॥

அனிரூப்ய ஸ்வரூபம் யன்மனோவாசாமகோ³சரம் । ஏகமேவாத்³வயம் ப்³ரஹ்ம நேஹ நானாஸ்தி கிஞ்சன ॥ 469॥

ஸத்ஸம்ருத்³த⁴ம் ஸ்வத:ஸித்³த⁴ம் ஶுத்³த⁴ம் பு³த்³த⁴மனீத்³ருஶம் । ஏகமேவாத்³வயம் ப்³ரஹ்ம நேஹ நானாஸ்தி கிஞ்சன ॥ 47௦॥

நிரஸ்தராகா³ வினிரஸ்தபோ⁴கா³: (பாட²பே⁴த:³ - நிரபாஸ்தபோ⁴கா³:) ஶாந்தா: ஸுதா³ந்தா யதயோ மஹாந்த: । விஜ்ஞாய தத்த்வம் பரமேதத³ந்தே ப்ராப்தா: பராம் நிர்வ்ருதிமாத்மயோகா³த் ॥ 471॥

ப⁴வானபீத³ம் பரதத்த்வமாத்மன: ஸ்வரூபமானந்த³க⁴னம் விசார்ய । (பாட²பே⁴த:³ - நிசாய்ய) விதூ⁴ய மோஹம் ஸ்வமன:ப்ரகல்பிதம் முக்த: க்ருதார்தோ² ப⁴வது ப்ரபு³த்³த:⁴ ॥ 472॥

ஸமாதி⁴னா ஸாது⁴வினிஶ்சலாத்மனா (பாட²பே⁴த:³ - ஸுனிஶ்சலாத்மனா) பஶ்யாத்மதத்த்வம் ஸ்பு²டபோ³த⁴சக்ஷுஷா । நி:ஸம்ஶயம் ஸம்யக³வேக்ஷிதஶ்சே- ச்ச்²ருத: பதா³ர்தோ² ந புனர்விகல்ப்யதே ॥ 473॥ (பாட²பே⁴த:³ - புனர்விகல்பதே)

ஸ்வஸ்யாவித்³யாப³ந்த⁴ஸம்ப³ந்த⁴மோக்ஷா- த்ஸத்யஜ்ஞானானந்த³ரூபாத்மலப்³தௌ⁴ । ஶாஸ்த்ரம் யுக்திர்தே³ஶிகோக்தி: ப்ரமாணம் சாந்த:ஸித்³தா⁴ ஸ்வானுபூ⁴தி: ப்ரமாணம் ॥ 474॥

ப³ந்தோ⁴ மோக்ஷஶ்ச த்ருப்திஶ்ச சிந்தாரோக்³யக்ஷுதா⁴த³ய: । ஸ்வேனைவ வேத்³யா யஜ்ஜ்ஞானம் பரேஷாமானுமானிகம் ॥ 475॥

தடஸ்தி²தா போ³த⁴யந்தி கு³ரவ: ஶ்ருதயோ யதா² । ப்ரஜ்ஞயைவ தரேத்³வித்³வானீஶ்வரானுக்³ருஹீதயா ॥ 476॥

ஸ்வானுபூ⁴த்யா ஸ்வயம் ஜ்ஞாத்வா ஸ்வமாத்மானமக²ண்டி³தம் । ஸம்ஸித்³த:⁴ ஸம்முக²ம் திஷ்டே²ன்னிர்விகல்பாத்மனாத்மனி ॥ 477॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸுஸுக²ம் திஷ்டே²ன்) வேதா³ந்தஸித்³தா⁴ந்தனிருக்திரேஷா ப்³ரஹ்மைவ ஜீவ: ஸகலம் ஜக³ச்ச । அக²ண்ட³ரூபஸ்தி²திரேவ மோக்ஷோ ப்³ரஹ்மாத்³விதீயே ஶ்ருதய: ப்ரமாணம் ॥ 478॥ (பாட²பே⁴த:³ - ப்³ரஹ்மாத்³விதீயம்)

இதி கு³ருவசனாச்ச்²ருதிப்ரமாணாத் பரமவக³ம்ய ஸதத்த்வமாத்மயுக்த்யா । ப்ரஶமிதகரண: ஸமாஹிதாத்மா க்வசித³சலாக்ருதிராத்மனிஷ்ட²தோபூ⁴த் ॥ 479॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஆத்மனிஷ்டி²தோ)

கிஞ்சித்காலம் ஸமாதா⁴ய பரே ப்³ரஹ்மணி மானஸம் । (பாட²பே⁴த:³ - கஞ்சித்காலம்) உத்தா²ய பரமானந்தா³தி³த³ம் வசனமப்³ரவீத் ॥ 48௦॥ (பாட²பே⁴த:³ - வ்யுத்தா²ய)

பு³த்³தி⁴ர்வினஷ்டா க³லிதா ப்ரவ்ருத்தி: ப்³ரஹ்மாத்மனோரேகதயாதி⁴க³த்யா । இத³ம் ந ஜானேப்யனித³ம் ந ஜானே கிம் வா கியத்³வா ஸுக²மஸ்த்யபாரம் ॥ 481॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஸுக²மஸ்ய பாரம்)

