ചാണക്യ നീതി - പ്രഥമോഽധ്യായഃ

ప్రణమ్య శిరసా విష్ణుం త్రైలోక్యాధిపతిం ప్రభుమ్ । నానాశాస్త్రోద్ధృతం వక్ష్యే రాజనీతిసముచ్చయం ॥ 01 ॥

అధీత్యేదం యథాశాస్త్రం నరో జానాతి సత్తమః । ధర్మోపదేశవిఖ్యాతం కార్యాకార్యం శుభాశుభం ॥ 02 ॥

తదహం సంప్రవక్ష్యామి లోకానాం హితకామ్యయా । యేన విజ్ఞాతమాత్రేణ సర్వజ్ఞాత్వం ప్రపద్యతే ॥ 03 ॥

మూర్ఖశిష్యోపదేశేన దుష్టస్త్రీభరణేన చ । దుఃఖితైః సంప్రయోగేణ పండితోఽప్యవసీదతి ॥ 04 ॥

దుష్టా భార్యా శఠం మిత్రం భృత్యశ్చోత్తరదాయకః । ససర్పే చ గృహే వాసో మృత్యురేవ న సంశయః ॥ 05 ॥

ఆపదర్థే ధనం రక్షేద్దారాన్ రక్షేద్ధనైరపి । ఆత్మానం సతతం రక్షేద్దారైరపి ధనైరపి ॥ 06 ॥

ఆపదర్థే ధనం రక్షేచ్ఛ్రీమతాం కుత ఆపదః । కదాచిచ్చలతే లక్ష్మీః సంచితోఽపి వినశ్యతి ॥ 07 ॥

యస్మిందేశే న సమ్మానో న వృత్తిర్న చ బాంధవాః । న చ విద్యాగమోఽప్యస్తి వాసం తత్ర న కారయేత్ ॥ 08 ॥

ధనికః శ్రోత్రియో రాజా నదీ వైద్యస్తు పంచమః । పంచ యత్ర న విద్యంతే న తత్ర దివసం వసేత్ ॥ 09 ॥