வாசா வக்துமஶக்யமேவ மனஸா மந்தும் ந வா ஶக்யதே ஸ்வானந்தா³ம்ருதபூரபூரிதபரப்³ரஹ்மாம்பு³தே⁴ர்வைப⁴வம் । அம்போ⁴ராஶிவிஶீர்ணவார்ஷிகஶிலாபா⁴வம் பஜ⁴ன்மே மனோ யஸ்யாம்ஶாம்ஶலவே விலீனமது⁴னானந்தா³த்மனா நிர்வ்ருதம் ॥ 482॥

க்வ க³தம் கேன வா நீதம் குத்ர லீனமித³ம் ஜக³த் । அது⁴னைவ மயா த்³ருஷ்டம் நாஸ்தி கிம் மஹத³த்³பு⁴தம் ॥ 483॥

கிம் ஹேயம் கிமுபாதே³யம் கிமன்யத்கிம் விலக்ஷணம் । அக²ண்டா³னந்த³பீயூஷபூர்ணே ப்³ரஹ்மமஹார்ணவே ॥ 484॥

ந கிஞ்சித³த்ர பஶ்யாமி ந ஶருணோமி ந வேத்³ம்யஹம் । ஸ்வாத்மனைவ ஸதா³னந்த³ரூபேணாஸ்மி விலக்ஷண: ॥ 485॥

நமோ நமஸ்தே கு³ரவே மஹாத்மனே விமுக்தஸங்கா³ய ஸது³த்தமாய । நித்யாத்³வயானந்த³ரஸஸ்வரூபிணே பூ⁴ம்னே ஸதா³பாரத³யாம்பு³தா⁴ம்னே ॥ 486॥

யத்கடாக்ஷஶஶிஸாந்த்³ரசந்த்³ரிகா- பாததூ⁴தப⁴வதாபஜஶ்ரம: । ப்ராப்தவானஹமக²ண்ட³வைப⁴வா- நந்த³மாத்மபத³மக்ஷயம் க்ஷணாத் ॥ 487॥

த⁴ன்யோஹம் க்ருதக்ருத்யோஹம் விமுக்தோஹம் ப⁴வக்³ரஹாத் । நித்யானந்த³ஸ்வரூபோஹம் பூர்ணோஹம் த்வத³னுக்³ரஹாத் ॥ 488॥

அஸங்கோ³ஹமனங்கோ³ஹமலிங்கோ³ஹமப⁴ங்கு³ர: । ப்ரஶாந்தோஹமனந்தோஹமமலோஹம் சிரந்தன: ॥ 489॥ (பாட²பே⁴த:³ - ஹமதாந்தோஹம்)

அகர்தாஹமபோ⁴க்தாஹமவிகாரோஹமக்ரிய: । ஶுத்³த⁴போ³த⁴ஸ்வரூபோஹம் கேவலோஹம் ஸதா³ஶிவ: ॥ 49௦॥

த்³ரஷ்டு: ஶ்ரோதுர்வக்து: கர்துர்போ⁴க்துர்விபி⁴ன்ன ஏவாஹம் । நித்யனிரந்தரனிஷ்க்ரியனி:ஸீமாஸங்க³பூர்ணபோ³தா⁴த்மா ॥ 491॥

நாஹமித³ம் நாஹமதோ³ப்யுப⁴யோரவபா⁴ஸகம் பரம் ஶுத்³த⁴ம் । பா³ஹ்யாப்⁴யந்தரஶூன்யம் பூர்ணம் ப்³ரஹ்மாத்³விதீயமேவாஹம் ॥ 492॥

நிருபமமனாதி³தத்த்வம் த்வமஹமித³மத³ இதி கல்பனாதூ³ரம் । நித்யானந்தை³கரஸம் ஸத்யம் ப்³ரஹ்மாத்³விதீயமேவாஹம் ॥ 493॥

நாராயணோஹம் நரகாந்தகோஹம் புராந்தகோஹம் புருஷோஹமீஶ: । அக²ண்ட³போ³தோ⁴ஹமஶேஷஸாக்ஷீ நிரீஶ்வரோஹம் நிரஹம் ச நிர்மம: ॥ 494॥

ஸர்வேஷு பூ⁴தேஷ்வஹமேவ ஸம்ஸ்தி²தோ ஜ்ஞானாத்மனாந்தர்ப³ஹிராஶ்ரய: ஸன் । போ⁴க்தா ச போ⁴க்³யம் ஸ்வயமேவ ஸர்வம் யத்³யத்ப்ருத²க்³த்³ருஷ்டமித³ந்தயா புரா ॥ 495॥

மய்யக²ண்ட³ஸுகா²ம்போ⁴தௌ⁴ ப³ஹுதா⁴ விஶ்வவீசய: । உத்பத்³யந்தே விலீயந்தே மாயாமாருதவிப்⁴ரமாத் ॥ 496॥

ஸ்து²லாதி³பா⁴வா மயி கல்பிதா ப்⁴ரமா- தா³ரோபிதானுஸ்பு²ரணேன லோகை: । காலே யதா² கல்பகவத்ஸராய- ணர்த்வாத³யோ நிஷ்கலனிர்விகல்பே ॥ 497॥

ஆரோபிதம் நாஶ்ரயதூ³ஷகம் ப⁴வேத் கதா³பி மூடை⁴ரதிதோ³ஷதூ³ஷிதை: । மூடை⁴ர்மதி நார்த்³ரீகரோத்யூஷரபூ⁴மிபா⁴க³ம் மரீசிகாவாரி மஹாப்ரவாஹ: ॥ 498॥

ஆகாஶவல்லேபவிதூ³ரகோ³ஹம் (பாட²பே⁴த:³ - ஆகாஶவத் கல்பவி) ஆதி³த்யவத்³பா⁴ஸ்யவிலக்ஷணோஹம் । அஹார்யவன்னித்யவினிஶ்சலோஹம் அம்போ⁴தி⁴வத்பாரவிவர்ஜிதோஹம் ॥ 499॥

ந மே தே³ஹேன ஸம்ப³ந்தோ⁴ மேகே⁴னேவ விஹாயஸ: । அத: குதோ மே தத்³த⁴ர்மா ஜாக்³ரத்ஸ்வப்னஸுஷுப்தய: ॥ 5௦௦॥

உபாதி⁴ராயாதி ஸ ஏவ க³ச்ச²தி ஸ ஏவ கர்மாணி கரோதி பு⁴ங்க்தே । ஸ ஏவ ஜீர்யன் ம்ரியதே ஸதா³ஹம் (பாட²பே⁴த:³ - ஏவ ஜீவன்) குலாத்³ரிவன்னிஶ்சல ஏவ ஸம்ஸ்தி²த: ॥ 5௦1॥

ந மே ப்ரவ்ருத்திர்ன ச மே நிவ்ருத்தி: ஸதை³கரூபஸ்ய நிரம்ஶகஸ்ய । ஏகாத்மகோ யோ நிவிடோ³ நிரந்தரோ (பாட²பே⁴த:³ - நிபி³டோ³) வ்யோமேவ பூர்ண: ஸ கத²ம் நு சேஷ்டதே ॥ 5௦2॥

புண்யானி பாபானி நிரிந்த்³ரியஸ்ய நிஶ்சேதஸோ நிர்விக்ருதேர்னிராக்ருதே: । குதோ மமாக²ண்ட³ஸுகா²னுபூ⁴தே: ப்³ரூதே ஹ்யனன்வாக³தமித்யபி ஶ்ருதி: ॥ 5௦3॥

சா²யயா ஸ்ப்ருஷ்டமுஷ்ணம் வா ஶீதம் வா ஸுஷ்டு² து³:ஷ்டு² வா । ந ஸ்ப்ருஶத்யேவ யத்கிஞ்சித்புருஷம் தத்³விலக்ஷணம் ॥ 5௦4॥

ந ஸாக்ஷிணம் ஸாக்ஷ்யத⁴ர்மா: ஸம்ஸ்ப்ருஶந்தி விலக்ஷணம் । அவிகாரமுதா³ஸீனம் க்³ருஹத⁴ர்மா: ப்ரதீ³பவத் । தே³ஹேந்த்³ரியமனோத⁴ர்மா நைவாத்மானம் ஸ்ப்ருஶந்த்யஹோ ॥ 5௦5॥ ஏக்ஷ்த்ர

ரவேர்யதா² கர்மணி ஸாக்ஷிபா⁴வோ வஹ்னேர்யதா² தா³ஹனியாமகத்வம் । (பாட²பே⁴த:³ - வாயஸி தா³ஹகத்வம்) ரஜ்ஜோர்யதா²ரோபிதவஸ்துஸங்க:³ ததை²வ கூடஸ்த²சிதா³த்மனோ மே ॥ 5௦6॥

கர்தாபி வா காரயிதாபி நாஹம் போ⁴க்தாபி வா போ⁴ஜயிதாபி நாஹம் । த்³ரஷ்டாபி வா த³ர்ஶயிதாபி நாஹம் ஸோஹம் ஸ்வயஞ்ஜ்யோதிரனீத்³ருகா³த்மா ॥ 5௦7॥

சலத்யுபாதௌ⁴ ப்ரதிபி³ம்ப³லௌல்ய- மௌபாதி⁴கம் மூட⁴தி⁴யோ நயந்தி । ஸ்வபி³ம்ப³பூ⁴தம் ரவிவத்³வினிஷ்க்ரியம் கர்தாஸ்மி போ⁴க்தாஸ்மி ஹதோஸ்மி ஹேதி ॥ 5௦8॥

ஜலே வாபி ஸ்த²லே வாபி லுட²த்வேஷ ஜடா³த்மக: । நாஹம் விலிப்யே தத்³த⁴ர்மைர்க⁴டத⁴ர்மைர்னபோ⁴ யதா² ॥ 5௦9॥

கர்த்ருத்வபோ⁴க்த்ருத்வக²லத்வமத்ததா- ஜட³த்வப³த்³த⁴த்வவிமுக்ததாத³ய: । பு³த்³தே⁴ர்விகல்பா ந து ஸந்தி வஸ்துத: ஸ்வஸ்மின்பரே ப்³ரஹ்மணி கேவலேத்³வயே ॥ 51௦॥

ஸந்து விகாரா: ப்ரக்ருதேர்த³ஶதா⁴ ஶததா⁴ ஸஹஸ்ரதா⁴ வாபி । கிம் மேஸங்க³சிதஸ்தைர்ன க⁴ன: க்வசித³ம்ப³ரம் ஸ்ப்ருஶதி ॥ 511॥ (பாட²பே⁴த:³ - தை: கிம் மேஸங்க³சிதேர்ன ஹ்யம்பு³த³ட³ம்ப³ரோம்ப³ரம்)

அவ்யக்தாதி³ஸ்தூ²லபர்யந்தமேதத் விஶ்வம் யத்ராபா⁴ஸமாத்ரம் ப்ரதீதம் । வ்யோமப்ரக்²யம் ஸூக்ஷ்மமாத்³யந்தஹீனம் ப்³ரஹ்மாத்³வைதம் யத்ததே³வாஹமஸ்மி ॥ 512॥

ஸர்வாதா⁴ரம் ஸர்வவஸ்துப்ரகாஶம் ஸர்வாகாரம் ஸர்வக³ம் ஸர்வஶூன்யம் । நித்யம் ஶுத்³த⁴ம் நிஶ்சலம் நிர்விகல்பம் (பாட²பே⁴த:³ - நிஷ்கலம்) ப்³ரஹ்மாத்³வைதம் யத்ததே³வாஹமஸ்மி ॥ 513॥

யத்ப்ரத்யஸ்தாஶேஷமாயாவிஶேஷம் ப்ரத்யக்³ரூபம் ப்ரத்யயாக³ம்யமானம் । ஸத்யஜ்ஞானானந்தமானந்த³ரூபம் ப்³ரஹ்மாத்³வைதம் யத்ததே³வாஹமஸ்மி ॥ 514॥

நிஷ்க்ரியோஸ்ம்யவிகாரோஸ்மி நிஷ்கலோஸ்மி நிராக்ருதி: । நிர்விகல்போஸ்மி நித்யோஸ்மி நிராலம்போ³ஸ்மி நிர்த்³வய: ॥ 515॥

ஸர்வாத்மகோஹம் ஸர்வோஹம் ஸர்வாதீதோஹமத்³வய: । கேவலாக²ண்ட³போ³தோ⁴ஹமானந்தோ³ஹம் நிரந்தர: ॥ 516॥

ஸ்வாராஜ்யஸாம்ராஜ்யவிபூ⁴திரேஷா ப⁴வத்க்ருபாஶ்ரீமஹிமப்ரஸாதா³த் । ப்ராப்தா மயா ஶ்ரீகு³ரவே மஹாத்மனே நமோ நமஸ்தேஸ்து புனர்னமோஸ்து ॥ 517॥

மஹாஸ்வப்னே மாயாக்ருதஜனிஜராம்ருத்யுக³ஹனே ப்⁴ரமந்தம் க்லிஶ்யந்தம் ப³ஹுலதரதாபைரனுதி³னம் । (பாட²பே⁴த:³ - ரனுகலம்) அஹங்காரவ்யாக்⁴ரவ்யதி²தமிமமத்யந்தக்ருபயா ப்ரபோ³த்⁴ய ப்ரஸ்வாபாத்பரமவிதவான்மாமஸி கு³ரோ ॥ 518॥

நமஸ்தஸ்மை ஸதை³கஸ்மை கஸ்மைசின்மஹஸே நம: । (பாட²பே⁴த:³ - ஸதே³கஸ்மை நமஶ்சின்மஹஸே முஹு:) யதே³தத்³விஶ்வரூபேண ராஜதே கு³ருராஜ தே ॥ 519॥

இதி நதமவலோக்ய ஶிஷ்யவர்யம் ஸமதி⁴க³தாத்மஸுக²ம் ப்ரபு³த்³த⁴தத்த்வம் । ப்ரமுதி³தஹ்ருத³யம் ஸ தே³ஶிகேந்த்³ர: (பாட²பே⁴த:³ - ஹ்ருத³ய:) புனரித³மாஹ வச: பரம் மஹாத்மா ॥ 52௦॥

ப்³ரஹ்மப்ரத்யயஸந்ததிர்ஜக³த³தோ ப்³ரஹ்மைவ தத்ஸர்வத: (பாட²பே⁴த:³ - ஸத்ஸர்வத:) பஶ்யாத்⁴யாத்மத்³ருஶா ப்ரஶாந்தமனஸா ஸர்வாஸ்வவஸ்தா²ஸ்வபி । ரூபாத³ன்யத³வேக்ஷிதம் கிமபி⁴தஶ்சக்ஷுஷ்மதாம் த்³ருஶ்யதே (பாட²பே⁴த:³ - வித்³யதே) தத்³வத்³ப்³ரஹ்மவித:³ ஸத: கிமபரம் பு³த்³தே⁴ர்விஹாராஸ்பத³ம் ॥ 521॥

கஸ்தாம் பரானந்த³ரஸானுபூ⁴தி- ம்ருத்ஸ்ருஜ்ய ஶூன்யேஷு ரமேத வித்³வான் । (பாட²பே⁴த:³ - முத்ஸ்ருஜ்ய சந்த்³ரே மஹாஹ்லாதி³னி தீ³ப்யமானே) சித்ரேந்து³மாலோகயிதும் க இச்சே²த் ॥ 522॥

அஸத்பதா³ர்தா²னுப⁴வேன கிஞ்சின் ந ஹ்யஸ்தி த்ருப்திர்ன ச து³:க²ஹானி: । தத³த்³வயானந்த³ரஸானுபூ⁴த்யா த்ருப்த: ஸுக²ம் திஷ்ட² ஸதா³த்மனிஷ்ட²யா ॥ 523॥

ஸ்வமேவ ஸர்வதா² பஶ்யன்மன்யமான: ஸ்வமத்³வயம் । (பாட²பே⁴த:³ - ஸர்வத:) ஸ்வானந்த³மனுபு⁴ஞ்ஜான: காலம் நய மஹாமதே ॥ 524॥

அக²ண்ட³போ³தா⁴த்மனி நிர்விகல்பே விகல்பனம் வ்யோம்னி புரப்ரகல்பனம் । தத³த்³வயானந்த³மயாத்மனா ஸதா³ ஶாந்திம் பராமேத்ய பஜ⁴ஸ்வ மௌனம் ॥ 525॥

தூஷ்ணீமவஸ்தா² பரமோபஶாந்தி: பு³த்³தே⁴ரஸத்கல்பவிகல்பஹேதோ: । ப்³ரஹ்மாத்மனோ ப்³ரஹ்மவிதோ³ மஹாத்மனோ யத்ராத்³வயானந்த³ஸுக²ம் நிரந்தரம் ॥ 526॥

நாஸ்தி நிர்வாஸனான்மௌனாத்பரம் ஸுக²க்ருது³த்தமம் । விஜ்ஞாதாத்மஸ்வரூபஸ்ய ஸ்வானந்த³ரஸபாயின: ॥ 527॥

க³ச்ச²ம்ஸ்திஷ்ட²ன்னுபவிஶஞ்ச²யானோ வான்யதா²பி வா । யதே²ச்ச²யா வஸேத்³வித்³வானாத்மாராம: ஸதா³ முனி: ॥ 528॥

ந தே³ஶகாலாஸனதி³க்³யமாதி³- லக்ஷ்யாத்³யபேக்ஷாப்ரதிப³த்³த⁴வ்ருத்தே: । (பாட²பே⁴த:³ - ப்ரதிப³த்³த⁴ ஸம்ஸித்³த⁴தத்த்வஸ்ய மஹாத்மனோஸ்தி) ஸ்வவேத³னே கா நியமாத்³யவஸ்தா² ॥ 529॥

க⁴டோயமிதி விஜ்ஞாதும் நியம: கோன்வவேக்ஷதே । (பாட²பே⁴த:³ - அபேக்ஷ்யதே) வினா ப்ரமாணஸுஷ்டு²த்வம் யஸ்மின்ஸதி பதா³ர்த²தீ⁴: ॥ 53௦॥

அயமாத்மா நித்யஸித்³த:⁴ ப்ரமாணே ஸதி பா⁴ஸதே । ந தே³ஶம் நாபி வா காலம் ந ஶுத்³தி⁴ம் வாப்யபேக்ஷதே ॥ 531॥

தே³வத³த்தோஹமித்யேதத்³விஜ்ஞானம் நிரபேக்ஷகம் । தத்³வத்³ப்³ரஹ்மவிதோ³ப்யஸ்ய ப்³ரஹ்மாஹமிதி வேத³னம் ॥ 532॥

பா⁴னுனேவ ஜக³த்ஸர்வம் பா⁴ஸதே யஸ்ய தேஜஸா । அனாத்மகமஸத்துச்ச²ம் கிம் நு தஸ்யாவபா⁴ஸகம் ॥ 533॥

வேத³ஶாஸ்த்ரபுராணானி பூ⁴தானி ஸகலான்யபி । யேனார்த²வந்தி தம் கின்னு விஜ்ஞாதாரம் ப்ரகாஶயேத் ॥ 534॥

ஏஷ ஸ்வயஞ்ஜ்யோதிரனந்தஶக்தி: ஆத்மாப்ரமேய: ஸகலானுபூ⁴தி: । யமேவ விஜ்ஞாய விமுக்தப³ந்தோ⁴ ஜயத்யயம் ப்³ரஹ்மவிது³த்தமோத்தம: ॥ 535॥

ந கி²த்³யதே நோ விஷயை: ப்ரமோத³தே ந ஸஜ்ஜதே நாபி விரஜ்யதே ச । ஸ்வஸ்மின்ஸதா³ க்ரீட³தி நந்த³தி ஸ்வயம் நிரந்தரானந்த³ரஸேன த்ருப்த: ॥ 536॥

க்ஷுதா⁴ம் தே³ஹவ்யதா²ம் த்யக்த்வா பா³ல: க்ரீட³தி வஸ்துனி: । (பாட²பே⁴த:³ - வஸ்துனி) ததை²வ வித்³வான் ரமதே நிர்மமோ நிரஹம் ஸுகீ² ॥ 537॥

சிந்தாஶூன்யமதை³ன்யபை⁴க்ஷமஶனம் பானம் ஸரித்³வாரிஷு ஸ்வாதந்த்ர்யேண நிரங்குஶா ஸ்தி²திரபீ⁴ர்னித்³ரா ஶ்மஶானே வனே । வஸ்த்ரம் க்ஷாலனஶோஷணாதி³ரஹிதம் தி³க்³வாஸ்து ஶய்யா மஹீ ஸஞ்சாரோ நிக³மாந்தவீதி²ஷு விதா³ம் க்ரீடா³ பரே ப்³ரஹ்மணி ॥ 538॥

விமானமாலம்ப்³ய ஶரீரமேதத்³ பு⁴னக்த்யஶேஷான்விஷயானுபஸ்தி²தான் । பரேச்ச²யா பா³லவதா³த்மவேத்தா யோவ்யக்தலிங்கோ³னனுஷக்தபா³ஹ்ய: ॥ 539॥

தி³க³ம்ப³ரோ வாபி ச ஸாம்ப³ரோ வா த்வக³ம்ப³ரோ வாபி சித³ம்ப³ரஸ்த:² । உன்மத்தவத்³வாபி ச பா³லவத்³வா பிஶாசவத்³வாபி சரத்யவன்யாம் ॥ 54௦॥

காமான்னிஷ்காமரூபீ ஸம்ஶ்சரத்யேகசரோ முனி: । (பாட²பே⁴த:³ - காமான்னீ காமரூபீ) ஸ்வாத்மனைவ ஸதா³ துஷ்ட: ஸ்வயம் ஸர்வாத்மனா ஸ்தி²த: ॥ 541॥

க்வசின்மூடோ⁴ வித்³வான் க்வசித³பி மஹாராஜவிப⁴வ: க்வசித்³ப்⁴ராந்த: ஸௌம்ய: க்வசிதஜ³க³ராசாரகலித: । க்வசித்பாத்ரீபூ⁴த: க்வசித³வமத: க்வாப்யவிதி³த: சரத்யேவம் ப்ராஜ்ஞ: ஸததபரமானந்த³ஸுகி²த: ॥ 542॥

நிர்த⁴னோபி ஸதா³ துஷ்டோப்யஸஹாயோ மஹாப³ல: । நித்யத்ருப்தோப்யபு⁴ஞ்ஜானோப்யஸம: ஸமத³ர்ஶன: ॥ 543॥

அபி குர்வன்னகுர்வாணஶ்சாபோ⁴க்தா ப²லபோ⁴க்³யபி । ஶரீர்யப்யஶரீர்யேஷ பரிச்சி²ன்னோபி ஸர்வக:³ ॥ 544॥

அஶரீரம் ஸதா³ ஸந்தமிமம் ப்³ரஹ்மவித³ம் க்வசித் । ப்ரியாப்ரியே ந ஸ்ப்ருஶதஸ்ததை²வ ச ஶுபா⁴ஶுபே⁴ ॥ 545॥

ஸ்தூ²லாதி³ஸம்ப³ந்த⁴வதோபி⁴மானின: ஸுக²ம் ச து³:க²ம் ச ஶுபா⁴ஶுபே⁴ ச । வித்⁴வஸ்தப³ந்த⁴ஸ்ய ஸதா³த்மனோ முனே: குத: ஶுப⁴ம் வாப்யஶுப⁴ம் ப²லம் வா ॥ 546॥

தமஸா க்³ரஸ்தவத்³பா⁴னாத³க்³ரஸ்தோபி ரவிர்ஜனை: । க்³ரஸ்த இத்யுச்யதே ப்⁴ராந்த்யாம் ஹ்யஜ்ஞாத்வா வஸ்துலக்ஷணம் ॥ 547॥ (பாட²பே⁴த:³ - ப்⁴ராந்த்யா) தத்³வத்³தே³ஹாதி³ப³ந்தே⁴ப்⁴யோ விமுக்தம் ப்³ரஹ்மவித்தமம் । பஶ்யந்தி தே³ஹிவன்மூடா⁴: ஶரீராபா⁴ஸத³ர்ஶனாத் ॥ 548॥

அஹிர்னிர்ல்வயனீம் வாயம் முக்த்வா தே³ஹம் து திஷ்ட²தி । (பாட²பே⁴த:³ - அஹினி) இதஸ்ததஶ்சால்யமானோ யத்கிஞ்சித்ப்ராணவாயுனா ॥ 549॥

ஸ்த்ரோதஸா நீயதே தா³ரு யதா² நிம்னோன்னதஸ்த²லம் । தை³வேன நீயதே தே³ஹோ யதா²காலோபபு⁴க்திஷு ॥ 55௦॥

ப்ராரப்³த⁴கர்மபரிகல்பிதவாஸனாபி⁴: ஸம்ஸாரிவச்சரதி பு⁴க்திஷு முக்ததே³ஹ: । ஸித்³த:⁴ ஸ்வயம் வஸதி ஸாக்ஷிவத³த்ர தூஷ்ணீம் சக்ரஸ்ய மூலமிவ கல்பவிகல்பஶூன்ய: ॥ 551॥

நைவேந்த்³ரியாணி விஷயேஷு நியுங்க்த ஏஷ நைவாபயுங்க்த உபத³ர்ஶனலக்ஷணஸ்த:² । நைவ க்ரியாப²லமபீஷத³வேக்ஷதே ஸ (பாட²பே⁴த:³ - அபீஷத³பேக்ஷதே ஸ:) ஸ்வானந்த³ஸாந்த்³ரரஸபானஸுமத்தசித்த: ॥ 552॥

லக்ஷ்யாலக்ஷ்யக³திம் த்யக்த்வா யஸ்திஷ்டே²த்கேவலாத்மனா । ஶிவ ஏவ ஸ்வயம் ஸாக்ஷாத³யம் ப்³ரஹ்மவிது³த்தம: ॥ 553॥

ஜீவன்னேவ ஸதா³ முக்த: க்ருதார்தோ² ப்³ரஹ்மவித்தம: । உபாதி⁴னாஶாத்³ப்³ரஹ்மைவ ஸன் ப்³ரஹ்மாப்யேதி நிர்த்³வயம் ॥ 554॥

ஶைலூஷோ வேஷஸத்³பா⁴வாபா⁴வயோஶ்ச யதா² புமான் । ததை²வ ப்³ரஹ்மவிச்ச்²ரேஷ்ட:² ஸதா³ ப்³ரஹ்மைவ நாபர: ॥ 555॥

யத்ர க்வாபி விஶீர்ணம் ஸத்பர்ணமிவ தரோர்வபு: பததாத் । (பாட²பே⁴த:³ - விஶீர்ணம் பர்ணமிவ) ப்³ரஹ்மீபூ⁴தஸ்ய யதே: ப்ராகே³வ தச்சித³க்³னினா த³க்³த⁴ம் ॥ 556॥

ஸதா³த்மனி ப்³ரஹ்மணி திஷ்ட²தோ முனே: பூர்ணாத்³வயானந்த³மயாத்மனா ஸதா³ । ந தே³ஶகாலாத்³யுசிதப்ரதீக்ஷா த்வங்மாம்ஸவிட்பிண்ட³விஸர்ஜனாய ॥ 557॥

தே³ஹஸ்ய மோக்ஷோ நோ மோக்ஷோ ந த³ண்ட³ஸ்ய கமண்ட³லோ: । அவித்³யாஹ்ருத³யக்³ரந்தி²மோக்ஷோ மோக்ஷோ யதஸ்தத: ॥ 558॥

குல்யாயாமத² நத்³யாம் வா ஶிவக்ஷேத்ரேபி சத்வரே । பர்ணம் பததி சேத்தேன தரோ: கிம் நு ஶுபா⁴ஶுப⁴ம் ॥ 559॥

பத்ரஸ்ய புஷ்பஸ்ய ப²லஸ்ய நாஶவத்³- தே³ஹேந்த்³ரியப்ராணதி⁴யாம் வினாஶ: । நைவாத்மன: ஸ்வஸ்ய ஸதா³த்மகஸ்யா- நந்தா³க்ருதேர்வ்ருக்ஷவத³ஸ்தி சைஷ: ॥ 56௦॥ (பாட²பே⁴த:³ - வதா³ஸ்த ஏஷ:)

ப்ரஜ்ஞானக⁴ன இத்யாத்மலக்ஷணம் ஸத்யஸூசகம் । அனூத்³யௌபாதி⁴கஸ்யைவ கத²யந்தி வினாஶனம் ॥ 561॥

அவினாஶீ வா அரேயமாத்மேதி ஶ்ருதிராத்மன: । ப்ரப்³ரவீத்யவினாஶித்வம் வினஶ்யத்ஸு விகாரிஷு ॥ 562॥

பாஷாணவ்ருக்ஷத்ருணதா⁴ன்யகட³ங்கராத்³யா (பாட²பே⁴த:³ - கடாம்ப³ராத்³யா) த³க்³தா⁴ ப⁴வந்தி ஹி ம்ருதே³வ யதா² ததை²வ । தே³ஹேந்த்³ரியாஸுமன ஆதி³ ஸமஸ்தத்³ருஶ்யம் ஜ்ஞானாக்³னித³க்³த⁴முபயாதி பராத்மபா⁴வம் ॥ 563॥

விலக்ஷணம் யதா² த்⁴வாந்தம் லீயதே பா⁴னுதேஜஸி । ததை²வ ஸகலம் த்³ருஶ்யம் ப்³ரஹ்மணி ப்ரவிலீயதே ॥ 564॥

க⁴டே நஷ்டே யதா² வ்யோம வ்யோமைவ ப⁴வதி ஸ்பு²டம் । ததை²வோபாதி⁴விலயே ப்³ரஹ்மைவ ப்³ரஹ்மவித்ஸ்வயம் ॥ 565॥

க்ஷீரம் க்ஷீரே யதா² க்ஷிப்தம் தைலம் தைலே ஜலம் ஜலே । ஸம்யுக்தமேகதாம் யாதி ததா²த்மன்யாத்மவின்முனி: ॥ 566॥

ஏவம் விதே³ஹகைவல்யம் ஸன்மாத்ரத்வமக²ண்டி³தம் । ப்³ரஹ்மபா⁴வம் ப்ரபத்³யைஷ யதிர்னாவர்ததே புன: ॥ 567॥

ஸதா³த்மைகத்வவிஜ்ஞானத³க்³தா⁴வித்³யாதி³வர்ஷ்மண: । அமுஷ்ய ப்³ரஹ்மபூ⁴தத்வாத்³ ப்³ரஹ்மண: குத உத்³ப⁴வ: ॥ 568॥

மாயாக்ல்ருப்தௌ ப³ந்த⁴மோக்ஷௌ ந ஸ்த: ஸ்வாத்மனி வஸ்துத: । யதா² ரஜ்ஜௌ நிஷ்க்ரியாயாம் ஸர்பாபா⁴ஸவினிர்க³மௌ ॥ 569॥

ஆவ்ருதே: ஸத³ஸத்த்வாப்⁴யாம் வக்தவ்யே ப³ந்த⁴மோக்ஷணே । நாவ்ருதிர்ப்³ரஹ்மண: காசித³ன்யாபா⁴வாத³னாவ்ருதம் । யத்³யஸ்த்யத்³வைதஹானி: ஸ்யாத்³ த்³வைதம் நோ ஸஹதே ஶ்ருதி: ॥ 57௦॥

ப³ந்த⁴ஞ்ச மோக்ஷஞ்ச ம்ருஷைவ மூடா⁴ பு³த்³தே⁴ர்கு³ணம் வஸ்துனி கல்பயந்தி । த்³ருகா³வ்ருதிம் மேக⁴க்ருதாம் யதா² ரவௌ யதோத்³வயாஸங்க³சிதே³தத³க்ஷரம் ॥ 571॥ (பாட²பே⁴த:³ - சிதே³கமக்ஷரம்)

அஸ்தீதி ப்ரத்யயோ யஶ்ச யஶ்ச நாஸ்தீதி வஸ்துனி । பு³த்³தே⁴ரேவ கு³ணாவேதௌ ந து நித்யஸ்ய வஸ்துன: ॥ 572॥

அதஸ்தௌ மாயயா க்ல்ருப்தௌ ப³ந்த⁴மோக்ஷௌ ந சாத்மனி । நிஷ்கலே நிஷ்க்ரியே ஶாந்தே நிரவத்³யே நிரஞ்ஜனே । அத்³விதீயே பரே தத்த்வே வ்யோமவத்கல்பனா குத: ॥ 573॥

ந நிரோதோ⁴ ந சோத்பத்திர்ன ப³த்³தோ⁴ ந ச ஸாத⁴க: । ந முமுக்ஷுர்ன வை முக்த இத்யேஷா பரமார்த²தா ॥ 574॥

ஸகலனிக³மசூடா³ஸ்வாந்தஸித்³தா⁴ந்தரூபம் பரமித³மதிகு³ஹ்யம் த³ர்ஶிதம் தே மயாத்³ய । அபக³தகலிதோ³ஷம் காமனிர்முக்தபு³த்³தி⁴ம் (பாட²பே⁴த:³ - பு³த்³தி⁴:) ஸ்வஸுதவத³ஸக்ருத்த்வாம் பா⁴வயித்வா முமுக்ஷும் ॥ 575॥

இதி ஶ்ருத்வா கு³ரோர்வாக்யம் ப்ரஶ்ரயேண க்ருதானதி: । ஸ தேன ஸமனுஜ்ஞாதோ யயௌ நிர்முக்தப³ந்த⁴ன: ॥ 576॥

கு³ருரேவ ஸதா³னந்த³ஸிந்தௌ⁴ நிர்மக்³னமானஸ: । (பாட²பே⁴த:³ - கு³ருரேஷ) பாவயன்வஸுதா⁴ம் ஸர்வாம் விசசார நிரந்தர: ॥ 577॥

இத்யாசார்யஸ்ய ஶிஷ்யஸ்ய ஸம்வாதே³னாத்மலக்ஷணம் । நிரூபிதம் முமுக்ஷூணாம் ஸுக²போ³தோ⁴பபத்தயே ॥ 578॥

ஹிதமித³முபதே³ஶமாத்³ரியந்தாம் விஹிதனிரஸ்தஸமஸ்தசித்ததோ³ஷா: । ப⁴வஸுக²விரதா: ப்ரஶாந்தசித்தா: (பாட²பே⁴த:³ - ஸுக²விமுகா²:) ஶ்ருதிரஸிகா யதயோ முமுக்ஷவோ யே ॥ 579॥

ஸம்ஸாராத்⁴வனி தாபபா⁴னுகிரணப்ரோத்³பூ⁴ததா³ஹவ்யதா²- கி²ன்னானாம் ஜலகாங்க்ஷயா மருபு⁴வி ப்⁴ராந்த்யா பரிப்⁴ராம்யதாம் । அத்யாஸன்னஸுதா⁴ம்பு³தி⁴ம் ஸுக²கரம் ப்³ரஹ்மாத்³வயம் த³ர்ஶய- த்யேஷா ஶங்கரபா⁴ரதீ விஜயதே நிர்வாணஸந்தா³யினீ ॥ 58௦॥

॥ இதி ஶங்கராசார்யவிரசிதம் விவேகசூடா³மணி: ॥

॥ ஓம் தத்ஸத் ॥

Browse Related Categories: